Thanh tra Chính phủ chỉ ra nhiều tồn tại trong quản lý, sử dụng nhà, đất công tại Bộ Ngoại giao, trong đó có khu đất 9.563 m² ở số 2 ngõ 294 Kim Mã bỏ trống từ tháng 2/2017 và đến tháng 5/2026 mới đấu giá quyền thuê thành công nhưng chưa ký hợp đồng.
- Thái Nguyên xử lý vi phạm hành lang thoát lũ sông Cầu
- Ngân hàng đua ngầm lãi suất tiết kiệm vượt 9%
- Thanh Hóa hoàn thành hơn 50% dự án chống lũ 698 tỷ đồng
Kết luận thanh tra chuyên đề về các cơ sở nhà, đất dôi dư sau sắp xếp tại Bộ Ngoại giao cho thấy việc rà soát, lập danh mục và xây dựng phương án xử lý còn chậm. Một số cơ sở đã không còn nhu cầu sử dụng nhưng việc bàn giao, sắp xếp hoặc khai thác vẫn chưa hoàn tất.
Tại số 07B ngõ Phan Chu Trinh, Hà Nội, khu đất rộng 253 m² đã để trống từ tháng 3/2019. Đến tháng 4/2025, Bộ Ngoại giao xác định cơ sở này không còn nhu cầu sử dụng và thống nhất chuyển giao cho UBND TP Hà Nội quản lý, nhưng tại thời điểm thanh tra việc bàn giao vẫn chưa hoàn thành.
Theo kết luận, quá trình này kéo dài một phần do diện tích thực tế khác với số liệu trên giấy chứng nhận quyền sử dụng đất. Các bên phải phối hợp đo đạc, xác định lại diện tích trước khi hoàn tất thủ tục.
Tại số 120 Trần Quốc Hoàn, sau khi điều chuyển một phần diện tích cho Học viện Ngoại giao, khu đất còn khoảng 6.700 m². Trong đó, khoảng 6.000 m² nằm trong quy hoạch trường tiểu học nhưng chưa được Bộ Ngoại giao đưa vào phương án sắp xếp, xử lý và đã để trống từ tháng 7/2025.
Đầu năm 2026, Bộ Ngoại giao giao Trung tâm V75 sử dụng phần diện tích này để bảo vệ, trông giữ xe lễ tân nhưng chưa xin ý kiến địa phương và chưa lập phương án sử dụng theo quy định. Khoảng 700 m² nhà công vụ còn lại có 17 hộ dân, là cán bộ, nhân viên trước đây, sinh sống trong thời gian dài nhưng việc giải quyết vẫn chưa dứt điểm.
Tại Cục Phục vụ Ngoại giao đoàn, việc quản lý và khai thác một số cơ sở nhà, đất cũng được Thanh tra Chính phủ chỉ ra nhiều vấn đề. Khu đất rộng 9.563 m² tại số 2 ngõ 294 Kim Mã đã bỏ trống từ tháng 2/2017, sau nhiều lần xây dựng và điều chỉnh phương án đầu tư nhưng không khả thi.
Đến tháng 5/2026, quyền thuê khu đất này được đấu giá thành công nhưng hợp đồng vẫn chưa được ký. Khoảng thời gian bỏ trống kéo dài khiến một nguồn lực đất đai có giá trị lớn chưa được khai thác hiệu quả.
Tại số 154 Quán Thánh, việc cho thuê tài sản phát sinh tranh chấp kéo dài. Đối tác thuê không thực hiện nghĩa vụ thanh toán và không bàn giao lại nhà, khiến khoản công nợ tồn đọng được xác định gần 8 tỷ đồng.
Thanh tra Chính phủ cũng ghi nhận việc quản lý nhà cho thuê đối với các đối tượng không thuộc nhóm chức năng ngoại giao, gọi là nhóm 2, còn lỏng lẻo. Một số hợp đồng đã hết thời hạn nhưng chưa được gia hạn theo quy định, trong khi việc thu tiền vẫn tiếp tục.
Từ những vấn đề trên, Tổng Thanh tra Chính phủ kiến nghị Thủ tướng chỉ đạo Bộ Ngoại giao rà soát, xác định rõ tính chất, mức độ, nguyên nhân và trách nhiệm của từng tổ chức, cá nhân liên quan qua các thời kỳ để xem xét, xử lý theo quy định.
Về tài chính, Thanh tra Chính phủ yêu cầu Cục Phục vụ Ngoại giao đoàn nộp hơn 42,3 tỷ đồng vào ngân sách Nhà nước thông qua tài khoản tạm giữ của Thanh tra Chính phủ. Đây là khoản tiền thu từ việc cho thuê các cơ sở nhà, đất trong thời gian hợp đồng đã hết hạn.
Cục Phục vụ Ngoại giao đoàn đồng thời phải khẩn trương thu hồi khoản công nợ 7,95 tỷ đồng tại cơ sở số 154 Quán Thánh. Hai khoản tiền này tổng cộng hơn 50 tỷ đồng và đều nằm trong các yêu cầu xử lý được nêu tại kết luận thanh tra.
Đối với cơ sở 07B ngõ Phan Chu Trinh, Cục Quản trị – Tài vụ và Ủy ban Nhà nước về người Việt Nam ở nước ngoài được yêu cầu phối hợp với UBND TP Hà Nội thống nhất số liệu đo đạc và hoàn tất thủ tục bàn giao. Với khoảng 6.000 m² tại số 120 Trần Quốc Hoàn, Bộ Ngoại giao phải lập phương án sắp xếp, sử dụng theo quy định và phối hợp các cơ quan chức năng giải quyết khu nhà công vụ có 17 hộ dân đang sinh sống.
Những yêu cầu này đặt trọng tâm vào việc xử lý các cơ sở đang bỏ trống, hoàn tất thủ tục đối với nhà đất không còn nhu cầu sử dụng và thu hồi các khoản tiền còn tồn đọng. Đồng thời, Bộ Ngoại giao phải làm rõ nguyên nhân, trách nhiệm liên quan đến những hạn chế trong quản lý, khai thác tài sản công được Thanh tra Chính phủ chỉ ra.
Nguyễn Liên (tổng hợp)
