Mỹ triển khai kế hoạch 8,6 tỷ USD đóng 11 tàu phá băng để bảo vệ lợi ích tại Bắc Cực, trong bối cảnh các đối thủ đang gia tăng hiện diện mạnh mẽ.
- Phiên tòa nóng: sai phạm biến đất công thành đất tư gây thất thoát lớn
- Tướng Iran thiệt mạng trong chiến dịch giải cứu phi công Mỹ
- Iran tấn công tàu chiến Mỹ và các mục tiêu Israel: Căng thẳng leo thang tại Trung Đông
Thực trạng hạm đội tàu phá băng của lực lượng bảo vệ bờ biển
Biến đổi khí hậu đang làm băng tan nhanh chóng tại vùng Bắc Cực, mở ra những cơ hội chiến lược mới nhưng cũng đặt ra nhiều thách thức lớn cho Mỹ. Việc duy trì sự hiện diện thường xuyên thông qua đội tàu phá băng là yêu cầu cấp thiết để bảo đảm cả về an ninh quốc gia lẫn các lợi ích kinh tế lâu dài. Tuy nhiên, theo đánh giá hiện tại, năng lực phá băng của Mỹ đang có sự chênh lệch đáng kể so với các đối thủ trực tiếp trong khu vực địa chính trị này.
Lực lượng Bảo vệ Bờ biển Mỹ hiện chỉ vận hành 3 tàu phá băng vùng cực, với chiếc Polar Star đã hoạt động vượt quá thời hạn thiết kế ban đầu gần 20 năm. Tàu phá băng Healy, dù là con tàu lớn nhất, nhưng gần đây thường xuyên gặp các trục trặc về hệ thống điện và máy móc, gây ảnh hưởng đến khả năng sẵn sàng thực hiện nhiệm vụ. Việc bổ sung tàu Storis vào năm 2025 là bước đi tích cực đầu tiên sau hơn hai thập kỷ hạm đội này không có thêm bất kỳ phương tiện mới nào được biên chế.
Trong khi đó, Nga đang sở hữu thế mạnh vượt trội với hơn 40 tàu phá băng, trong đó nhiều tàu sử dụng năng lượng hạt nhân có khả năng phá băng dày và hoạt động dài ngày. Trung Quốc cũng đang nhanh chóng mở rộng tầm ảnh hưởng với ít nhất 4 tàu đang hoạt động và các kế hoạch gia tăng số lượng tàu trong thời gian tới. Đối với các tàu phá băng nội địa của Mỹ, tình trạng xuống cấp cũng rất nghiêm trọng khi hơn một nửa số tàu đã được đưa vào sử dụng từ những năm 1960.
Chi tiết chương trình đóng tàu và mục tiêu kiểm soát hàng hải
Để cải thiện tình hình, Mỹ đã chính thức phê duyệt ngân sách 8,6 tỷ USD cho chương trình đóng mới 11 tàu phá băng vùng cực với sự tham gia của nhiều nhà thầu. Các công ty đóng tàu từ Phần Lan như Ruma Marine và các xưởng đóng tàu nội địa tại Louisiana, Texas sẽ cùng phối hợp thực hiện dự án quy mô này. Việc hợp tác với đối tác quốc tế là giải pháp cần thiết do Mỹ đã ngừng chế tạo các loại tàu phá băng hạng nặng trong suốt 50 năm qua, khiến chuỗi cung ứng bị đứt gãy.
Tốc độ tan băng trung bình 98.400 km2 mỗi năm đang khiến lưu lượng tàu thuyền qua Bắc Cực tăng vọt, đạt mức tăng 40% so với giai đoạn mười năm trước đó. Tổng quãng đường di chuyển của các tàu tại khu vực này đã đạt gần 22 triệu km, trong đó số lượng tàu chở dầu thô và tàu hàng có mức tăng trưởng cực kỳ ấn tượng. Các tuyến hàng hải như Tuyến Tây Bắc và Tuyến Đông Bắc đang trở thành lựa chọn hàng đầu để rút ngắn thời gian và chi phí vận chuyển hàng hóa giữa các châu lục.
Bên cạnh lợi ích hàng hải, Bắc Cực còn được đánh giá là khu vực chứa đựng nguồn tài nguyên khổng lồ với khoảng 30% lượng khí đốt và 13% trữ lượng dầu mỏ thế giới. Giá trị khoáng sản tại đây có thể đạt ngưỡng 1.000 tỷ USD, tạo thành động lực quan trọng cho cuộc cạnh tranh giữa các cường quốc trong việc kiểm soát các nguồn tài nguyên này. Việc đầu tư vào dàn tàu phá băng mới là bước chuẩn bị chiến lược giúp Mỹ duy trì quyền kiểm soát và bảo vệ các nguồn lợi béo bở trước những thay đổi nhanh chóng của vùng cực.
Theo: Báo Dân trí
