Chùa Hang tại Trà Vinh không chỉ sở hữu lối kiến trúc Phật giáo Nam tông Khmer độc đáo mà còn là nơi trú ngụ lý tưởng của hàng vạn cá thể chim cò tự nhiên suốt hàng trăm năm qua.
- Bộ Công Thương đề xuất thu gọn bộ máy và tiếp nhận quản lý khoáng sản
- Lừa bán ô tô: Khởi tố thanh niên chiếm đoạt tiền đặt cọc
- Nghệ An: 63 học sinh “mắc kẹt” vì vướng bài toán tuyển sinh lớp 6
Kiến trúc hang động độc đáo giữa khu rừng nguyên sinh thu nhỏ
Chùa Kompông Chrây hay còn gọi là chùa Hang tọa lạc tại huyện Châu Thành được xây dựng từ năm 1637 với lịch sử gần 400 năm tồn tại,. Điểm đặc sắc nhất của ngôi chùa chính là cổng chính được thiết kế theo dạng hang động mái vòm với một hang lớn ở giữa và hai hang nhỏ hai bên. Chính cấu trúc độc đáo này đã khiến người dân địa phương quen gọi nơi đây bằng cái tên dân dã là chùa Hang thay cho tên gốc. Vào tháng 5/2025 thì ngôi cổ tự này đã chính thức được công nhận là di tích lịch sử cấp tỉnh nhờ những giá trị văn hóa và kiến trúc đặc thù.
Khuôn viên của chùa rộng khoảng 7ha và được bao phủ bởi những hàng cây cổ thụ cao vút tạo nên một không gian xanh mát quanh năm. Những loài thực vật đặc hữu của vùng đất này như cây sao hay cây dầu cùng tre và trúc mọc đan xen nhau tạo thành một hệ sinh thái rừng nguyên sinh thu nhỏ. Không gian chốn thiền môn luôn duy trì được sự tĩnh lặng và trang nghiêm giữa sự bao bọc của thiên nhiên hoang sơ. Đây không chỉ là nơi sinh hoạt tâm linh của phật tử mà còn là lá phổi xanh quan trọng cho khu vực dân cư xung quanh.
Trải qua nhiều biến cố lịch sử thì ngôi chùa vẫn giữ vững được những nét chạm trổ tinh xảo mang đậm bản sắc văn hóa của người Khmer Nam Bộ. Các công trình bên trong như chánh điện hay nhà hội đều được xây dựng tỉ mỉ với những biểu tượng tâm linh đặc trưng. Lối vào cổng chính khá nhỏ và chỉ phù hợp cho người đi bộ hoặc xe máy di chuyển nên ô tô thường đi bằng cổng phụ bên hông. Sự kết hợp giữa bàn tay khéo léo của con người và vẻ đẹp tự nhiên đã tạo nên một sức hút khó cưỡng cho bất kỳ ai khi lần đầu đặt chân đến đây.
Ngôi cổ tự này đã chứng kiến biết bao đổi thay của vùng đất miền Tây từ những ngày đầu khai khẩn cho đến nay. Dù thời gian trôi qua nhưng vẻ cổ kính và uy nghiêm của chùa vẫn được các vị sư và phật tử gìn giữ một cách trân trọng. Việc bảo tồn các mảng xanh trong khuôn viên chùa luôn được ưu tiên hàng đầu để duy trì môi trường sống cho các loài sinh vật. Chùa Hang thực sự là một minh chứng sống động cho sự giao hòa giữa tôn giáo và bảo tồn thiên nhiên bền vững tại Việt Nam.

Hàng vạn chim cò tìm về nương náu dưới mái chùa cổ kính
Sự xuất hiện của đàn chim trời tại chùa Hang đã có lịch sử từ những ngày đầu khi ngôi chùa mới được hình thành vào thế kỷ 17. Tuy nhiên do ảnh hưởng của chiến tranh nên đàn chim đã từng di tản vào những năm 1960 và chỉ bắt đầu quay lại từ những năm 1990. Ban đầu chỉ có vài chục con nhưng nhờ sự bảo bọc của các vị sư nên số lượng đã tăng lên nhanh chóng. Đến nay ước tính có hàng vạn cá thể chim và cò cùng nhiều loài quý hiếm ghi trong Sách đỏ đang cùng chung sống tại đây.
Tập tính sinh hoạt của đàn chim rất đặc biệt khi chúng thường đi kiếm ăn xa vào khoảng tháng Giêng âm lịch hằng năm. Sau một thời gian di cư thì khoảng một tháng nay đàn chim đã đồng loạt quay trở về để làm tổ và sinh sản trên các ngọn cây me. Chúng đậu kín đặc trên các cành cây tạo nên những âm thanh rộn ràng phá vỡ không gian tĩnh mịch của chốn tu hành. Điều kỳ lạ là dù số lượng rất đông nhưng đàn chim tuyệt nhiên không bao giờ đậu lên nóc chánh điện hay quấy phá các công trình kiến trúc.
Người dân địa phương và phật tử tại chùa như ông Sơn Ngọc Sia luôn xem đàn chim là những người bạn đồng hành trong đời sống tâm linh. Mọi người cùng nhau canh giữ và bảo vệ đàn chim khỏi những hành vi săn bắn trái phép của kẻ xấu. Khi có bất kỳ dấu hiệu xâm hại nào thì chính quyền địa phương sẽ nhanh chóng được trình báo để có biện pháp xử lý kịp thời. Sự dạn dĩ của đàn chim cho thấy chúng hoàn toàn tin tưởng vào môi trường an toàn và đầy tình thương dưới mái chùa này.
Du khách khi đến thăm chùa thường rất thích thú khi được tận mắt chứng kiến cảnh hàng nghìn con cò trắng bay lượn trên bầu trời vào mỗi buổi chiều. Những nhiếp ảnh gia và những người yêu thiên nhiên thường chọn thời điểm này để ghi lại những khoảnh khắc đẹp của thiên nhiên. Đàn chim ở đây rất thân thiện và không hề hoảng sợ khi có người đến gần để chụp ảnh hay quan sát. Chùa Hang không chỉ là một ngôi cổ tự mà còn là một “vương quốc” chim cò đầy sức sống giữa lòng miền Tây Nam Bộ.
Theo: Báo Dân trí
