Diêm dân làng Phú Lộc tất bật sản xuất muối sạch giữa nắng nóng gay gắt

Tại làng Phú Lộc tỉnh Quảng Trị hàng trăm diêm dân làng Phú Lộc vẫn miệt mài bám đồng sản xuất muối sạch bất chấp thời tiết khắc nghiệt trên 40 độ C.

Diêm dân làng Phú Lộc duy trì nghề truyền thống giữa chảo lửa Miền Trung

Cánh đồng muối làng Phú Lộc tại xã Phú Trạch tỉnh Quảng Trị vào cuối tháng 6 bước vào cao điểm nắng nóng. Nhiệt độ ngoài trời có thời điểm vượt ngưỡng 40 độ C gây ra bầu không khí vô cùng ngột ngạt. Hơi nóng từ nền ruộng hắt lên trực tiếp khiến công việc của người dân thêm phần vất vả. Dù thời tiết khắc nghiệt nhưng diêm dân tại đây vẫn hối hả làm việc trên các ô ruộng. Cái nghề “trời đánh”, dẫu nhọc nhằn nhưng đã nuôi sống bao thế hệ người dân nơi chảo lửa.

Ông Phạm Ngọc sinh năm 1969 trú tại địa phương chia sẻ về sự phụ thuộc vào thiên nhiên của nghề. Nghề làm muối cần nắng gắt và rất sợ những cơn mưa rào bất chợt xuất hiện. Một trận mưa xuống có thể làm tan biến toàn bộ công sức lao động của cả ngày. Diêm dân luôn phải theo dõi sát sao diễn biến bầu trời để kịp thời ứng phó. Gia đình ông Ngọc hiện đang canh tác trên diện tích hơn 1.000m2 ruộng muối truyền thống. Năng suất thu hoạch vào những ngày nắng đẹp có thể đạt hơn 1 tấn muối cho mỗi hộ. Mức thu nhập khoảng 1 triệu đồng giúp người dân trang trải các chi phí sinh hoạt thiết yếu.

Cánh đồng muối Phú Lộc là địa phương duy nhất tại tỉnh Quảng Trị hiện nay còn duy trì nghề muối. Làng nghề này đã tồn tại hơn nửa thế kỷ và được công nhận vào năm 2011. Đây không chỉ là công việc mưu sinh mà còn là nét văn hóa đặc trưng của vùng. không chỉ là kế sinh nhai mà còn là nghề cha truyền con nối qua nhiều thế hệ. Vụ muối thường bắt đầu từ tháng 3 và kéo dài đến hết tháng 7 hàng năm. Thời gian này trùng với mùa nắng nóng gay gắt nhất tại khu vực miền Trung nắng gió. Nắng càng to thì hạt muối kết tinh càng trắng và cho năng suất cao hơn dự kiến.

Quy trình tạo hạt muối đặc trưng từ nguồn nước sông Loan

Các ô ruộng muối được quy hoạch thành từng khu vực phục vụ sản xuất ven biển.
(Ảnh minh họa: TNM)

Điểm khác biệt lớn nhất của muối Phú Lộc nằm ở nguồn nước nguyên liệu đầu vào sản xuất. Người dân không sử dụng trực tiếp nước biển như các vùng sản xuất muối khác tại Việt Nam. Họ lấy nước từ cửa sông Loan nằm giáp ranh giữa xã Phú Trạch và xã Hòa Trạch. Nguồn nước đặc thù này giúp hạt muối khi kết tinh có vị mặn dịu đặc trưng và không bị chát. Đây là bí quyết riêng giúp sản phẩm của làng nghề truyền thống này có chỗ đứng trên thị trường.

Quy trình sản xuất đòi hỏi sự tỉ mỉ qua nhiều công đoạn công phu của người lao động. Diêm dân phải thực hiện cải tạo ruộng và đầm nền kỹ trước khi lấy nước mặn vào đồng. Nước được dẫn qua hệ thống lắng lọc rồi mới đưa lên nền bê tông để bắt đầu phơi. Khi nước bốc hơi hoàn toàn dưới nắng nóng các hạt muối trắng tinh sẽ dần hình thành. Ông Phạm Toản sinh năm 1968 cho biết công việc này đòi hỏi sức khỏe tốt và sự dẻo dai. Người lao động phải liên tục cào muối và vận chuyển các xe hàng nặng về điểm tập kết.

Hiện nay toàn xã Phú Trạch có khoảng 72ha diện tích mặt đất dành riêng cho sản xuất muối. Hơn 200 hộ dân đang trực tiếp tham gia vào các hoạt động lao động thường nhật tại làng. Chính quyền đã đầu tư hệ thống kênh mương và máy bơm dẫn nước hiện đại để hỗ trợ bà con. Trung bình mỗi ngày toàn vùng cung cấp ra thị trường khoảng 80 đến 100 tấn muối sạch chất lượng. Sau khi kết thúc vụ muối người dân thường chủ động chuyển sang làm các công việc lao động khác. Nhiều người chọn nghề thợ xây để đảm bảo thu nhập trong những tháng mùa mưa bão sắp tới.

Nguyên Hương (Tổng hợp)