Các bác sĩ tại Bệnh viện Bạch Mai đang nỗ lực cứu chữa hàng chục bệnh nhân xơ gan mất bù do lạm dụng rượu bia trong tình trạng nguy kịch.
- Thái Nguyên: Hố sụt sâu 5m sát móng nhà, người dân di dời khẩn cấp
- Bệnh viện Bạch Mai cơ sở 2 tại Ninh Bình sắp chính thức vận hành
- Hành hung công an tại Thái Nguyên, một phụ nữ bị tạm giữ hình sự
Thực trạng báo động và diễn biến phức tạp của bệnh nhân xơ gan
Trung tâm Tiêu hóa – Gan mật thuộc Bệnh viện Bạch Mai thường xuyên tiếp nhận các ca bệnh rất nặng. Đơn nguyên Bệnh lý gan hiện đang thực hiện điều trị nội trú cho hơn 60 bệnh nhân bị xơ gan. Một đặc điểm chung dễ nhận thấy là phần lớn bệnh nhân nam đều có tiền sử lạm dụng rượu bia. Có những thời điểm trong một buồng bệnh 16 người thì có tới 10 người nhập viện vì rượu. Hình ảnh những chiếc bụng trướng căng và da vàng như nghệ xuất hiện phổ biến tại các phòng bệnh. Nhiều người bệnh dù biết bản thân bị xơ gan nhưng vẫn không thực hiện việc tái khám định kỳ.
Trường hợp ông N.V.D 54 tuổi quê tại Lạng Sơn là một ví dụ điển hình về sự chủ quan. Ông nhập viện trong tình trạng nôn ra máu và đi ngoài phân đen rất nguy hiểm cho tính mạng. Trước đó một năm ông đã được chẩn đoán xơ gan nhưng lại bỏ qua việc theo dõi y tế. Mỗi ngày người đàn ông này vẫn duy trì thói quen uống từ 300 đến 400ml rượu trắng. Các bác sĩ đã phải tiến hành nội soi can thiệp khẩn cấp để kiểm soát tình trạng xuất huyết. Sau điều trị thì tình trạng chảy máu tạm thời được kiểm soát và các chỉ số dần ổn định.
Một bệnh nhân khác là ông N.T.H 50 tuổi nhập viện với tình trạng mệt mỏi và bụng to. Ông có tiền sử xơ gan lâu năm và từng uống tới 700ml rượu mỗi ngày trước đó. Khi nhập viện thì người bệnh khẳng định bản thân đã hoàn toàn từ bỏ thói quen uống rượu bia. Tuy nhiên người nhà lại cung cấp thông tin trái ngược rằng ông chỉ mới thực hiện giảm lượng uống. Đây là một thách thức lớn đối với y bác sĩ trong việc đánh giá mức độ phơi nhiễm. Những lời khai không phản ánh đúng thực tế thường gây khó khăn cho công tác tư vấn điều trị.
Tại phòng 308 thuộc Đơn nguyên Bệnh lý gan thì tình trạng bệnh nhân luôn nằm kín các giường. Có người nằm mệt mỏi với chiếc bụng căng dịch do biến chứng cổ trướng lâu ngày gây ra. Có người vừa trải qua cơn chảy máu tiêu hóa kinh hoàng và đang được theo dõi sát sao. Một số trường hợp bị sốt và đau bụng do biến chứng nhiễm trùng dịch ổ bụng nghiêm trọng. Việc tháo dịch ổ bụng và hỗ trợ chức năng gan chỉ là những giải pháp mang tính tạm thời. Bệnh nhân cần được cách ly hoàn toàn khỏi rượu để có cơ hội phục hồi chức năng lá gan.
Thách thức trong điều trị và gánh nặng bệnh tật từ rượu bia
Điều đáng sợ nhất của xơ gan chính là hàng loạt biến chứng nguy hiểm đi kèm hiện nay. Các bác sĩ phải đối mặt với tình trạng xuất huyết tiêu hóa và nhiễm trùng dịch ổ bụng. Bệnh não gan và ung thư gan cũng là những nguy cơ luôn thường trực đối với người bệnh. Mỗi biến chứng nảy sinh đều có thể đẩy bệnh nhân vào ranh giới giữa sự sống và cái chết. Đội ngũ y tế phải cùng lúc xử lý nhiều vấn đề từ cầm máu đến kiểm soát nhiễm trùng. Việc tháo dịch hay dùng thuốc lợi tiểu đều phải được cân nhắc kỹ trên nền gan yếu.
Tại Trung tâm thì các buổi hội chẩn đa chuyên khoa luôn được tổ chức một cách thường xuyên. Cuộc họp lúc 15 giờ tập hợp 10 chuyên gia đầu ngành ở nhiều lĩnh vực khác nhau. Có tới 5 trên 12 ca bệnh được đưa ra hội chẩn lần này liên quan đến rượu bia. Các chuyên gia từ Nội tiêu hóa và Ngoại tiêu hóa cùng Ung bướu cùng tham gia thảo luận. Họ phải cân nhắc kỹ lưỡng liệu chức năng gan của người bệnh còn chịu được can thiệp hay không. Các quyết định về phẫu thuật hay nút mạch hóa chất đều cần sự tính toán cực kỳ cẩn trọng.
Theo báo cáo của Tổ chức Y tế Thế giới năm 2024 thì rượu là tác nhân gây bệnh toàn cầu. Tại Việt Nam mỗi năm có khoảng 40.000 ca tử vong có liên quan trực tiếp đến rượu bia. Chất cồn là nguyên nhân trực tiếp của ít nhất 30 loại bệnh và chấn thương khác nhau. Khảo sát năm 2021 cho thấy tỷ lệ nam giới uống rượu bia vẫn ở mức rất cao là 64%. Rượu cũng là yếu tố góp phần vào các vụ tai nạn giao thông dẫn đến tử vong. Những con số thống kê khô khốc này hiện rõ trên từng giường bệnh tại cơ sở y tế.
Cuộc chiến với ma men trong buồng bệnh là một hành trình dài đầy gian nan và áp lực. Mục tiêu quan trọng nhất sau khi cứu sống bệnh nhân là thuyết phục họ cai rượu tuyệt đối. Sau cánh cửa bệnh viện là nỗi lo âu của thân nhân đang chờ đợi ngoài hành lang vắng. Nhiều gia đình vẫn đang thấp thỏm đợi một câu trả lời về cơ hội điều trị cuối cùng. Ý thức của mỗi cá nhân là yếu tố quyết định để bảo vệ lá gan và cuộc sống. Việc thay đổi lối sống là cách duy nhất để tránh những hệ lụy đau lòng trong tương lai.
Mộc Linh (tổng hợp)
