Kinh tế thế giới ghi nhận phán quyết thuế quan Mỹ, căng thẳng hạt nhân Iran, tăng trưởng sụt giảm cùng loạt thỏa thuận thương mại và đầu tư quan trọng giữa các quốc gia lớn.
- Thu nhập nhân viên ngân hàng tại Việt Nam tăng mạnh trong năm 2025
- Trẻ mắc viêm cơ tim tối cấp dễ nhầm với rối loạn tiêu hóa
- Cha con lao xuống sông Gianh cứu người ngày Tết: Khoảnh khắc sinh tử và nghĩa cử phi thường
Mỹ bác thuế đối ứng và tối hậu thư với Iran
Vào thứ Sáu 20/2, Tòa án Tối cao Mỹ đã bác bỏ phần lớn chính sách thuế đối ứng của Tổng thống Donald Trump. Các thẩm phán kết luận Đạo luật IEEPA không trao quyền áp thuế cho tổng thống, tạo ra rào cản pháp lý lớn. Đáp lại, ông Trump tuyên bố sẽ ký sắc lệnh áp mức thuế toàn cầu mới 10%.
Tại Geneva, đàm phán hạt nhân bế tắc do Iran chưa đáp ứng các “ranh giới đỏ”, theo Phó tổng thống JD Vance. Tổng thống Mỹ ra tối hậu thư 10-15 ngày để Tehran đạt thỏa thuận, đồng thời cân nhắc tấn công quân sự quy mô hạn chế. Iran tuyên bố sẽ đáp trả và coi các tài sản Mỹ là mục tiêu.
Kinh tế Mỹ giảm tốc và gánh nặng thâm hụt thương mại
GDP Mỹ quý 4/2025 chỉ tăng 1,4%, thấp hơn dự báo 2,5%, khiến tăng trưởng cả năm đạt 2,2%. Sự sụt tốc này do đợt đóng cửa chính phủ từ 1/10 đến 12/11 làm suy giảm chi tiêu công và tiêu dùng. Lạm phát PCE lõi đạt 3%, trong khi PCE chung tăng 2,9% so với cùng kỳ.
Thâm hụt thương mại tháng 12 vọt lên 70,3 tỷ USD, cao hơn 17,3 tỷ USD so với tháng 11. Tổng thâm hụt năm 2025 đạt 901,5 tỷ USD, chỉ giảm 0,2% dù thu thuế quan tăng mạnh. Nhà Trắng hiện rà soát mức thuế thép và nhôm 50%, cân nhắc miễn trừ và chuyển sang điều tra an ninh có trọng tâm.
Thỏa thuận hợp tác đa phương và tái thiết Gaza
Nhật Bản vừa chốt gói đầu tư 36 tỷ USD vào năng lượng Mỹ vào thứ Tư 18/2, thuộc cam kết 550 tỷ. Tổng thống Indonesia Prabowo Subianto và ông Trump cũng ký thỏa thuận vào thứ Năm 19/2. Indonesia hưởng thuế 0% cho hàng Mỹ, còn Mỹ miễn thuế cho dầu cọ, cà phê, ca cao và áp hạn ngạch dệt may.
Ông Trump chủ trì Hội đồng Hòa bình thảo luận khung tái thiết Dải Gaza hậu xung đột. Mỹ cam kết 10 tỷ USD cho cơ chế an ninh và quản trị, đồng thời kêu gọi các nước tài trợ. Các nước Trung Đông đã cam kết khoảng 7 tỷ USD cho quỹ này. Trong khi đó, Nhật Bản quý 4 tăng 0,1%, thoát suy thoái.
Biến động bản đồ năng lượng và thị trường lao động
Lạm phát tại Nhật giảm mạnh trong tháng 1/2026 khiến triển vọng tăng lãi suất của BOJ khó đoán. Tại Anh, thất nghiệp thanh niên vọt lên 16,1% từ mức 13,8% giữa năm 2025. Nguyên nhân do lương tối thiểu, phí an sinh tăng từ tháng 4/2025 và những lo ngại chưa rõ ràng về tác động từ trí tuệ nhân tạo.
Xuất khẩu dầu Nga sang Trung Quốc đạt kỷ lục 1,7 triệu thùng mỗi ngày trong tháng Giêng. Ngược lại, lượng dầu sang Ấn Độ giảm xuống 1,1 triệu thùng, thấp nhất kể từ tháng 11/2022. Nguồn cung cho nhà máy lọc dầu Vadinar của Ấn Độ vẫn tăng 310.000 thùng. Doanh thu dầu Venezuela dưới quản lý Mỹ đạt 1 tỷ USD.
Khuyến nghị chính sách của IMF và nhân sự tại ECB
Venezuela dự kiến thu thêm 5 tỷ USD tới đây nhờ các thỏa thuận bán dầu ngắn hạn, theo Bộ trưởng Chris Wright. IMF khuyến nghị Nhật Bản tăng lãi suất dần dần và tránh giảm thuế tiêu thụ. Với Trung Quốc, IMF hối thúc chuyển sang tiêu dùng nội địa, cho rằng mô hình cũ gây lãng phí và tác động xấu toàn cầu.
Chủ tịch ECB Christine Lagarde có thể từ chức trước bầu cử Pháp tháng 4/2027. Việc này giúp Tổng thống Macron và Thủ tướng Đức Friedrich Merz tìm người kế nhiệm. ECB cho biết bà Lagarde hiện vẫn tập trung vào nhiệm vụ và chưa quyết định chính thức. Những biến động này diễn ra khi các nước nỗ lực tái cấu trúc tăng trưởng.
Theo: Khai Mở
