Robot “đi lạc” mang đến kết quả bất ngờ khi một thiết bị thám hiểm đại dương mất tích suốt 9 tháng dưới lớp băng Đông Nam Cực bất ngờ nổi lên, mang theo loạt dữ liệu quý hiếm, mở ra hướng nghiên cứu mới về biến đổi khí hậu và nguy cơ mực nước biển dâng.
- Tập đoàn tư nhân lớn nhất Nga muốn tăng nội địa hóa và chuyển giao công nghệ tại Việt Nam
- Tạm giam nam thanh niên xâm hại thiếu nữ 16 tuổi, nạn nhân sinh con
Thí nghiệm “lệch hướng” và hành trình ngoài dự đoán
Một cơ quan khoa học quốc gia của Úc đã triển khai thí nghiệm thả trôi tự do robot đại dương nhằm thu thập dữ liệu tại sông băng Totten. Theo kế hoạch ban đầu, thiết bị sẽ hoạt động trong khu vực được xác định sẵn để phục vụ nghiên cứu nguy cơ tan băng.
Tuy nhiên, các dòng hải lưu mạnh đã khiến robot bị kéo lệch khỏi lộ trình, trôi dạt về phía tây và tiến vào vùng khó tiếp cận của Nam Cực. Trong suốt quá trình này, robot được trang bị các cảm biến đo độ mặn và nhiệt độ, có khả năng lặn sâu rồi nổi lên định kỳ khoảng 10 ngày để truyền dữ liệu qua vệ tinh.
Đây là loại thiết bị thường được sử dụng trong hải dương học nhằm theo dõi đại dương và tác động của biến đổi khí hậu. Việc robot “đi lạc” khiến nhóm nghiên cứu gần như không thể theo dõi trực tiếp, nhưng cũng chính hành trình ngoài dự kiến này đã đưa thiết bị đến những khu vực chưa từng được khảo sát.
Dữ liệu then chốt từ dưới thềm băng Đông Nam Cực
Thực tế cho thấy robot đã bị cuốn xuống bên dưới sông băng Denman, một trong những khu vực khó quan sát nhất tại Đông Nam Cực. Sau 9 tháng mất tích, thiết bị bất ngờ nổi trở lại, mang theo tập dữ liệu hiếm về độ mặn, nhiệt độ và cấu trúc thềm băng. Nhóm nghiên cứu đã so sánh độ sâu thềm băng thu được với lộ trình di chuyển của robot, từ đó xác định nguồn gốc của 195 bộ dữ liệu được ghi nhận.
Kết quả cho thấy thềm băng Shackleton hiện chưa chịu tác động rõ rệt từ nước ấm. Ngược lại, bên dưới sông băng Denman lại tồn tại các khối nước ấm đang âm thầm làm tan băng từ phía dưới, một dấu hiệu đáng lo ngại trong bối cảnh biến đổi khí hậu toàn cầu. Theo đánh giá , nếu sông băng Denman tan chảy hoàn toàn, mực nước biển toàn cầu có thể dâng gần 1,5 m. Việc robot tồn tại lâu dài dưới lớp băng thu thập được dữ liệu chất lượng đã biến một “sự cố” thành may mắn lớn cho giới nghiên cứu.
Đây được xem là chuỗi đo đạc hải dương học đầu tiên từng được thực hiện bên dưới một thềm băng ở Đông Nam Cực. Giúp làm rõ mức độ rủi ro mà sông băng Denman đang đối mặt, mở ra khả năng triển khai thêm nhiều thiết bị nổi tới nơi con người khó tiếp cận. Các phát hiện mới được kỳ vọng sẽ đóng vai trò quan trọng trong việc dự báo mực nước biển dâng và tác động lâu dài đối với các đường bờ biển toàn cầu.
Theo: Dân trí
