ĐỒNG NAI – Người trồng sầu riêng tại nhiều địa phương đang bán sản phẩm với mức giá thấp do chất lượng trái suy giảm vì mưa kéo dài, trong khi doanh nghiệp xuất khẩu đồng thời siết chặt tiêu chuẩn thu mua.
- Một vết sẹo cũ trên tay, người cha nhận ra con sau 25 năm
- Công an Lào Cai xác định chủ ô tô tông hai người rồi bỏ trốn
- Uống trà đều đặn mỗi ngày giúp giảm nguy cơ tử vong tim mạch
- Cựu cán bộ huyện ủy lĩnh án tử hình vì điều hành đường dây ma túy xuyên biên giới
Giá sầu riêng tiếp tục giảm mạnh tại nhiều vùng trồng trong bối cảnh thời tiết bất lợi ảnh hưởng đến chất lượng trái. Cùng thời điểm, các doanh nghiệp xuất khẩu hạn chế thu mua hàng không đạt chuẩn, khiến sức mua trên thị trường suy yếu.
Ông Mạnh, chủ vườn có 100 gốc sầu riêng 6 năm tuổi ở Đồng Nai, cho biết năm nay sản lượng đạt khoảng 5 tấn, tăng 20% so với năm trước. Tuy nhiên, toàn bộ sầu riêng Monthong chỉ bán được 55.000 đồng/kg, giảm 21% so với cùng kỳ và là mức thấp nhất từ trước đến nay. “Giá này vẫn có lời nhưng không nhiều vì chi phí phân bón, nhân công đều tăng”, ông nói.
Không chỉ đối mặt với giá bán giảm, nhiều nhà vườn còn lo ngại chất lượng trái bị ảnh hưởng do mưa kéo dài. Bà Hạnh, sở hữu hơn một ha sầu riêng tại Đắk Lắk, cho biết dù chưa đến thời điểm thu hoạch vẫn chấp nhận nhận tiền cọc của thương lái vì sợ thời tiết tiếp tục làm giảm chất lượng sản phẩm. “Monthong hiếm khi xuống dưới 60.000 đồng một kg giữa vụ. Năm nay giá thấp chưa từng có. Tôi chỉ lo nếu trái không đạt yêu cầu thì thương lái sẽ hủy cọc”, bà nói.
Áp lực cũng lan sang lực lượng thu mua khi các doanh nghiệp xuất khẩu ngày càng thận trọng với chất lượng hàng hóa. Ông Hoàng, thương lái chuyên thu mua sầu riêng tại Đồng bằng sông Cửu Long và Đông Nam Bộ, cho biết lượng hàng gom mỗi ngày chỉ còn khoảng một phần ba so với năm ngoái do tiêu chuẩn xuất khẩu được siết chặt. “Nếu mua nhầm lô hàng không đạt chuẩn hoặc bị phát hiện tồn dư Cadimi là lỗ nặng. Vì vậy, năm nay chúng tôi chỉ dám mua số lượng vừa phải, phần còn lại tiêu thụ trong nước”, ông nói.
Theo ông Hoàng, vụ thu hoạch tại Đồng bằng sông Cửu Long đang dần khép lại và nguồn cung chuyển sang khu vực Đông Nam Bộ. Tuy nhiên, mưa lớn kéo dài khiến chất lượng sầu riêng tại khu vực này chưa ổn định, trong khi Đắk Lắk – vùng được đánh giá có chất lượng tốt trong nhiều năm – vẫn chưa bước vào chính vụ.
Khảo sát thị trường cho thấy nhiều kho thu mua hiện chỉ nhận những lô hàng đạt chất lượng đồng đều và từ chối các trái bị sượng, non, vỏ dày hoặc không đáp ứng yêu cầu về hình thức. Giá thu mua Monthong tại kho hiện dao động từ 46.000-68.000 đồng/kg, còn Ri6 ở mức 28.000-38.000 đồng/kg, giảm khoảng 20-30% so với cùng kỳ năm ngoái.
Theo nhiều nhà vườn và thương lái, đây là một trong số ít lần giá Monthong giảm sâu ngay giữa vụ. Diễn biến này phản ánh nhu cầu xuất khẩu chậm lại khi tỷ lệ trái đạt tiêu chuẩn giảm dưới tác động của thời tiết.
Ông Võ Tấn Lợi, Chủ tịch Hiệp hội Sầu riêng Đồng Tháp, nhận định nguyên nhân chính khiến giá giảm không nằm ở việc nguồn cung tăng mà xuất phát từ chất lượng sản phẩm đi xuống. Theo ông, mưa kéo dài khiến nhiều vùng trồng xuất hiện tình trạng sầu riêng bị sượng, có nơi tỷ lệ lên tới 30-40%, làm giảm đáng kể lượng hàng đạt chuẩn xuất khẩu.
Ông cho biết Ri6 dễ gặp hiện tượng sượng nước, còn Monthong xuất hiện nhiều trái sượng khô, khiến việc tuyển chọn hàng loại A ngày càng khắt khe. “Chất lượng không đảm bảo nên phía Trung Quốc chủ động hạ giá thu mua. Thương lái trong nước cũng không dám mua mạnh vì rủi ro hàng xuất khẩu không đạt yêu cầu”, ông Lợi nói.
Ngoài yếu tố chất lượng, giá sầu riêng Thái Lan giảm cũng tạo áp lực kéo mặt bằng giá sầu riêng Việt Nam đi xuống. Theo ông Lợi, năm nay ngành sầu riêng rơi vào nghịch lý khi sản lượng tăng nhờ nhiều diện tích bước vào giai đoạn kinh doanh nhưng chất lượng lại giảm vì điều kiện thời tiết, khiến các nhà nhập khẩu siết chặt thu mua và hạ giá.
Yêu cầu về chất lượng tiếp tục được thị trường Trung Quốc nhấn mạnh trong thời gian gần đây. Tại Diễn đàn Thương mại Việt Nam – Trung Quốc tổ chức gần đây ở TP HCM, ông Hà Vĩ, đại diện Đại sứ quán Trung Quốc tại Việt Nam, cho biết người tiêu dùng Trung Quốc ngày càng quan tâm đến chất lượng, an toàn thực phẩm và khả năng truy xuất nguồn gốc.
Theo ông, việc kiểm tra chất lượng và kiểm dịch là yêu cầu bình thường trong thương mại quốc tế. Nếu doanh nghiệp kiểm soát tốt chất lượng ngay từ vùng trồng và đáp ứng đầy đủ tiêu chuẩn nhập khẩu, tần suất lấy mẫu tại cửa khẩu có thể giảm, qua đó rút ngắn thời gian thông quan. “Xu hướng hiện nay không chỉ là tăng sản lượng mà còn phải nâng cao chất lượng để đáp ứng yêu cầu ngày càng cao của thị trường”, ông nói.
An Nhiên (tổng hợp)
