Iran, thông qua Lực lượng Vệ binh Cách mạng Iran (IRGC), kêu gọi cử tri Mỹ phản đối chính sách của Washington và cho rằng hai nước có thể cùng tồn tại hòa bình nếu chính sách của Mỹ thay đổi.
- Tìm thấy thiếu niên 17 tuổi gặp nạn dưới sông Hương
- Tài xế gây tai nạn khiến nữ sinh 14 tuổi tử vong hầu tòa
- Nhiều tuyến cao tốc sẽ kẻ vạch, lắp biển báo xử phạt vi phạm khoảng cách
Bức thư ngỏ dài 25 trang được IRGC gửi ngày 29/9, khoảng 5 tuần trước cuộc bầu cử giữa kỳ tại Mỹ, trong bối cảnh Tehran và Washington chưa nối lại đàm phán chính thức. Nội dung thư tập trung vào cuộc xung đột đang diễn ra, chương trình hạt nhân Iran và tình trạng căng thẳng tại eo biển Hormuz.
IRGC cho rằng Washington đang che giấu tính chất hòa bình mà Tehran tuyên bố đối với chương trình hạt nhân của Iran, đồng thời đánh giá thấp tác động từ việc Iran phong tỏa hoạt động vận chuyển dầu qua vịnh Ba Tư. Những lập luận này được đưa ra trong lúc hai bên vẫn duy trì sức ép quân sự và kinh tế đối với nhau.
Người phát ngôn IRGC Hossein Mohebbi nhấn mạnh: “Mỹ biết rằng Iran không theo đuổi vũ khí hạt nhân”.
Ông Mohebbi đồng thời bác bỏ nhận định của Mỹ rằng Iran đã mất phần lớn đòn bẩy kiểm soát eo biển Hormuz, sau khi quân đội Mỹ hỗ trợ một số tàu chở dầu đi qua tuyến đường thủy này. Theo người phát ngôn IRGC, việc một số tàu có thể di chuyển qua eo biển không đồng nghĩa Iran đã mất khả năng kiểm soát tuyến hàng hải.
“Việc người Mỹ có thể xoay xở với chi phí đắt đỏ, phiền phức lớn và rủi ro cao để đưa một con tàu nhỏ qua eo biển Hormuz dưới màn đêm bao phủ nhằm xuất khẩu, giả sử như 100 hay 200 thùng dầu, không có nghĩa là eo biển này đã mở”, ông Mohebbi nhấn mạnh.
Ông Mohebbi cho biết bản thân không kỳ vọng bức thư có thể làm thay đổi chính sách của Mỹ chỉ khoảng 5 tuần trước kỳ bầu cử, nhưng cho rằng các cử tri Mỹ có thể lắng nghe thông điệp này. Reuters cũng ghi nhận bức thư của IRGC kêu gọi người Mỹ phản đối chính sách của Tổng thống Donald Trump và chấp nhận đề nghị cùng tồn tại hòa bình của Iran nếu Washington thay đổi chính sách.
Eo biển Hormuz có vai trò quan trọng đối với nguồn cung dầu toàn cầu và Iran đã phong tỏa tuyến đường này kể từ tháng 3, sau khi xung đột với Mỹ và Israel nổ ra. Cùng với các cuộc tấn công của Tehran nhằm vào những cơ sở dầu mỏ tại Vùng Vịnh, động thái này đã làm gián đoạn nguồn cung dầu và phân bón trên phạm vi toàn cầu.
Mỹ sau đó triển khai chiến dịch phong tỏa đối với các cảng của Iran, đồng thời tiến hành hoạt động hỗ trợ quân sự để giúp các tàu chở dầu di chuyển qua eo biển Hormuz. Theo dữ liệu Kpler được bài gốc dẫn lại, lượng dầu vận chuyển qua eo biển trong tháng 9 đã phục hồi khoảng một nửa so với trước xung đột, lên gần 10 triệu thùng mỗi ngày.
Trong diễn biến liên quan, Iran đưa ra đề xuất lộ trình 7 ngày nhằm mở lại eo biển Hormuz và chấm dứt giao tranh, với điều kiện Mỹ đáp ứng các yêu cầu của Tehran, trong đó có dỡ phong tỏa hàng hải và giải phóng tài sản Iran bị đóng băng. Tổng thống Donald Trump bác bỏ đề xuất này, cho rằng Iran muốn nhanh chóng mở lại eo biển trong bối cảnh đang chịu sức ép kinh tế, nhưng ông vẫn để ngỏ khả năng nối lại đàm phán.
Phát biểu với phóng viên hôm 29/9, ông Trump nói chưa biết khi nào Iran sẽ khuất phục nhưng tin rằng xung đột sẽ sớm kết thúc. Tổng thống Mỹ đồng thời tiếp tục khẳng định Iran không được phép sở hữu vũ khí hạt nhân, trong khi Tehran vẫn duy trì lập trường rằng chương trình hạt nhân của nước này không nhằm phát triển vũ khí.
Nguyễn Liên (tổng hợp)
