Đại biểu Quốc hội Nguyễn Văn Cảnh (Gia Lai) đề xuất nhiều cách tổ chức giao thông trên hạ tầng hiện hữu, hướng tới giảm ùn tắc và tai nạn mà không cần đầu tư lớn.
- Chuyến tàu di sản mở lối khám phá văn hóa xứ Trà
- Bạn gái Mr Pips khai quản lý khối tài sản hàng trăm tỷ đồng
- Phiên tòa có cựu Phó Chủ tịch tỉnh Thanh Hóa
Tại phiên thảo luận của Quốc hội về tình hình kinh tế – xã hội, ông Cảnh cho rằng bên cạnh ý thức người tham gia giao thông và năng lực hạ tầng, cách tổ chức lưu thông cũng cần được chú trọng. Đây là vấn đề ông đã kiên trì đề xuất qua nhiều kỳ họp, bởi nó tác động trực tiếp đến đời sống người dân, hoạt động doanh nghiệp và sự phát triển kinh tế – xã hội.
Theo đại biểu Nguyễn Văn Cảnh, ba yếu tố cần được nhìn nhận song song gồm ý thức giao thông, đầu tư hạ tầng và tổ chức giao thông. Trong đó, tổ chức giao thông là cách khai thác hiệu quả năng lực của hệ thống đường sá đang có.
“Nếu nâng cao ý thức giao thông là thay đổi hành vi của con người, đầu tư hạ tầng là gia tăng năng lực lưu thông của hệ thống giao thông, thì tổ chức giao thông chính là cách chúng ta sử dụng hiệu quả nhất hạ tầng giao thông hiện có”, ông Cảnh nói.
Một tuyến đường được bố trí hợp lý có thể giúp phương tiện di chuyển nhanh và an toàn hơn. Ngay cả tại những giao lộ chưa có điều kiện xây dựng cầu vượt, việc điều chỉnh phương án lưu thông vẫn có thể góp phần hạn chế ùn tắc.
Đại biểu nhấn mạnh: “Đặc biệt, nhiều giải pháp có thể thực hiện thông qua việc điều chỉnh biển báo, vạch kẻ đường, đèn tín hiệu, tổ chức lại làn đường, giao lộ mà không đòi hỏi nhiều chi phí như các phương án đầu tư hạ tầng giao thông”.
Từ cách tiếp cận đó, ông Cảnh đưa ra nhiều phương án cụ thể. Tại những điểm thắt nút cổ chai, phương tiện có thể nhập làn luân phiên thay vì tranh giành khoảng trống.
Với vòng xuyến, phương án tổ chức theo dạng xoắn ốc giúp xe không phải chuyển làn khi ra khỏi nút giao, qua đó hạn chế nguy cơ va chạm. Những giao lộ không cho xe rẽ trái cũng có thể được nghiên cứu nhằm giảm xung đột giữa dòng xe đi thẳng và phương tiện chuyển hướng.
Ngoài ra, việc bổ sung vạch kẻ lề đuôi xe tải được đề xuất để hạn chế tai nạn tại các giao lộ khi xe tải vào cua.
Những điều chỉnh này không chỉ liên quan đến an toàn mà còn tác động đến hiệu quả sử dụng vốn. Theo đại biểu Nguyễn Văn Cảnh, nếu một tuyến đường được đầu tư hàng nghìn tỷ đồng nhưng phương án tổ chức giao thông chưa hợp lý, năng lực khai thác thực tế có thể thấp hơn thiết kế.
Khi đó, một phần hiệu quả của nguồn vốn đầu tư chưa được phát huy. Vấn đề này càng đáng chú ý trong bối cảnh đất nước đang tìm cách nâng cao hiệu quả đầu tư và giảm hệ số sử dụng vốn đầu tư tăng thêm (ICOR).
Thay đổi cách đánh giá hiệu quả quản lý giao thông
Từ những phân tích trên, đại biểu Nguyễn Văn Cảnh đề nghị không chỉ lấy số kilômét đường được xây dựng làm thước đo hiệu quả quản lý. Các chỉ tiêu về số lượng phương tiện lưu thông, tốc độ di chuyển và mức độ an toàn cũng cần được tính đến.
Ông kiến nghị rà soát toàn diện phương án tổ chức giao thông trên mạng lưới đường hiện có. Những tuyến thường xuyên ùn tắc, giao lộ có nhiều tai nạn, điểm nhập làn, tách làn, khu vực trường học, bệnh viện và nút giao có lưu lượng lớn cần được ưu tiên xem xét.
Tại mỗi vị trí, cơ quan chức năng cần xác định nguyên nhân xuất phát từ ý thức người tham gia giao thông, hạn chế hạ tầng hay cách tổ chức lưu thông. Trên cơ sở đó, giải pháp tổ chức giao thông nên được ưu tiên nghiên cứu.
Bên cạnh giải pháp thực tế, đại biểu tỉnh Gia Lai đề nghị tiếp tục hoàn thiện pháp luật, quy chuẩn và tiêu chuẩn kỹ thuật về tổ chức giao thông. Các quy định cần thống nhất, dễ nhận biết, thuận tiện cho người dân thực hiện và cơ quan chức năng kiểm tra, xử lý vi phạm.
Ông đặc biệt lưu ý hệ thống biển báo, vạch kẻ đường, tín hiệu giao thông, quy tắc nhường đường và cách tổ chức tại những vị trí có nguy cơ xung đột. Việc tham khảo các mô hình tiên tiến trên thế giới cũng cần được thực hiện có chọn lọc.
Đề cập dự thảo QCVN 41:2026-BXD đang được Bộ Xây dựng lấy ý kiến, đại biểu Nguyễn Văn Cảnh đánh giá đây là văn bản quan trọng, làm cơ sở áp dụng trong các phương án tổ chức giao thông.
Ông đề nghị tiếp thu tối đa ý kiến đóng góp của tổ chức, cá nhân, hiệp hội ngành giao thông và nghiên cứu những mô hình khả thi từ các quốc gia khác. Mục tiêu là xây dựng những tuyến đường có khả năng khai thác thông suốt, an toàn và hiệu quả.
Với quan điểm “tổ chức giao thông tốt chính là tạo điều kiện để người dân chấp hành pháp luật tốt hơn”, ông Cảnh gợi ý nghiên cứu cơ chế thuê chuyên gia giao thông hoặc đặt hàng các nhóm sinh viên tại những trường đại học giao thông.
Các nhóm này có thể tham gia nghiên cứu, đề xuất phương án xử lý ùn tắc, điểm đen và những vị trí tiềm ẩn nguy cơ tai nạn. Qua đó, nguồn lực chuyên môn được huy động để tối ưu hóa hạ tầng giao thông hiện hữu.
Nguyên Hương (tổng hợp)
