Nghiên cứu giảm tuổi nhận trợ cấp hưu trí xã hội cho người già

HÀ NỘI – Bộ Nội vụ đang nghiên cứu phương án giảm tuổi hưởng trợ cấp hưu trí xã hội từ 75 xuống 70 tuổi, trong khi phương án này có thể làm tăng chi ngân sách khoảng 11.680 tỷ đồng mỗi năm.

Sáng 17/8, Phó Thủ tướng Phạm Thị Thanh Trà chủ trì Hội nghị sơ kết công tác người cao tuổi 7 tháng đầu năm 2026 và triển khai nhiệm vụ thời gian tới. Tại hội nghị, Bộ Nội vụ cho biết phương án giảm tuổi hưởng trợ cấp đang được xem xét do có tác động trực tiếp đến diện bao phủ chính sách và nguồn lực ngân sách.

Theo Bộ Y tế, Việt Nam hiện có gần 16,5 triệu người cao tuổi, trong đó hơn 3,53 triệu người đang nhận bảo hiểm xã hội hằng tháng và hơn 1,2 triệu người được Nhà nước bảo đảm chính sách trợ cấp xã hội. Cùng với việc nhận các chính sách an sinh, hơn 9 triệu người cao tuổi vẫn tham gia lao động, sản xuất, kinh doanh; hơn 733.000 người tham gia công tác đảng, chính quyền, đoàn thể và hơn 1,1 triệu người góp sức giữ gìn an ninh trật tự.

Tại hội nghị, Thứ trưởng Bộ Nội vụ Vũ Chiến Thắng cho biết cơ quan này đang nghiên cứu kỹ phương án hạ độ tuổi hưởng trợ cấp hưu trí xã hội từ 75 xuống 70 tuổi. Đây là chính sách có phạm vi tác động lớn, bởi việc mở rộng diện hưởng sẽ kéo theo yêu cầu bổ sung nguồn lực từ ngân sách nhà nước.

Theo đánh giá tác động chính sách được nêu tại hội nghị, nếu độ tuổi hưởng trợ cấp được giảm từ 75 xuống 70 tuổi, kinh phí thực hiện dự kiến tăng thêm khoảng 11.680 tỷ đồng mỗi năm. Con số này cho thấy việc mở rộng diện bao phủ cần được tính toán đồng thời với khả năng cân đối ngân sách và mối tương quan với những chính sách bảo hiểm xã hội khác.

Cùng với phương án trợ cấp, các bộ, ngành tại hội nghị báo cáo về nhiều nội dung liên quan đến đời sống người cao tuổi. Trong đó có xây dựng mô hình phát triển “kinh tế bạc”, cơ sở dữ liệu quốc gia về người cao tuổi, đề án tham gia đàm phán Công ước quốc tế về quyền của người cao tuổi và nghiên cứu đưa công nghệ vào đời sống của nhóm dân số này.

Phó Thủ tướng Phạm Thị Thanh Trà phát biểu tại cuộc họp về chính sách người cao tuổi. (Ảnh minh họa: TNM)

Phó Thủ tướng Phạm Thị Thanh Trà, Chủ tịch Ủy ban Quốc gia về người cao tuổi Việt Nam, nhấn mạnh việc nâng cao nhận thức và trách nhiệm đối với công tác người cao tuổi trong tình hình mới phải tạo chuyển biến trong cả hệ thống chính trị và toàn xã hội. Bà đồng thời xác định việc khai thác, thúc đẩy hệ sinh thái “kinh tế bạc” theo hướng bền vững, đầy đủ và toàn diện là một nhiệm vụ quan trọng gắn với yêu cầu phát triển kinh tế đất nước.

Hiện Bộ Chính trị đã giao Ban Chính sách, chiến lược Trung ương chủ trì xây dựng đề án phát triển “kinh tế bạc”. Trên cơ sở đó, Phó Thủ tướng giao Bộ Nội vụ, Bộ Tài chính, Bộ Công Thương và Bộ Khoa học và Công nghệ phối hợp xây dựng đề án, tạo cơ sở cho việc thể chế hóa và thúc đẩy hệ sinh thái này.

Việc xây dựng cơ sở dữ liệu cũng được đặt cùng yêu cầu bảo vệ người cao tuổi trên không gian mạng khi nhóm dân số này ngày càng tham gia nhiều hơn vào môi trường số. Tuy nhiên, theo định hướng được nêu tại hội nghị, chính sách không chỉ nhằm bảo vệ mà còn phải tạo điều kiện để người cao tuổi tiếp cận công nghệ, tham gia chuyển đổi số, phát triển kinh tế số và kinh tế tri thức.

Đối với trợ cấp hưu trí xã hội, Phó Thủ tướng yêu cầu nếu mở rộng diện bao phủ thì phải đánh giá đầy đủ ảnh hưởng đến ngân sách và sự tương quan với các chính sách bảo hiểm xã hội khác. Đây là bài toán cần được cân nhắc giữa mục tiêu tăng khả năng tiếp cận an sinh của người cao tuổi và năng lực bảo đảm nguồn lực trong dài hạn.

Việc nghiên cứu hạ tuổi hưởng trợ cấp từ 75 xuống 70 tuổi vì vậy chưa đồng nghĩa chính sách đã được thay đổi. Phương án đang được xem xét cùng với đánh giá tác động về ngân sách, trong bối cảnh số người cao tuổi tiếp tục tăng và yêu cầu bảo đảm an sinh lâu dài ngày càng rõ hơn.

Nguyễn Liên (tổng hợp)