Khi AI vào lớp học, người thầy vẫn giữ vai trò riêng

Hà Nội – Tại Hội nghị Quốc tế về giáo dục, các chuyên gia và nhà quản lý nhấn mạnh việc đồng hành với giáo viên trong ứng dụng trí tuệ nhân tạo (AI), giúp giảm áp lực công việc mà vẫn giữ vai trò kết nối của người thầy.

Hội nghị do Bộ GD&ĐT tổ chức trong hai ngày 8-9/10, ghi nhận những băn khoăn của giáo viên khi học sinh có thể dùng AI hoàn thành bài tập chỉ trong vài giây. Trước thay đổi này, các chuyên gia cho rằng công nghệ cần được xem là công cụ hỗ trợ, còn sự thấu hiểu và động viên học trò vẫn là phần việc mang tính con người.

Nhiều giáo viên kỳ cựu lo ngại học sinh sẽ tìm đến ChatGPT, Gemini hoặc các phần mềm thông minh thay vì hỏi thầy cô. Trong khi đó, việc soạn giáo án vẫn đòi hỏi nhiều thời gian, khiến khoảng cách về tốc độ xử lý công việc giữa con người và công nghệ trở thành vấn đề được quan tâm.

Ông Will Polese, Phó Chủ tịch Công ty Elsa Speak, cho rằng giáo viên cần nhìn nhận lại vai trò của AI trong hoạt động dạy học. Ông chia sẻ: “Thầy cô nên hiểu rằng, AI sinh ra không phải để “cướp việc”. Đó là công cụ hỗ trợ giải phóng giáo viên khỏi áp lực, giúp việc dạy học đạt hiệu quả cao hơn”.

Theo ông, việc ứng dụng công nghệ không nên được hiểu là cuộc cạnh tranh giữa giáo viên và máy móc. Nếu được sử dụng phù hợp, AI có thể hỗ trợ những công việc thường nhật, tạo điều kiện để giáo viên tập trung hơn vào hoạt động chuyên môn.

TS.Jussi Pekka Jarvinen, Giám đốc Chương trình Eduten, một chương trình toán thông minh từ Phần Lan, cũng cho rằng sự bất an của giáo viên có liên quan đến việc chưa được định hướng đầy đủ về công nghệ. Ông nhấn mạnh: “AI hay các nền tảng công nghệ dù thông minh đến đâu cũng chỉ xử lý dữ liệu. Sự kết nối mang tính nhân văn, sự thấu hiểu tâm lý, ánh mắt động viên hay một lời khen ngợi đúng lúc cho học trò…, là điều chỉ có con người mới làm được”.

Các chuyên gia thảo luận tại hội nghị. (Ảnh minh họa: TNM)

Những chia sẻ tại hội nghị cho thấy việc đưa AI vào trường học không chỉ là câu chuyện về phần mềm hay thiết bị. Giáo viên còn cần được hướng dẫn, hỗ trợ để hiểu cách sử dụng công nghệ trong từng nhiệm vụ cụ thể, thay vì tự xoay xở trước những thay đổi nhanh chóng.

Ông Tạ Ngọc Trí, Phó Vụ trưởng Vụ Giáo dục Phổ thông thuộc Bộ GD&ĐT, cho biết cơ quan này chú trọng lắng nghe những người trực tiếp đứng lớp trong quá trình xây dựng chương trình chuyển đổi số. Ông nói: “Chúng tôi cố gắng suy nghĩ như những nhà giáo trong quá trình chuyển đổi số, làm sao để đưa các nội dung mới vào lớp học một cách phù hợp nhất. Công nghệ chỉ là phương tiện, cốt lõi vẫn là phát triển nguồn nhân lực và từ khóa quan trọng nhất lúc này là phải lắng nghe giáo viên”.

Sự đồng hành từ cơ quan quản lý và ban giám hiệu vì thế có vai trò quan trọng, giúp giáo viên tiếp cận công nghệ theo hướng phù hợp với điều kiện thực tế. Khi những khó khăn trong quá trình chuyển đổi số được lắng nghe và giải quyết, nhà giáo sẽ có thêm cơ sở để chủ động thay đổi cách làm việc.

Bà Hoàng Thị Mận, Hiệu trưởng Trường Liên cấp Newton, cũng nhìn nhận AI là công cụ hỗ trợ chứ không thể thay thế trí tuệ, tình yêu thương và vai trò của người thầy. Theo bà, giáo viên cần làm quen với việc ứng dụng công nghệ trong chuẩn bị bài giảng cũng như xử lý các công việc hằng ngày.

“Làm sao để mọi thầy cô coi ứng dụng AI và công nghệ là bình thường hàng ngày, từ khâu chuẩn bị bài giảng cho đến các công việc thường nhật. Khi công nghệ trở thành kỹ năng tự nhiên của giáo viên, nỗi sợ bị AI thay thế sẽ được gạt bỏ”, bà Mận chia sẻ.

Điều đặt ra với ngành giáo dục không chỉ là đưa AI vào lớp học, mà còn giúp giáo viên sử dụng công cụ này một cách chủ động và hiệu quả. Công nghệ có thể hỗ trợ xử lý dữ liệu, giảm bớt công việc thường nhật, nhưng việc lắng nghe, thấu hiểu và khích lệ học sinh vẫn cần sự hiện diện của người thầy.

Hoàng Lan (tổng hợp)