Nepal, giới chức nước này cho biết trận lũ quét bắt nguồn từ sự cố sông băng đã khiến 669 người chết và 2.426 người mất tích.
- Thái Nguyên mở rộng kết nối để đón khách quốc tế đến điểm đến xanh
- Thất Khê chìm gần 2m, hơn 2.600 người phải sơ tán
- Rau quả tăng tốc, sầu riêng đứng trước mốc 4 tỷ USD
Hai ngày sau sự cố ngày 26/8, hãng thông tấn Xinhua công bố video cho thấy một đám mây bụi lớn xuất hiện phía trên núi tuyết ở huyện Cát Long, khu tự trị Tây Tạng của Trung Quốc. Hình ảnh được cho là ghi lại thời điểm sông băng trên đỉnh Langtang Lirung sụp xuống, kéo theo lở đất và lũ quét từ khu vực biên giới tràn vào Nepal.
Video được công bố ngày 29/8 do một du khách quay trước đó hai ngày, khi người này ghi hình núi tuyết tại huyện Cát Long. Xinhua cho biết du khách đã vô tình ghi lại cảnh sông băng sụp đổ ở Nepal, sau đó dẫn tới lở đất và lũ quét nhằm vào huyện Cát Long.
Kang Shichang, giám đốc Viện Thảm họa và Môi trường Miền núi thuộc Viện Hàn lâm Khoa học Trung Quốc, nhận định vị trí đám mây bụi trong video trùng với khu vực được xác định là nơi phát sinh thảm họa ngày 26/8. Cùng ngày, lúc 8h37, các trạm địa chấn ghi nhận rung chấn mạnh 5,2 độ tại khu vực biên giới giữa Nepal và vùng Tây Tạng của Trung Quốc.
Rung chấn này không phải do động đất mà xuất phát từ một khối băng khổng lồ tách khỏi đỉnh Langtang Lirung thuộc dãy Himalaya. Khối băng có diện tích khoảng 20 hecta, tương đương 28 sân bóng đá, rơi xuống thung lũng bên dưới và mở đầu cho chuỗi sự cố liên hoàn.
(Ảnh minh họa: TNM)
Ảnh vệ tinh cho thấy khối băng dài khoảng 930 m đã tách khỏi sông băng trên sườn núi ở độ cao khoảng 5.200 m của Langtang Lirung, ngọn núi cao thứ 99 trên thế giới. Jakob Steiner, nhà địa chất học tại Đại học Graz ở Áo, cho biết phần dưới của lưỡi sông băng tách rời do đá bên dưới sụp đổ, khiến khối băng và đá rơi tự do khoảng 1.200 m.
“Về cơ bản, phần dưới của lưỡi sông băng đã tách rời do đá bên dưới bị sụp đổ. Vì vậy, sông băng không còn gì để tựa vào. Khối băng và đá đó rơi tự do 1.200 m, tạo thành một con đập chắn ngang dòng sông. Khi con đập vỡ, lượng nước tích tụ đã tràn ra tạo thành lũ quét”, Jakob Steiner, nhà địa chất học tại Đại học Graz ở Áo, cho biết.
Sau khi khối băng và đá tạo thành một con đập chắn ngang dòng sông, lượng nước tích tụ phía sau tràn ra khi con đập vỡ. Dòng lũ lao xuống thung lũng dốc với tốc độ hơn 160 km/h, mang theo sỏi đá, đá hộc và những thân cây lớn, tạo nên các sóng lũ cao tới 21 m.
Chỉ 13 phút sau khi khối băng sụp, trạm theo dõi mực nước ở Syabrubesi, Rasuwa bị phá hủy và ngừng truyền dữ liệu. Đến 9h05 cùng ngày, cơ quan chức năng nhận được thông tin về trận lũ lớn trên sông Bhotekoshi, được cho là bắt nguồn từ Tây Tạng.
Trong khoảng 30 phút, mực nước sông tăng tới 9 m, kéo theo hỗn hợp bùn, đá, băng và nước cuốn qua khu vực phía dưới. Nhiều thị trấn ở vùng biên giới bị san phẳng, trong khi cầu đường bị cuốn trôi và các nhà máy thủy điện lớn bị hư hại.
Đến ngày 29/8, giới chức Nepal thông báo 669 người đã thiệt mạng và 2.426 người mất tích sau trận lũ quét. Tại Trung Quốc, thảm họa khiến 7 người thiệt mạng và 554 người mất tích.
Nguyên Hương (tổng hợp)
