Lượng dầu thô Nga sang Trung Quốc tăng trưởng ấn tượng trong tháng 4, việc eo biển Hormuz đóng cửa cùng nhu cầu quốc tế tăng cao đã khiến Bắc Kinh không còn hưởng lợi thế giá rẻ.
Biến động thị trường và sự chấm dứt của kỷ nguyên dầu giá rẻ
Dữ liệu từ Hải quan Trung Quốc cho thấy trong tháng 4, lượng dầu thô nhập khẩu từ Nga đạt gần 9 triệu tấn, tăng 11,3% so với cùng kỳ năm trước. Tuy nhiên, mức chiết khấu hấp dẫn trước đây vốn giúp Bắc Kinh tối ưu chi phí đã thu hẹp đáng kể sau khi eo biển Hormuz bị đóng cửa kéo dài, làm thay đổi hoàn toàn cục diện thị trường. Sự sụt giảm nguồn cung từ vùng Vịnh đã khiến các chuyến hàng từ Moscow trở thành nguồn “cứu cánh” quan trọng cho nền kinh tế lớn thứ hai thế giới.
Đáng chú ý, dù khối lượng nhập khẩu thực tế trong tháng 4 giảm 10,8% so với tháng 3, nhưng tổng giá trị thanh toán tính theo USD lại tăng vọt tới 16,2%. Sự chênh lệch nghịch lý này phản ánh thực tế rằng chi phí thu mua năng lượng từ Moscow đang ngày càng đắt đỏ hơn đối với các doanh nghiệp Trung Quốc. Việc mất đi ưu thế về giá buộc các nhà hoạch định chính sách phải tính toán lại chiến lược nhập khẩu để đảm bảo an ninh năng lượng.
Nguyên nhân chính khiến giá dầu Nga tăng mạnh là do nhu cầu toàn cầu đối với nguồn cung này tăng cao sau khi Mỹ tạm thời miễn trừ trừng phạt đối với dầu vận chuyển bằng đường biển. Lệnh miễn trừ này vừa được Washington gia hạn thêm 30 ngày cho đến giữa tháng 6 nhằm ổn định thị trường thế giới. Theo các chuyên gia kinh tế, hiện nay dầu của Moscow đang được giao dịch ở mức giá xấp xỉ dầu thô Brent ngay cả khi đã tính đến các mức chiết khấu hiện có.
Chiến lược năng lượng và khả năng thích ứng của Trung Quốc
Hoạt động tăng cường nhập khẩu diễn ra cùng thời điểm Tổng thống Vladimir Putin thăm Bắc Kinh, khẳng định Nga là nhà cung cấp đáng tin cậy trong bối cảnh khủng hoảng Trung Đông. Tại cuộc hội đàm với Chủ tịch Tập Cận Bình, phía Nga nhấn mạnh Trung Quốc là quốc gia tiêu thụ tài nguyên có trách nhiệm và hai bên đã đạt được đồng thuận về một thỏa thuận năng lượng mới rất quan trọng. Mối quan hệ đối tác này được kỳ vọng sẽ giúp xoa dịu những cú sốc cung ứng từ thị trường quốc tế.
Dù vậy, các nhà phân tích cảnh báo rằng hạ tầng xuất khẩu của Nga hiện đã vận hành gần hết công suất, gây khó khăn cho việc gia tăng thêm sản lượng lớn ra thị trường trong tương lai gần. Thực tế, Trung Quốc vẫn đang đối mặt với khoảng trống năng lượng lớn khi tổng lượng dầu thô nhập khẩu trong tháng 4 giảm gần 20% và khí thiên nhiên hóa lỏng (LNG) cũng lao dốc hơn 23%. Điều này cho thấy những thách thức không nhỏ trong việc bù đắp nguồn cung thiếu hụt.
Bất chấp những áp lực về giá, Trung Quốc vẫn duy trì được sự ổn định nhờ kho dự trữ nội địa dồi dào và việc các nhà máy lọc dầu chủ động điều chỉnh biên lợi nhuận. Các chuyên gia dự báo hệ thống quản lý giá tập trung và chính sách kiểm soát của nhà nước sẽ giúp nền kinh tế này kiên cường hơn nhiều quốc gia khác trước những biến động khó lường. Nga và Trung Quốc hiện vẫn đang nỗ lực hiện thực hóa các cam kết hợp tác sâu rộng hơn trong lĩnh vực tài nguyên.
Theo: CafeF
