Nguy cơ giá dầu 200 USD/thùng từ căng thẳng Trung Đông

Giá dầu 200 USD/thùng đang trở thành kịch bản được nhiều nhà phân tích nhắc tới khi căng thẳng Trung Đông leo thang và nguy cơ gián đoạn nguồn cung tại eo biển Hormuz tăng cao. Thị trường năng lượng toàn cầu phản ứng mạnh khi giá dầu tăng nhanh chỉ trong vài phiên giao dịch, làm dấy lên lo ngại về một cú sốc năng lượng mới đối với kinh tế thế giới.

Giá dầu 200 USD/thùng: Nguy cơ từ nút thắt eo biển Hormuz

Thị trường dầu mỏ toàn cầu đang trải qua những biến động mạnh khi căng thẳng tại Trung Đông leo thang. Một trong những yếu tố khiến giới phân tích đặc biệt lo ngại là nguy cơ gián đoạn vận chuyển dầu qua eo biển Hormuz. Đây là tuyến hàng hải quan trọng bậc nhất đối với nguồn cung năng lượng toàn cầu. Giá dầu Brent giao ngay đã tăng hơn 16% chỉ trong ba phiên giao dịch.

Mức giá này lên khoảng 92,69 USD/thùng, cao nhất kể từ tháng 7/2024. Trong khi đó, dầu WTI cũng tiến sát mốc 91 USD/thùng. Diễn biến tăng nhanh trong thời gian ngắn cho thấy thị trường đang phản ứng mạnh trước rủi ro địa chính trị. Khi xung đột tại Trung Đông bùng phát, nhiều tổ chức tài chính từng dự báo giá dầu có thể quay lại mốc 100 USD/thùng.

Tuy nhiên, khi căng thẳng leo thang và nguy cơ phong tỏa eo biển Hormuz trở nên rõ ràng hơn, các kịch bản bi quan bắt đầu được nhắc tới nhiều hơn. Một số nhà phân tích nhận định giá dầu có thể tăng lên 150 USD/thùng nếu khủng hoảng kéo dài. Trong kịch bản nghiêm trọng hơn, khi nguồn cung bị gián đoạn kéo dài, mốc 200 USD/thùng không còn bị xem là quá xa vời.

Đứt gãy nguồn cung và “phí rủi ro” trên thị trường dầu

Thị trường tài chính vốn rất nhạy cảm với các cú sốc nguồn cung năng lượng. Trong bối cảnh hiện nay, nguy cơ eo biển Hormuz bị phong tỏa được xem là rủi ro lớn đối với thị trường dầu toàn cầu. Nếu tuyến vận chuyển này bị gián đoạn trong thời gian dài, nguồn cung dầu có thể giảm mạnh. Theo ước tính, khoảng 20 triệu thùng dầu thô và sản phẩm dầu mỗi ngày đi qua eo biển Hormuz. Nếu tuyến đường này bị đóng cửa, lượng dầu khổng lồ đó có thể biến mất khỏi chuỗi cung ứng toàn cầu.

Ngay cả khi các tuyến đường ống thay thế được tận dụng tối đa và Mỹ tăng khai thác dầu đá phiến, mức thiếu hụt ròng vẫn có thể lên tới 12 triệu thùng mỗi ngày.Mức sụt giảm này thậm chí còn lớn hơn cú giảm nhu cầu năng lượng toàn cầu trong giai đoạn đại dịch Covid-19 bùng phát. Theo tính toán của các chuyên gia từ Goldman Sachs, nếu hoạt động vận chuyển qua eo biển Hormuz bị gián đoạn hoàn toàn trong một tháng, giá dầu có thể tăng thêm khoảng 15 USD/thùng.

Dù vậy, thế giới vẫn có những công cụ để giảm bớt cú sốc nguồn cung. Tổng lượng dự trữ dầu chiến lược toàn cầu ước tính khoảng 8 tỷ thùng. Khi kết hợp với việc tăng công suất các tuyến đường ống dự phòng, mức tăng giá có thể được kìm hãm phần nào. Trong kịch bản này, giá dầu có thể tăng thêm khoảng 10-12 USD/thùng.

Giá dầu vượt mốc 200$. (Ảnh: Thái nguyên mới).

Khi giá dầu tăng mạnh, nền kinh tế toàn cầu chịu tác động

Một trong những nguyên nhân khiến giá dầu có thể tăng vọt là nhu cầu đối với năng lượng rất khó cắt giảm trong ngắn hạn. Dù giá dầu tăng cao, các doanh nghiệp vẫn cần nhiên liệu để duy trì hoạt động sản xuất. Người dân vẫn phải sử dụng xăng dầu cho nhu cầu đi lại hằng ngày. Chi phí năng lượng tăng cuối cùng sẽ được chuyển sang người tiêu dùng.

Các hãng hàng không có thể tăng giá vé để bù chi phí nhiên liệu. Trong khi đó, người sử dụng ô tô sẽ nhanh chóng cảm nhận áp lực từ giá xăng tại các trạm bán lẻ, đặc biệt ở những thị trường nhạy cảm với giá năng lượng. Theo các nhà phân tích của Stifel, để hình dung phản ứng của thị trường, cần nhìn lại giai đoạn 2007-2009. Khi đó, giá dầu tăng cao đã khiến nhu cầu toàn cầu phải điều chỉnh giảm khoảng 2%. Mức giảm này tương đương với thiếu hụt khoảng 2 triệu thùng dầu mỗi ngày trong bối cảnh hiện nay.

Trong giai đoạn đó, giá dầu từng đạt đỉnh 147 USD/thùng. Nếu tính theo giá trị lạm phát hiện nay, mức giá này tương đương khoảng 222 USD/thùng. Dù bối cảnh kinh tế hiện tại khác với thời điểm trước khủng hoảng tài chính toàn cầu, con số quy đổi này cho thấy thị trường dầu hoàn toàn có thể chứng kiến những mức giá rất cao nếu nguồn cung bị gián đoạn nghiêm trọng.

Theo: Báo Dân trí