Những chiếc thau nhựa và đàn cua đinh lớn dần

Tại phường Ngã Bảy, TP Cần Thơ, ông Hà Thuận Cử đã phát triển mô hình nuôi hơn 200 con cua đinh trong thau nhựa, vừa tận dụng diện tích nhỏ, vừa tạo thêm nguồn thu nhập cho gia đình.

Bắt đầu từ 30 con giống mua về với mục đích nuôi làm cảnh, sau khoảng 4 năm, đàn cua đinh của ông Cử đã tăng lên đáng kể. Thay vì đào ao hoặc xây bể xi măng, ông bố trí từng con trong một chiếc thau riêng, xếp thành 3 tầng trên diện tích khoảng 100m² trước nhà. Trên khoảng sân ấy, những chiếc thau nhựa được đặt ngay ngắn trên hệ thống giá đỡ bằng sắt. Mỗi chiếc thau là một không gian nuôi riêng, được lựa chọn kích thước phù hợp với từng giai đoạn phát triển của cua đinh.

Ông Hà Thuận Cử, 65 tuổi, cho biết trước đây từng nuôi lươn nhưng công việc chăm sóc vất vả, đòi hỏi nhiều thời gian nên quyết định chuyển hướng. Khoảng 4 năm trước, nhận thấy cua đinh là vật nuôi phù hợp, ông mua 30 con giống với giá 250.000 đồng/con về nuôi thử trong thau nhựa, ban đầu chỉ để giải trí lúc tuổi già. Khi nhận thấy cua đinh sinh trưởng tốt, ít thất thoát, ông bắt đầu mua thêm thau, đầu tư hệ thống giá đỡ để mở rộng quy mô. Từ số lượng ban đầu, đàn nuôi hiện đã vượt 200 con, đưa khu vực trước nhà trở thành nơi chăm sóc và theo dõi vật nuôi mỗi ngày.

Cách làm của ông Cử có điểm khác biệt ở việc không nuôi chung nhiều con trong một không gian. Cua đinh nhỏ được đặt trong thau có kích thước tương ứng, khi phát triển lớn hơn sẽ được chuyển sang thau rộng để bảo đảm điều kiện sinh trưởng. Theo ông, việc tách riêng từng con giúp hạn chế tình trạng cắn nhau, tranh giành thức ăn. Người nuôi cũng thuận tiện quan sát, nhận biết những con ăn yếu, chậm lớn hoặc có biểu hiện bất thường để xử lý kịp thời.

Ông Hà Thuận Cử được xem là một trong những người tiên phong nuôi cua đinh trong thau nhựa.
(Ảnh minh họa: TNM)

Để tiết kiệm diện tích, ông tự thiết kế các giá đỡ bằng sắt, bố trí thau thành 3 tầng. Dưới đáy mỗi thau đều có lỗ thoát nước, kết nối với đường ống và nút bịt, giúp việc cấp, xả nước và vệ sinh thuận tiện hơn. khoảng 4-5 ngày, ông Cử thay nước một lần. Nước được bơm từ giếng, còn mực nước trong từng thau được điều chỉnh theo kích thước cua đinh: con nhỏ cần ít nước hơn, trong khi những con lớn được bố trí mực nước cao hơn.

“Nuôi trong thau có cái lợi là mình dễ kiểm soát thức ăn, dễ quan sát từng con. Con nào ăn yếu, có biểu hiện bất thường là mình phát hiện được ngay. Nuôi dưới ao đất hay bể xi măng thì khó theo dõi hơn”, ông Cử chia sẻ. Thức ăn chủ yếu của cua đinh là thức ăn viên và các loại phụ phẩm phù hợp. Nhờ cách bố trí riêng biệt, ông có thể chủ động theo dõi lượng thức ăn của từng con mà không phải mất nhiều công sức kiểm tra như khi nuôi tập trung.

Công việc chăm sóc được thực hiện ngay tại nhà, không đòi hỏi khu vực sản xuất rộng hay hệ thống bể quy mô lớn. Với người đã bước sang tuổi 65 như ông Cử, việc duy trì đàn nuôi vừa tạo công việc thường ngày, vừa đem lại niềm vui và một khoản tiền phục vụ chi tiêu gia đình.

Tuy nhiên, cua đinh không phải vật nuôi có thể thu hoạch trong thời gian ngắn. Theo ông Cử, từ khi thả giống đến lúc đạt trọng lượng khoảng 5kg, mỗi con cần được chăm sóc trong khoảng 3 năm. Những con đạt trọng lượng từ 5-7kg được ông lựa chọn bán thương phẩm, với giá bán lẻ khoảng 400.000-450.000 đồng/kg. Ông chủ yếu bán trực tiếp cho khách có nhu cầu, không thông qua thương lái.

Ngoài cua đinh thương phẩm, ông còn cung cấp con giống với giá 250.000 đồng/con. Cua đinh sau khi nở được nuôi thêm khoảng một tháng trước khi xuất bán. Không dừng lại ở việc chăm sóc đàn nuôi, ông Cử còn chủ động tìm hiểu kỹ thuật sinh sản để tạo nguồn giống tại chỗ. Ông dành riêng khu vực cho cua đinh sinh sản, ghép một con đực với bốn con cái trong hồ.

“Sau thời gian chăm sóc đàn nuôi, tôi đã cho cua đinh sinh sản. Tôi bố trí khu vực riêng, ghép một con đực với bốn con cái trong hồ để tạo điều kiện sinh sản”, ông Cử chia sẻ. Mỗi lứa cua đinh đẻ hơn 10 trứng, thời gian ấp khoảng 3 tháng mới nở. Ở những lứa đầu, tỷ lệ sống của con non chưa cao. Ông phải tiếp tục chăm sóc, điều chỉnh kỹ thuật qua từng đợt mới đạt kết quả tốt hơn.

Dù chưa tiết lộ mức thu nhập cụ thể, ông Cử cho biết mô hình đã mang lại cho gia đình một khoản tiền ổn định. Dẫu vậy, ông cũng nhìn nhận cách nuôi này không thích hợp với những hộ cần thu hồi vốn nhanh, bởi thời gian đầu tư kéo dài và phải duy trì chi phí chăm sóc trong nhiều năm. “Nuôi cua đinh phải chờ khoảng 3 năm mới bán được. Tôi lớn tuổi rồi, nuôi để có công việc làm mỗi ngày, vừa giải trí vừa có thêm tiền chi tiêu. Nếu xác định làm kinh tế chính, phải tính toán kỹ vì vốn bỏ ra lâu mới thu hồi được”, ông Cử nói.

Từ góc độ địa phương, ông Trần Văn Hiệp, Phó Chủ tịch Hội Nông dân phường Ngã Bảy, TP Cần Thơ, đánh giá mô hình có những ưu điểm đáng chú ý, nhất là khả năng tiết kiệm chi phí đầu tư và phù hợp với các hộ có diện tích sản xuất hạn chế. Theo ông Hiệp, người nuôi không cần xây dựng hệ thống bể lớn mà có thể tận dụng khoảng không gian nhỏ để bố trí các thau riêng. Cách tổ chức này cũng tạo thuận lợi cho việc quan sát vật nuôi hằng ngày và theo dõi tình hình dịch bệnh.

Mỗi con cua đinh được nuôi riêng trong một thau nhựa để hạn chế cắn nhau, thuận tiện theo dõi quá trình sinh trưởng. (Ảnh minh họa: TNM)

“Ưu điểm của mô hình là dễ nhân rộng, vốn đầu tư thấp và thuận lợi trong quản lý dịch bệnh. Người nuôi có thể tiếp xúc, quan sát cua đinh mỗi ngày, thay vì phải chờ một thời gian mới kiểm tra như khi nuôi trong bể”, ông Hiệp đánh giá.

Địa phương đã giới thiệu, hỗ trợ ông Cử tiếp cận nguồn vốn từ Ngân hàng Chính sách xã hội để đầu tư mở rộng diện tích nuôi. Cùng với việc phát triển đàn thương phẩm, ông cũng đã chủ động cho cua đinh sinh sản và ấp nở thành công, từng bước tạo nguồn giống phục vụ nhu cầu mở rộng sản xuất.

Hiện nay, địa phương tiếp tục hỗ trợ quảng bá mô hình, kết nối tiêu thụ sản phẩm thông qua các kênh thông tin và sàn thương mại điện tử. Cách làm của ông Cử cũng nhận được sự quan tâm từ một số địa phương lân cận, trong đó có người dân từ Cà Mau đến tìm hiểu, học hỏi kinh nghiệm.

Với ông Cử, những chiếc thau nhựa xếp thành từng tầng không chỉ là nơi nuôi cua đinh mà còn tạo nên công việc gắn bó mỗi ngày. Mô hình chưa thể mang lại nguồn vốn quay vòng nhanh, nhưng đã mở ra một cách tận dụng diện tích sẵn có, duy trì sinh kế và tạo thêm hướng sản xuất để những hộ dân có điều kiện

Minh Tuấn (Tổng hợp)