Pakistan cùng Qatar làm trung gian giúp Mỹ và Iran hạ nhiệt căng thẳng tại Lebanon

Thụy Sĩ — Nhóm công tác giảm xung đột vừa được thành lập nhằm mục tiêu chấm dứt hoàn toàn các hoạt động quân sự tại lãnh thổ Lebanon. Cơ chế phối hợp đa bên này được kỳ vọng sẽ tạo ra bước đột phá trong việc ổn định tình hình an ninh Trung Đông.

Sự phối hợp giữa các nước trung gian giúp duy trì bàn đàm phán thâu đêm

Sau vòng đàm phán thâu đêm ngày 21/6, Mỹ và Iran đã đạt được sự nhất quán cao về việc thành lập một nhóm công tác đặc biệt nhằm giảm xung đột tại Lebanon. Nhóm này có sự tham gia trực tiếp của đại diện Lebanon và được điều phối tích cực bởi hai quốc gia trung gian là Qatar và Pakistan. Mục tiêu ưu tiên hàng đầu của cơ chế này là đảm bảo chấm dứt mọi hoạt động quân sự và các hành vi gây hấn trên thực địa. Đây được xem là một phần trong nỗ lực lớn hơn nhằm thực thi hiệu quả Bản ghi nhớ hiểu biết (MOU) mà hai cường quốc đã ký kết vào đầu tuần trước đó.

Người phát ngôn Bộ Ngoại giao Iran, ông Esmaeil Baghaei, đánh giá cao vai trò của Qatar và Pakistan trong việc kết nối các bên khi các cuộc hội đàm có nguy cơ đình trệ. Nhờ sự khéo léo của các bên trung gian, phái đoàn Mỹ và Iran đã vượt qua những trở ngại về mặt ngoại giao để tập trung vào các giải pháp hòa bình. Việc các bên đồng ý ngồi lại bàn đàm phán trong bầu không khí tích cực cho thấy tầm quan trọng của các quốc gia thứ ba trong việc xử lý các mâu thuẫn phức tạp. Sự hiện diện của nhóm công tác giảm xung đột tại Lebanon sẽ cung cấp một kênh liên lạc trực tiếp để xử lý các sự cố khẩn cấp.

Vai trò của Ủy ban Cấp cao trong việc giám sát thực thi Bản ghi nhớ hiểu biết

Để đảm bảo các cam kết tại Lebanon và vấn đề hạt nhân được thực hiện nghiêm túc, một Ủy ban Cấp cao đã chính thức được thành lập. Ủy ban này chịu trách nhiệm cung cấp sự giám sát chính trị đối với toàn bộ tiến trình trung gian và tiếp nhận báo cáo từ các nhóm làm việc kỹ thuật. Các bên nhất trí rằng đây là cơ chế then chốt để giải quyết tranh chấp và ngăn chặn các hành động đơn phương gây tổn hại đến tiến trình hòa bình. Việc duy trì sự giám sát chặt chẽ giúp tạo dựng niềm tin giữa Washington và Tehran sau nhiều thập kỷ thiếu hụt sự tin tưởng lẫn nhau.

Ngoại trưởng Iran Abbas Araghchi nhận định rằng cơ chế giảm xung đột tại Lebanon chính là “bài kiểm tra thực tế đầu tiên” cho sự chân thành của các bên tham gia đàm phán. Nếu hoạt động này mang lại kết quả rõ rệt trên thực địa, nó sẽ tạo động lực mạnh mẽ để các bên đạt được thỏa thuận cuối cùng trong lộ trình 60 ngày tới. Thành công của nhóm công tác tại Lebanon không chỉ có ý nghĩa khu vực mà còn là minh chứng cho hiệu quả của ngoại giao đa phương. Qua đó, các quốc gia trung gian kỳ vọng sẽ mở rộng mô hình này để giải quyết các điểm nóng khác tại Trung Đông, hướng tới một kỷ nguyên ổn định và phát triển bền vững.

Đỗ Vân (tổng hợp)