Lăng vua Hiệp Hòa tại Huế thu hút sự quan tâm bởi vẻ khiêm nhường giữa rừng thông. Đây là nơi yên nghỉ của vị hoàng đế thứ 6 triều Nguyễn.
- TPHCM: Công an xác minh vụ shipper bị hành hung vì từ chối cắt lông chó
- Căng thẳng Mỹ-Iran: Donald Trump tuyên bố sẵn sàng tấn công mọi mục tiêu
- Bắt giữ “siêu đạo chích” thực hiện 12 vụ trộm vàng tại Ninh Bình
Vị trí và quy mô khác biệt của lăng vua Hiệp Hòa
Lăng vua Hiệp Hòa tọa lạc trên đường Tam Thai gần núi Ngũ Phong thuộc phường An Cựu thành phố Huế. Công trình này đã được chính thức công nhận là di tích lịch sử cấp tỉnh vào năm 2016. Trước đây thi hài nhà vua được chôn cất tại một vị trí khác trước khi con cháu thực hiện cải táng. Hiện nay mộ phần có diện tích khoảng 30m2 với cấu trúc khá đơn giản so với các lăng tẩm khác. Nhà vua yên nghỉ dưới mái che bằng ngói cùng tấm bia đá nhỏ ghi tên tuổi bằng chữ Quốc ngữ.
Sự khác biệt lớn nhất nằm ở quy mô của công trình so với các vị vua tiền nhiệm như Gia Long hay Minh Mạng. Những lăng mộ của các vị hoàng đế này thường rất bề thế và uy nghi giữa không gian rộng lớn. Trong khi đó nơi ở vĩnh hằng của vua Hiệp Hòa lại chọn cách nép mình khiêm tốn dưới những tán thông già. Lối dẫn vào khu vực tẩm mộ hiện vẫn là đường mòn tự nhiên chưa được bê tông hóa kiên cố. Khu vực này thường xuyên đối mặt với tình trạng xói lở mỗi khi mùa mưa bão đến.

(Ảnh: Chụp màn hình báo Dân trí).
Vẻ đẹp của lăng mộ nằm ở sự hòa hợp tuyệt đối với thiên nhiên rừng thông phía Tây Nam thành phố. Không gian xung quanh tĩnh lặng mang lại cảm giác bình yên cho người đến tham quan và tìm hiểu lịch sử. Mặc dù quy mô nhỏ nhưng lăng mộ vẫn giữ được những nét đặc trưng cơ bản của kiến trúc lăng tẩm Huế. Các bậc thang bước lên mộ phần được thiết kế vừa phải tạo nên sự gần gũi và trang nghiêm. Đây là điểm đến thú vị cho những ai muốn tìm hiểu về một giai đoạn lịch sử đặc biệt.
Kiến trúc đặc trưng sau đợt trùng tu năm 2013
Vào năm 2013 lăng mộ vua Hiệp Hòa đã trải qua một đợt trùng tu quy mô lớn nhờ sự vận động quyên góp. Nhóm thân hữu người Huế tại Thành phố Hồ Chí Minh và Đà Nẵng đã đứng ra thực hiện việc này. Hoạt động này được thông qua Phòng Văn Lãng Quận Vương vốn là nhánh con cháu của vị cựu hoàng đế. Nhờ đó công trình hiện nay đã có đầy đủ các hạng mục cần thiết theo tiêu chuẩn lăng mộ hoàng gia. Các bộ phận như nhà bia và sân bia cùng đường dẫn vào huyệt mộ được hoàn thiện bài bản.
Các chi tiết trang trí tại lăng mộ thể hiện sự tinh xảo trong nghệ thuật khảm sành sứ đặc trưng của Huế. Bình phong án ngữ trước mộ phần được thực hiện tỉ mỉ với hình chữ thọ đắp nổi ở vị trí trung tâm. Phía sau mộ cũng có bức bình phong gắn liền với tường thành bao quanh cao khoảng 2m bảo vệ khu vực. Hình ảnh lưỡng long tranh châu được khảm sành sứ phía trên tạo nên điểm nhấn quyền lực cho công trình. Cặp rồng bằng đá trắng đặt hai bên cổng vòm lối vào tẩm mộ cũng tăng thêm vẻ uy nghiêm.

(Ảnh: Chụp màn hình báo Dân trí).
Một điểm đáng chú ý khác là việc thay thế tấm bia xi măng cũ bằng bia đá trắng bền vững. Mặt trước bia khắc tên tuổi của chủ nhân khu lăng mộ bằng chữ Hán theo đúng nghi thức truyền thống. Mặt sau của bia khắc bốn câu thơ do chính hoàng đế Tự Đức sáng tác về người em của mình. Nội dung bài thơ ca ngợi tính cách chăm chỉ học hành của vua Hiệp Hòa từ khi chưa lên ngôi. Hai trụ biểu cao khoảng 4m ốp gạch men Bát Tràng được dựng lên làm dấu hiệu nhận biết công trình.
Cuộc đời và những dấu ấn lịch sử của vị vua thứ 6
Vua Hiệp Hòa tên thật là Nguyễn Phúc Hồng Dật và là người con thứ 29 của hoàng đế Thiệu Trị. Ông sinh năm 1847 và qua đời vào năm 1883 sau một giai đoạn trị vì ngắn ngủi đầy biến động. Trước khi lên ngôi ông từng được phong là Văn Lãng Công vào năm 1865 rồi lên Lãng Quốc Công năm 1879. Vào tháng 6 năm 1883 ông được triều đình rước vào Đại nội để chuẩn bị làm lễ đăng quang. Sự kiện này diễn ra theo ý chỉ của Từ Dụ Hoàng Thái hậu sau khi vua Dục Đức qua đời.
Ngày 30/07/1883 Lãng Quốc Công chính thức lên ngôi hoàng đế và chọn niên hiệu là Hiệp Hòa để trị vì đất nước. Tuy nhiên triều đại của ông chỉ kéo dài trong một thời gian ngắn do những bất đồng về quan điểm chính trị. Triều đình Huế đã phế bỏ vị vua này vào ngày 29/11/1883 tức ngày 30 tháng 10 năm Quý Mùi. Đến năm 1891 dưới thời vua Thành Thái ông mới được truy phong chức danh Văn Lãng Quận Vương. Những thăng trầm của cuộc đời ông đều in dấu rõ nét trong lịch sử triều đại nhà Nguyễn.

chủ nhân khu lăng mộ bằng chữ Hán. (Ảnh: Chụp màn hình báo Dân trí).
Về mặt phong thủy lăng mộ vua Hiệp Hòa thiếu đi yếu tố minh đường là hồ nước phía trước. Đây vốn là một thành phần quan trọng trong cấu trúc lăng mộ của các vị vua khác cùng triều đại. Việc thiếu vắng hồ nước và diện tích khiêm tốn khiến công trình này trở nên độc đáo và khác biệt. Hiện tại lăng mộ không nằm trong danh mục quần thể di tích cố đô Huế do là công trình mới. Tuy nhiên giá trị lịch sử và văn hóa của nơi này vẫn luôn được hậu thế trân trọng và giữ gìn.
Theo: Báo Dân trí
