Từ nguyên liệu chè truyền thống, doanh nghiệp và hợp tác xã ở Thái Nguyên đang phát triển nhiều món ăn, đồ uống mới, mở rộng thị trường tiêu thụ và kết nối sản phẩm trà với văn hóa ẩm thực, du lịch.
- Trách nhiệm công vụ trong hồ sơ của Thứ trưởng Trần Văn Thuấn
- Mỡ máu, huyết áp cao: Đói bụng nên ăn món gì để tốt cho tim mạch?
- Nhân viên gác chắn lao ra cứu nữ sinh lớp 8 trước đầu xe container
Không chỉ dừng lại ở những sản phẩm trà khô dùng để pha uống, chè Thái Nguyên ngày càng được ứng dụng đa dạng trong chế biến thực phẩm và đồ uống. Hướng đi này góp phần gia tăng giá trị nguyên liệu, tạo thêm trải nghiệm cho người tiêu dùng và mở rộng cơ hội kinh doanh cho các doanh nghiệp, hợp tác xã (HTX).
Từ nguyên liệu chè đến sản phẩm ẩm thực đa dạng
Trong những ngày diễn ra Festival Trà Quốc tế – Thái Nguyên năm 2026, không gian phố đi bộ phường Phan Đình Phùng trở thành điểm giới thiệu nhiều sản phẩm ẩm thực chế biến từ trà. Bên cạnh những ấm trà nóng quen thuộc, các gian hàng còn mang đến kem trà xanh, đồ uống matcha, xôi trà xanh, bánh cuốn, xúc xích và thịt lợn chế biến cùng trà xanh. Một số món đặc sản vùng miền như gà H’Mông hầm sâm cũng góp phần làm phong phú không gian ẩm thực.
Sự đa dạng về nguyên liệu, cách chế biến và trình bày thu hút sự quan tâm của người dân, du khách. Nhiều người dành thời gian tìm hiểu, thưởng thức và lựa chọn những sản phẩm mới.
Bà Lê Thị Vấn, khách hàng đến từ phường Linh Sơn, cho biết trước đây, khi nhắc đến chè Thái Nguyên, người tiêu dùng thường nghĩ đến trà khô để pha uống. Tuy nhiên, tại Festival, nguyên liệu này được chế biến thành nhiều món ăn, đồ uống có hương vị hấp dẫn, phù hợp với nhu cầu của nhiều lứa tuổi.
Cùng chung cảm nhận, bà Vũ Thị Thu Hường, du khách đến từ Hà Nội, đánh giá sự phong phú của các sản phẩm ẩm thực từ trà là điểm nhấn tại Festival. Theo bà, những món ăn, thức uống mới lạ không chỉ tạo trải nghiệm thú vị mà còn cho thấy tiềm năng phát triển sản phẩm đặc trưng, góp phần tăng sức hấp dẫn cho du lịch Thái Nguyên.
Liên hoan Ẩm thực từ trà diễn ra từ ngày 30/10 đến 7/11/2026, gồm 6 khu vực: Ẩm thực đặc sản Thái Nguyên, ẩm thực vùng miền Việt Nam, Fast Food, Beer Street, Chef Showcase và ẩm thực sáng tạo từ trà. Trong đó, khu ẩm thực sáng tạo tập trung giới thiệu các món ăn, bánh và đồ uống sử dụng nguyên liệu trà Thái Nguyên.
Các đơn vị tham gia không chỉ trưng bày thành phẩm mà còn trực tiếp trình diễn chế biến, giới thiệu nguyên liệu, quy trình sản xuất và câu chuyện văn hóa phía sau mỗi sản phẩm. Qua đó, hoạt động góp phần kết nối sản xuất, chế biến với quảng bá, tiêu thụ và phát triển du lịch, đồng thời mở thêm hướng khai thác giá trị cho nguyên liệu chè.
Sự xuất hiện của nhiều sản phẩm mới tại Festival phản ánh sự thay đổi trong tư duy sản xuất, kinh doanh của các doanh nghiệp và HTX. Thay vì chủ yếu tập trung vào trà khô truyền thống, nhiều đơn vị đã chủ động nghiên cứu công nghệ, đa dạng hóa danh mục sản phẩm và hướng đến những nhóm khách hàng mới. Đây được xem là giải pháp nâng cao giá trị cây chè, đồng thời tạo thêm dư địa phát triển thị trường.
Công ty CP Chè Tân Cương Hoàng Bình là một trong những đơn vị theo đuổi hướng đi này. Với khoảng 25 năm kinh nghiệm sản xuất, kinh doanh chè trong nước và xuất khẩu, Công ty đã đầu tư dây chuyền chế biến, phát triển các sản phẩm từ matcha, đồ uống đến kem trà xanh. Những dòng sản phẩm mới bước đầu nhận được phản hồi tích cực từ khách hàng và có sức tiêu thụ khả quan.
Bà Đỗ Thị Đức Lý, Tổng Giám đốc Công ty CP Chè Tân Cương Hoàng Bình, cho biết sau quá trình nghiên cứu, học hỏi kinh nghiệm tại một số nước, Công ty đã đầu tư công nghệ chế biến để tạo ra những sản phẩm có chất lượng khác biệt. Trong thời gian tới, đơn vị tiếp tục đẩy mạnh quảng bá, mở rộng hệ thống phân phối nhằm đưa sản phẩm đến gần hơn với người tiêu dùng.
Bên cạnh doanh nghiệp, các HTX cũng tích cực khai thác nguyên liệu chè để phát triển sản phẩm chế biến sâu. HTX Toàn Liễu chú trọng đa dạng hóa các sản phẩm ẩm thực từ trà, qua đó mở rộng khả năng tiếp cận khách hàng và đáp ứng nhu cầu thị trường.
Theo bà Nguyễn Thị Liễu, đại diện HTX Toàn Liễu, phát triển món ăn từ trà vừa góp phần nâng cao giá trị nguyên liệu, vừa tạo thêm cơ hội giới thiệu sản phẩm đến người tiêu dùng. Các hoạt động trải nghiệm tại Festival cũng giúp HTX quảng bá sản phẩm, nắm bắt thị hiếu và định hướng mở rộng sản xuất.
Toàn tỉnh hiện có 1.007 HTX hoạt động trong lĩnh vực nông nghiệp. Trong đó, có 322 HTX trồng trọt, 170 HTX chăn nuôi, 11 HTX lâm nghiệp, 5 HTX thủy sản, 3 HTX nước sạch và 496 HTX dịch vụ tổng hợp. Đây là lực lượng có tiềm năng tham gia phát triển các sản phẩm nông nghiệp chế biến sâu, trong đó có thực phẩm và đồ uống từ trà.
Cùng với hệ thống HTX, Thái Nguyên hiện có gần 600 sản phẩm OCOP được đánh giá, xếp hạng, gồm 13 sản phẩm đạt chuẩn 5 sao quốc gia và 111 sản phẩm 4 sao. Những sản phẩm này tạo nền tảng để các HTX tiếp tục đầu tư công nghệ chế biến, nâng cao chất lượng, xây dựng thương hiệu và mở rộng thị trường tiêu thụ.
Ông Nguyễn Văn Dũng, Chủ tịch Liên minh HTX tỉnh Thái Nguyên, cho biết thông qua Festival và các hoạt động xúc tiến thương mại, các HTX có thêm cơ hội quảng bá sản phẩm, tìm kiếm đối tác và mở rộng thị trường. Đặc biệt, việc khuyến khích nhà hàng, cơ sở dịch vụ thường xuyên đưa món ăn, đồ uống từ trà vào thực đơn sẽ góp phần hình thành nét văn hóa ẩm thực riêng của địa phương.
Từ những sản phẩm trà truyền thống đến các món ăn, thức uống sáng tạo, việc mở rộng ứng dụng nguyên liệu chè đang mở ra hướng phát triển mới cho ngành trà Thái Nguyên. Khi chế biến sâu được kết hợp với quảng bá thương hiệu, xúc tiến thương mại và du lịch, giá trị cây chè có thêm cơ hội gia tăng, đồng thời tạo điều kiện để doanh nghiệp, HTX và người trồng chè phát triển bền vững.
Thiên An (tổng hợp)
