Hà Nội – Thanh tra Chính phủ chỉ ra nhiều sai phạm tại 6 doanh nghiệp kinh doanh vàng, liên quan hoạt động bán vàng miếng, thuế, phòng chống rửa tiền và cung cấp thông tin cho khách hàng.
- Thái Nguyên tiêu hủy sáu cá thể rắn hổ mang là tang vật vi phạm
- Con người tiêu tiền tỷ để trẻ hóa nhưng khoa học nói gì về giới hạn
- Washington chuẩn bị lực lượng tấn công, Tehran cảnh báo phản đòn khắp khu vực
Thông báo kết luận thanh tra được Thanh tra Chính phủ ban hành ngày 08/8, sau khi kiểm tra việc chấp hành chính sách, pháp luật trong hoạt động kinh doanh vàng tại Công ty cổ phần Bảo Tín Mạnh Hải, Công ty Vàng bạc đá quý Bảo Tín Mạnh Hải và Công ty TNHH Mi Hồng. Cơ quan thanh tra đồng thời nêu vi phạm tại Công ty Vàng bạc đá quý Sài Gòn (SJC), Công ty Vàng bạc đá quý Phú Nhuận (PNJ) và Công ty cổ phần Tập đoàn vàng bạc đá quý DOJI, đồng thời chuyển một số thông tin sang Bộ Công an để xem xét.
Theo Thanh tra Chính phủ, Ngân hàng Nhà nước cùng các đơn vị đã triển khai nhiều biện pháp quản lý thị trường vàng trong thời gian qua. Người dân và doanh nghiệp chỉ được mua bán vàng miếng tại các địa điểm được phép kinh doanh, trong khi vàng miếng gần như không còn được dùng làm phương tiện thanh toán và các tổ chức tín dụng không còn huy động, cho vay vốn bằng vàng.
Tuy nhiên, kết quả thanh tra cho thấy 6 doanh nghiệp vẫn còn nhiều thiếu sót, vi phạm. Với Bảo Tín Mạnh Hải, doanh nghiệp nhận tiền đặt cọc của một số khách hàng mua vàng miếng nhưng không giao vàng ngay, bị xác định là không phù hợp với quy định trong giấy phép kinh doanh mua bán vàng miếng.
Doanh nghiệp này còn xác định không đúng chỉ tiêu giá vốn hàng hóa mua vào trên tờ khai thuế, dẫn đến kê khai thiếu thuế. Trong hoạt động phòng, chống rửa tiền, Bảo Tín Mạnh Hải cũng báo cáo Ngân hàng Nhà nước thiếu số lượng giao dịch có giá trị lớn phải báo cáo, đồng thời chưa thu thập đầy đủ thông tin nhận biết khách hàng, chưa cập nhật và xác minh thông tin, chưa phân loại khách hàng theo mức độ rủi ro.
Thông tin công bố trên website Bảo Tín Mạnh Hải cũng chưa thể hiện rõ giá mua và giá bán. Website không nêu rõ mức giá đã bao gồm hay chưa bao gồm các khoản thuế, phí đóng gói, vận chuyển, phí dịch vụ và những chi phí khác liên quan đến giao dịch vàng.
Tại Công ty TNHH Mi Hồng, Thanh tra Chính phủ xác định doanh nghiệp chưa báo cáo Ngân hàng Nhà nước về việc chấm dứt hoạt động kinh doanh vàng miếng tại một số chi nhánh. Doanh nghiệp còn cung cấp thông tin sai lệch hoặc chưa đầy đủ cho khách hàng về những sản phẩm được giới thiệu trên website.
Mi Hồng cũng bị xác định có những vi phạm trong công tác phòng, chống rửa tiền tương tự Bảo Tín Mạnh Hải. Các nội dung được nêu trong kết luận thanh tra cho thấy việc tuân thủ quy định về nhận biết khách hàng và báo cáo giao dịch cần được chấn chỉnh.
Ngoài các trường hợp trên, SJC bị xác định vi phạm quy định kế toán liên quan việc trích lập dự phòng giảm giá hàng tồn kho vàng miếng và có vi phạm về thuế. PNJ và DOJI bị xác định không đúng chỉ tiêu giá vốn hàng hóa mua vào, kê khai thiếu thuế và phải nộp bổ sung thuế giá trị gia tăng.
Thanh tra Chính phủ cho biết trong giai đoạn 2023-2025, Ngân hàng Nhà nước chưa cấp phép nhập khẩu vàng nguyên liệu để doanh nghiệp sản xuất vàng trang sức, mỹ nghệ nhằm tăng nguồn cung. Theo cơ quan thanh tra, đây là một trong những nguyên nhân khiến biên độ giá vàng trong nước diễn biến phức tạp và chênh lệch cao so với giá vàng thế giới.
Từ kết quả thanh tra, cơ quan này kiến nghị Thủ tướng chỉ đạo Ngân hàng Nhà nước tăng cường thanh tra, kiểm tra để xử lý các hành vi thao túng, găm hàng, đẩy giá, buôn lậu, đầu cơ, trục lợi và kinh doanh trái phép gây bất ổn thị trường vàng.
Thanh tra Chính phủ cũng kiến nghị Ngân hàng Nhà nước phối hợp Bộ Tài chính đề xuất lộ trình thành lập Sàn giao dịch vàng tại Việt Nam theo chỉ đạo của Thủ tướng. Mục tiêu là tăng tính công khai, minh bạch, tạo cơ sở quản lý cung cầu và những yếu tố thị trường tác động đến giá vàng miếng, qua đó góp phần ổn định thị trường.
Đối với Bộ Công an và Ban chỉ đạo 389, Thanh tra Chính phủ kiến nghị xử lý “không khoan nhượng” các hành vi buôn lậu, gian lận, trốn thuế, đầu cơ trục lợi, găm hàng và thao túng thị trường vàng. Bộ Công Thương được kiến nghị chỉ đạo các đơn vị liên quan kiểm tra, xử lý vi phạm hành chính trong thương mại điện tử và hoạt động sử dụng công nghệ số để kinh doanh vàng, nhất là hành vi găm hàng, thao túng giá, “đội giá, thổi giá”.
Thanh tra Chính phủ đồng thời chuyển Bộ Công an xem xét, xử lý thông tin liên quan 7 cá nhân bán vàng nguyên liệu không rõ nguồn gốc, xuất xứ với tổng số tiền khoảng 2.084 tỷ đồng. Theo kết luận, những người này có khối lượng và giá trị giao dịch lớn bất thường, không tương xứng với thu nhập của người bán vàng; thông báo không nêu cụ thể danh tính các trường hợp.
Một nội dung khác được chuyển đến Bộ Công an là việc 6 doanh nghiệp gồm Bảo Tín Mạnh Hải, Vàng bạc đá quý Bảo Tín Mạnh Hải, Mi Hồng, SJC, PNJ và DOJI kê khai không đúng thuế và lợi nhuận còn lại với số tiền tạm tính 93,7 tỷ đồng.
Thanh tra kiến nghị Bộ Tài chính chỉ đạo Cục Thuế rà soát, kiểm tra và xử lý việc thu nộp ngân sách đối với các khoản doanh nghiệp kê khai không đúng. Nếu quá trình kiểm tra phát hiện dấu hiệu vi phạm pháp luật hình sự, cơ quan chức năng được đề nghị chuyển hồ sơ để xử lý theo thẩm quyền.
Tính đến tháng 9/2025, cả nước có 14.612 doanh nghiệp hoạt động trong các lĩnh vực liên quan đến vàng, từ khai thác, sản xuất đến bán buôn và bán lẻ. Trong số này, 38 đơn vị gồm 22 tổ chức tín dụng và 16 doanh nghiệp được Ngân hàng Nhà nước cấp giấy phép kinh doanh vàng miếng
Hoàng Lan (tổng hợp)
