EVN cho biết các quy định về lắp đặt điện mặt trời mái nhà và bán phần điện dư lên lưới đã được hướng dẫn cụ thể, trong bối cảnh số hệ thống tự sản xuất, tự tiêu thụ tiếp tục tăng.
- Tám xã Thái Nguyên hoàn thiện hồ sơ để thành lập phường
- Nhiều tuyến cao tốc sẽ kẻ vạch, lắp biển báo xử phạt vi phạm khoảng cách
- Vợ chồng Việt biến xơ mướp già thành hàng xuất khẩu
Tính đến hết tháng 8/2026, toàn hệ thống có 134.410 hệ thống điện mặt trời mái nhà tự sản xuất, tự tiêu thụ, với tổng công suất lắp đặt trên 11.450 MWp. Từ ngày Nghị định số 243 có hiệu lực, 26/6/2026, đến hết ngày 31/7/2026, có thêm 5.928 hệ thống với tổng công suất khoảng 213,9 MWp.
Tuy nhiên, chỉ khoảng 1,2% số hệ thống phát triển mới trong giai đoạn này đăng ký bán phần điện dư lên lưới. EVN cũng lưu ý số lượng hệ thống thực tế có thể cao hơn thống kê do một số tổ chức, cá nhân chưa thực hiện thông báo hoặc đăng ký theo quy định.
Trong giai đoạn từ ngày 26/6 đến hết ngày 31/7/2026, toàn hệ thống chỉ ghi nhận 70 khách hàng đăng ký bán điện dư lên lưới. EVN cho biết những khó khăn chủ yếu hiện nay liên quan đến việc khách hàng chưa nắm đầy đủ quy định mới về thủ tục thông báo, đăng ký, điều kiện bán điện dư, sản lượng và giá mua điện dư.
Một số hệ thống đã được lắp đặt nhưng chưa thực hiện thông báo hoặc đăng ký theo quy định, trong khi hồ sơ kỹ thuật còn phụ thuộc nhiều vào đơn vị cung cấp, lắp đặt thiết bị. Trước những kiến nghị từ các Tổng công ty Điện lực, EVN đã hướng dẫn cụ thể hơn về các nội dung liên quan đến lắp đặt điện mặt trời mái nhà và bán điện dư lên lưới.
Bộ Công Thương cũng đề nghị UBND cấp tỉnh nghiên cứu xây dựng, báo cáo HĐND cấp tỉnh ban hành chính sách hỗ trợ hộ gia đình lắp đặt điện mặt trời mái nhà tự sản xuất, tự tiêu thụ theo thẩm quyền và nhiệm vụ được quy định tại Luật Điện lực năm 2024. Các địa phương đồng thời được yêu cầu xây dựng chương trình tuyên truyền, hỗ trợ hộ gia đình lắp đặt điện mặt trời mái nhà gắn với BESS theo Nghị định số 243/2026.
Về tỷ lệ mua bán điện dư, EVN dẫn quy định tại Nghị định số 243: “Từ ngày Nghị định này có hiệu lực đến hết ngày 31/12/2030, hai bên được thỏa thuận để mua bán sản lượng điện dư với tỷ lệ cao hơn 50% sản lượng điện phát tại đầu ra của nguồn điện mặt trời mái nhà theo cường độ bức xạ trong trường hợp lưới điện tại khu vực đấu nối bảo đảm khả năng tiếp nhận, việc mua bán sản lượng điện dư đáp ứng điều kiện vận hành an toàn lưới điện và phương thức vận hành hệ thống điện theo quy định”.
Theo EVN, điểm b khoản 2 Điều 14 không quy định mức tỷ lệ tối đa cụ thể đối với trường hợp này. Do đó, bên mua điện dư căn cứ khả năng tiếp nhận của lưới điện tại khu vực đấu nối, điều kiện vận hành an toàn lưới điện và phương thức vận hành hệ thống điện để thỏa thuận tỷ lệ mua bán với bên bán điện dư.
Từ khi Nghị định số 243 có hiệu lực đến hết ngày 31/12/2030, tỷ lệ mua bán điện dư có thể được thỏa thuận cao hơn 50% nếu đáp ứng các điều kiện theo quy định. Sau thời điểm này, tỷ lệ mua điện dư được thực hiện theo mức tối đa 50%.
Đối với điện mặt trời mái nhà lắp đặt tại công trình là tài sản công, việc mua bán sản lượng điện dư phải tuân thủ Nghị định số 243, pháp luật về quản lý, sử dụng tài sản công và các quy định pháp luật khác có liên quan. Hoạt động này đồng thời phải phù hợp với chức năng, nhiệm vụ của bên bán điện dư.
Nghị định số 58 quy định bên bán điện dư chịu trách nhiệm về tính chính xác, đầy đủ và hiệu lực pháp lý của các tài liệu trong hồ sơ đề nghị bán sản lượng điện dư làm căn cứ ký hợp đồng mua bán điện. Bên bán cũng phải bảo đảm việc bán điện dư phù hợp chức năng, nhiệm vụ, tuân thủ pháp luật về quản lý, sử dụng tài sản công và chịu trách nhiệm về hồ sơ, tài liệu cung cấp cho bên mua.
Các Tổng công ty Điện lực và Công ty Điện lực căn cứ quy định để thực hiện mua bán điện theo thẩm quyền, phân cấp. Các đơn vị này không thực hiện việc thẩm định, quyết định hoặc hướng dẫn quản lý, sử dụng tài sản công thay cho cơ quan, người có thẩm quyền.
Nếu việc bán sản lượng điện dư thuộc trường hợp phải thực hiện thủ tục theo pháp luật về quản lý, sử dụng tài sản công, bên bán có trách nhiệm thực hiện đầy đủ theo quy định. Khi phát sinh vướng mắc về điều kiện, trình tự, thủ tục hoặc thẩm quyền, bên bán điện dư làm việc với cơ quan có thẩm quyền về quản lý tài sản công để được xem xét, hướng dẫn.
Kim Yến (tổng hợp)
