Biến động thuế quan mới của Mỹ: Các quốc gia đồng loạt phản ứng trước chính sách thương mại cứng rắn

Ngày 20-2 và 21-2, nhiều quốc gia đã phản ứng trước phán quyết của Tòa án Tối cao Mỹ về thuế quan cùng sắc lệnh áp thuế 10% với hàng nhập khẩu của Donald Trump. Những động thái mới làm dấy lên lo ngại về thương mại toàn cầu.

Phán quyết của Mỹ và tác động tức thời đến thương mại toàn cầu

Ngày 20-2 (giờ Mỹ), Tòa án Tối cao Mỹ ra phán quyết với tỉ lệ 6-3, tuyên bố việc chính quyền Tổng thống Donald Trump sử dụng Đạo luật Quyền hạn kinh tế khẩn cấp quốc tế năm 1977 để áp đặt thuế quan là vượt quá thẩm quyền. Không lâu sau phán quyết, Nhà Trắng công bố sắc lệnh áp mức thuế 10% đối với hàng nhập khẩu từ tất cả các quốc gia. Chính sách được tuyên bố có hiệu lực gần như ngay lập tức.

Động thái này cho thấy Washington vẫn duy trì lập trường cứng rắn trong điều hành thương mại. Các chuỗi cung ứng toàn cầu vốn đã chịu nhiều sức ép từ biến động kinh tế nay tiếp tục đối mặt rủi ro mới. Nhiều doanh nghiệp xuất khẩu phải điều chỉnh chiến lược sản xuất và phân phối. Các chuyên gia kinh tế cho rằng thuế quan mới có thể tạo lợi thế cho một số ngành sản xuất nội địa Mỹ.

Điều này có thể gây tác động dây chuyền tới tăng trưởng kinh tế toàn cầu. Trong bối cảnh kinh tế thế giới đang phục hồi chậm. Quyết định thuế quan của Mỹ được đánh giá là bước đi mang tính chiến lược. Tuy vậy, nhiều quốc gia cho rằng chính sách này có thể làm gia tăng căng thẳng thương mại và ảnh hưởng đến hợp tác kinh tế quốc tế trong dài hạn.

Hàn Quốc rà soát thỏa thuận thương mại và đánh giá tác động kinh tế

Ngày 21-2, Hàn Quốc cho biết sẽ rà soát toàn diện các thỏa thuận thương mại song phương. Chính phủ nhấn mạnh mọi quyết định sẽ dựa trên lợi ích quốc gia ổn định kinh tế dài hạn. Nhà Xanh bày tỏ quan ngại về thỏa thuận thương mại ký hồi tháng 11-2025 với Mỹ. Những thay đổi nhanh về cơ chế thuế có ảnh hưởng tới hiệu lực của các cam kết trước đó. Điều này khiến doanh nghiệp Hàn Quốc phải đánh giá lại chiến lược đầu tư.

Một số ngành công nghiệp của Hàn Quốc được cho là có thể hưởng lợi từ chính sách mới. Các tập đoàn hoạt động trong lĩnh vực hóa chất, dược phẩm và bán dẫn nhận tín hiệu tích cực từ thị trường. Tuy nhiên, nhiều lĩnh vực xuất khẩu truyền thống vẫn đối mặt thách thức lớn. Ngành ô tô tiếp tục chịu mức thuế 25% khi xuất khẩu sang Mỹ. Trong khi đó, thép xuất khẩu bị áp mức thuế lên tới 50%.

Giới chức Hàn Quốc cũng lo ngại tác động tới các hợp đồng kinh tế quan trọng. Một số dự án đóng tàu trị giá hàng tỉ USD với Mỹ có thể bị ảnh hưởng. Các khoản đầu tư mới cũng đứng trước nguy cơ trì hoãn. Các chuyên gia nhận định sự bất ổn về chính sách thương mại khiến môi trường đầu tư trở nên khó dự đoán. Điều này buộc Seoul phải điều chỉnh chiến lược kinh tế nhằm giảm phụ thuộc vào một thị trường duy nhất.

Trung Quốc và Nhật Bản theo dõi chặt chẽ, cảnh báo nguy cơ căng thẳng thương mại

Trung Quốc chưa đưa ra bình luận chính thức về sắc lệnh thuế quan mới của Mỹ. Tuy nhiên, Đại sứ quán Trung Quốc tại Washington nhấn mạnh chiến tranh thương mại không mang lại lợi ích cho bất kỳ bên nào. Tuyên bố này phản ánh lập trường nhất quán của Bắc Kinh trong các tranh chấp thương mại quốc tế. Giới quan sát nhận định của Tòa án Tối cao Mỹ có thể được dư luận Trung Quốc hoan nghênh.

Do đó, mọi thay đổi liên quan đến cơ chế thuế đều có ý nghĩa quan trọng. Trong khi đó, Nhật Bản cho biết đang theo dõi sát diễn biến sau phán quyết ngày 20-2. Các quan chức kinh tế Tokyo đánh giá chính sách thuế của Mỹ có thể tiếp tục được sử dụng như công cụ gây sức ép trong quan hệ quốc tế. Một quan chức Chính phủ Nhật Bản nhận định Washington khó từ bỏ chính sách thuế quan trong thời gian tới.

Điều này buộc Tokyo phải chuẩn bị các kịch bản ứng phó phù hợp. Nhật Bản cũng cân nhắc các biện pháp bảo vệ doanh nghiệp xuất khẩu. Những biến động này có nguy cơ ảnh hưởng đến tăng trưởng kinh tế châu Á. Đồng thời, quan hệ kinh tế toàn cầu cũng đứng trước nhiều thách thức mới. Diễn biến chính sách thuế quan được dự báo sẽ tác động lâu dài tới cấu trúc thương mại thế giới và định hình quan hệ kinh tế trong thời gian tới.

Theo: Báo Tuổi Trẻ