Anh mở rộng trừng phạt, sức ép với Iran tiếp tục gia tăng

London công bố dự luật mới nhằm hạn chế Iran tiếp cận tài chính, hàng hóa và công nghệ, trong khi Washington đồng thời nhắm vào ngành hàng không của Tehran.

Ngày 8/9, Chính phủ Anh công bố dự luật trừng phạt mới đối với Iran, tiếp nối các biện pháp được triển khai sau khi cơ chế tái áp đặt trừng phạt của Liên hợp quốc được kích hoạt.

Theo dự luật, Iran sẽ tiếp tục bị hạn chế tiếp cận hệ thống tài chính Anh. London cũng mở rộng lệnh cấm đối với nhiều loại hàng hóa, công nghệ và dịch vụ liên quan đến nước này.

Các máy bay Iran sẽ bị cấm hạ cánh tại Anh, ngoại trừ một số trường hợp được miễn trừ. Chính phủ Anh cũng được trao thêm quyền áp dụng biện pháp đối với các tàu thuyền có liên quan đến Iran.

Nếu được Quốc hội thông qua, những hạn chế này sẽ khôi phục một loạt biện pháp từng được dỡ bỏ theo thỏa thuận hạt nhân Iran năm 2015.

London muốn thu hẹp các kênh tiếp cận của Tehran

Chính phủ Anh cho rằng các biện pháp mới sẽ khiến Tehran khó huy động vốn hơn. Khả năng tiếp cận hàng hóa và công nghệ có thể được sử dụng cho chương trình hạt nhân cũng bị thu hẹp.

Thứ trưởng Ngoại giao Anh Stephen Doughty nói dự luật nhằm tăng sức ép để kiềm chế tham vọng hạt nhân của Iran. Theo ông, mục tiêu là bảo đảm Tehran không thể sở hữu vũ khí hạt nhân.

Động thái mới nối tiếp kế hoạch London công bố năm ngoái. Khi đó, Anh cùng Pháp và Đức đã kích hoạt cơ chế “snapback” vào tháng 8/2025.

Cơ chế này cho phép khôi phục các lệnh trừng phạt của Liên hợp quốc đối với Iran. Những biện pháp đó trước đây từng được dỡ bỏ theo thỏa thuận hạt nhân năm 2015.

Tranh cãi về chương trình hạt nhân Iran tiếp tục kéo dài trong năm nay. Mỹ và Israel đã tiến hành các cuộc tấn công quân sự nhằm vào Iran hồi tháng 2, một phần xuất phát từ những lo ngại liên quan đến chương trình này.

Iran vẫn khẳng định hoạt động hạt nhân của nước này chỉ phục vụ mục đích hòa bình. Đại sứ quán Iran tại London chưa phản hồi đề nghị bình luận về dự luật mới.

Mỹ đồng thời nhắm vào ngành hàng không Iran

Cùng ngày, Mỹ công bố các biện pháp trừng phạt đối với 27 hãng hàng không Iran cùng nhiều công ty nước ngoài hỗ trợ ngành hàng không của nước này.

Washington cho biết tổng cộng 36 mục tiêu nằm trong động thái mới. Mỹ cáo buộc Iran sử dụng lĩnh vực hàng không để vận chuyển vũ khí, nhân sự và hàng hóa bất hợp pháp.

Các biện pháp này khiến ngành hàng không Iran tiếp tục chịu thêm sức ép từ bên ngoài. Trong khi đó, Tehran phải đối mặt với những hạn chế mới từ cả Anh và Mỹ.

Ông Doughty cho biết Iran đã tích lũy hơn 400kg uranium được làm giàu ở mức 60%. Ông cũng nói Iran là quốc gia duy nhất không sở hữu vũ khí hạt nhân nhưng làm giàu uranium đến mức này.

Dù mở rộng trừng phạt, Anh vẫn dành ngoại lệ cho mỏ khí đốt Shah Deniz của Azerbaijan. Dự án do BP vận hành và có sự tham gia của Iran trong liên danh vẫn được phép tiếp tục hoạt động.

Shah Deniz có vai trò cung cấp năng lượng cho thị trường châu Âu. Ngoại lệ này cho thấy các biện pháp mới của London vẫn giữ lại một số hoạt động có ý nghĩa đối với nguồn cung năng lượng.

Sức ép vì thế được mở rộng theo nhiều hướng. Iran bị hạn chế về tài chính, thương mại, công nghệ, hàng không và một số hoạt động hàng hải, trong khi chương trình hạt nhân tiếp tục là tâm điểm tranh cãi.

Hoàng Lan (tổng hợp)