Người có cholesterol cao nên duy trì giờ ăn tương đối ổn định và chú trọng chất lượng bữa sáng, với các thực phẩm giàu chất xơ và chất béo không bão hòa để hỗ trợ sức khỏe tim mạch.
- Đạo diễn Đỗ Thanh Hải gia nhập ban lãnh đạo Sun Group
- Chiếc ví 14,68 triệu đồng bất ngờ được trả lại giữa phòng bệnh
- Dùng tiền giả mua hàng, hai thanh niên bị đề nghị truy tố
Không nhất thiết phải tìm một “giờ vàng” cố định, người có cholesterol cao có thể ăn sáng trong khoảng 2 giờ sau khi thức dậy nhưng điều quan trọng hơn vẫn là chất lượng bữa ăn. Các nghiên cứu được dẫn trong Circulation năm 2022 và The Journal of Nutrition, Health & Aging năm 2024 cho thấy thói quen và chất lượng bữa sáng có liên quan đến một số chỉ số chuyển hóa, mỡ máu thuận lợi hơn.
Những người duy trì bữa sáng hằng ngày có xu hướng có mức cholesterol LDL thấp hơn so với nhóm thường xuyên bỏ bữa, theo nghiên cứu đăng trên Circulation năm 2022. Tuy nhiên, mối liên quan này không đồng nghĩa cứ ăn sáng trong vòng 2 giờ sau khi thức dậy thì cholesterol sẽ giảm, bởi chất lượng thực phẩm, tổng lượng calo, cân nặng, vận động và các thói quen sinh hoạt khác đều có thể tác động.
Ở người lớn tuổi, nghiên cứu công bố trên The Journal of Nutrition, Health & Aging năm 2024 cũng ghi nhận chất lượng bữa sáng có liên quan đến các chỉ số mỡ máu thuận lợi, trong đó HDL cao hơn và triglyceride thấp hơn. Vì vậy, thay vì cố ép mình vào một khung giờ ăn cứng nhắc, việc duy trì lịch ăn phù hợp và lựa chọn thực phẩm hợp lý trong cả ngày có ý nghĩa hơn.
Thói quen bỏ bữa sáng thường xuyên được ghi nhận có liên quan đến nhiều yếu tố nguy cơ chuyển hóa như tăng cân, béo phì, huyết áp cao và tiểu đường loại 2, đồng thời một số nghiên cứu còn ghi nhận mối liên quan với nguy cơ xơ vữa động mạch và bệnh động mạch vành. Dù vậy, đây chủ yếu là các nghiên cứu quan sát nên chưa thể khẳng định bỏ bữa sáng trực tiếp gây ra những bệnh lý này.
Một vấn đề khác là người thường xuyên bỏ bữa có thể ăn nhiều hơn vào những lần ăn sau hoặc chọn những thực phẩm kém lành mạnh, từ đó làm thay đổi tổng thể chế độ dinh dưỡng. Với người đang kiểm soát cholesterol, bữa sáng vì thế không chỉ là câu chuyện ăn lúc nào mà còn nằm ở những gì được đặt lên bàn ăn.
Yến mạch, ngũ cốc nguyên hạt, rau củ và trái cây là những lựa chọn được ưu tiên nhờ hàm lượng chất xơ, trong đó chất xơ hòa tan có thể giúp giảm hấp thu cholesterol tại đường ruột và hỗ trợ giảm LDL. Các loại hạt, quả bơ và cá cũng có thể góp mặt trong thực đơn vì cung cấp chất béo không bão hòa.
Ở chiều ngược lại, thịt xông khói, xúc xích và các loại thịt chế biến sẵn nên được hạn chế do thường chứa nhiều chất béo bão hòa và natri. Chất béo bão hòa có thể làm tăng cholesterol LDL, còn natri chủ yếu liên quan đến huyết áp hơn là trực tiếp làm tăng cholesterol.
Cá hồi và các loại cá béo cung cấp omega-3, nhóm axit béo có lợi cho sức khỏe tim mạch và có thể giúp giảm triglyceride, nhưng điều đó không có nghĩa omega-3 làm giảm LDL ở tất cả mọi người. Một bữa sáng đơn giản có thể là yến mạch với sữa chua không đường và quả mọng, hoặc bánh mì nguyên cám kết hợp bơ, trứng và rau củ.
Với người có cholesterol cao, chiếc đồng hồ trên bàn ăn không phải yếu tố duy nhất cần quan tâm; lựa chọn thực phẩm, khẩu phần và cách duy trì chế độ ăn lành mạnh trong suốt ngày mới là những điều cần được nhìn cùng nhau.
Nguyễn Liên (tổng hợp)
