Chọi trâu, cướp phết, đấu vật luôn sôi động mỗi dịp xuân về. Tuy nhiên, quản trị rủi ro lễ hội trở thành yêu cầu cấp thiết để bảo đảm an toàn tính mạng.
- Ảnh vệ tinh xác nhận thiệt hại tại các căn cứ quân sự Iran
- Dự báo giá vàng lập đỉnh mới và có thể vượt ngưỡng 5.500 USD mỗi ounce
Sức hút lễ hội và những sự cố đau lòng
Mỗi mùa xuân, tiếng trống hội vang khắp làng quê. Người dân trở về với không gian văn hóa truyền thống. Lễ hội chọi trâu Đồ Sơn luôn thu hút đông đảo du khách. Không khí đối kháng tạo nên sức hút mạnh mẽ. Tuy nhiên, năm 2017 xảy ra sự cố trâu húc chết chủ. Vụ việc gây chấn động dư luận cả nước. Sự cố cho thấy rủi ro luôn hiện hữu nếu thiếu kiểm soát chặt chẽ.
Tại Hội Phết Hiền Quan, cảnh tranh cướp phết từng diễn ra quyết liệt. Hàng nghìn người tham gia và cổ vũ mỗi mùa hội. Sức hút lớn nhưng tiềm ẩn nguy cơ va chạm nguy hiểm. Tình trạng chen lấn có thể gây chấn thương nghiêm trọng. Những năm gần đây, địa phương đã điều chỉnh cách tổ chức. Có thời điểm phần đánh phết bị tạm dừng để giảm rủi ro.
Gần đây, tai nạn tại hội vật làng Thái Lai khiến một người đàn ông 44 tuổi tử vong. Nạn nhân bị chấn thương cổ nghiêm trọng trong lúc thi đấu. Vụ việc để lại nỗi đau lớn cho gia đình và cộng đồng. Sự cố thêm lần nữa nhắc về giới hạn của lễ hội. Niềm vui cộng đồng không thể đánh đổi bằng sinh mạng con người.
Khoảng trống quản trị rủi ro lễ hội
Thực tế cho thấy nhiều lễ hội đối kháng vẫn tổ chức theo kinh nghiệm truyền thống. Quy mô đám đông ngày càng lớn qua từng năm. Tại Lễ hội chọi trâu Đồ Sơn và Hội Phết Hiền Quan, lượng người tham gia tăng mạnh. Tâm lý cổ vũ quá khích dễ khiến người thi đấu vượt giới hạn an toàn. Khi thiếu quy chuẩn rõ ràng, rủi ro lễ hội sẽ tăng theo từng mùa.
Vì vậy, quản trị rủi ro lễ hội phải đặt ở vị trí trung tâm. An toàn lễ hội cần trở thành nguyên tắc bắt buộc. Tính mạng con người là giới hạn tối thượng của mọi hoạt động văn hóa. Không giá trị truyền thống nào được đứng cao hơn sự an toàn.
Để bảo đảm an toàn lễ hội, cần xây dựng quy chuẩn cụ thể cho từng hoạt động. Sân bãi phải đạt tiêu chuẩn kỹ thuật rõ ràng. Khoảng cách khán giả cần được kiểm soát chặt chẽ. Trọng tài phải được tập huấn để kịp thời dừng trận nguy hiểm. Lực lượng y tế phải túc trực suốt sự kiện. Công tác cấp cứu chấn thương cổ và cột sống phải đúng quy trình.
Giữ hồn cốt lễ hội nhưng không đánh đổi an toàn
Kiểm soát người tham gia là yếu tố then chốt của quản trị rủi ro lễ hội. Không thể để bất kỳ ai tự do lên sới thi đấu khi chưa có đăng ký và xác nhận sức khỏe. Việc phân hạng theo độ tuổi, thể lực và trình độ sẽ giúp giảm chênh lệch nguy hiểm trong các trận đấu.
Đối với phần cướp phết, ban tổ chức cần giới hạn số người tham gia trực tiếp và thiết lập hàng rào kỹ thuật rõ ràng. Công tác phân luồng đám đông phải được tính toán kỹ lưỡng để tránh chen lấn. Những điều chỉnh này không làm mất bản sắc mà giúp lễ hội diễn ra văn minh hơn.
Lễ hội là tài sản văn hóa vô giá của cộng đồng và cần được gìn giữ lâu dài. Tuy nhiên, tài sản ấy tồn tại để phục vụ con người, chứ không phải để con người trả giá bằng tính mạng. Khi quản trị rủi ro lễ hội được thực hiện nghiêm túc, mùa xuân sẽ trọn vẹn niềm vui và tiếng trống hội sẽ không còn lẫn những tiếng thở dài.
Theo: Báo Dân trí
