Ly nước bên mâm cơm và câu chuyện của hệ tiêu hóa

Uống nước trước, trong hay sau bữa ăn đều có thể hỗ trợ hoạt động tiêu hóa, miễn là cơ thể được bổ sung đủ nước và thói quen uống được điều chỉnh phù hợp với tình trạng sức khỏe.

Một ly nước trong bữa ăn không chỉ giúp làm ẩm thức ăn mà còn hỗ trợ quá trình nhai, nuốt và duy trì độ mềm của phân. Theo các chuyên gia dinh dưỡng, hiện chưa có thời điểm cố định nào được chứng minh là tốt nhất cho tiêu hóa, vì vậy việc phân bổ lượng nước hợp lý trong ngày quan trọng hơn lựa chọn một khung giờ duy nhất.

Chuyên gia dinh dưỡng Cici McGuane, người sáng lập Trung tâm Tư vấn Dinh dưỡng Core Nutrition (Mỹ), cho biết không có thời điểm cụ thể nào trong ngày được chứng minh là tối ưu cho quá trình tiêu hóa. Thay vì quá chú trọng uống nước trước hay sau bữa ăn, mỗi người nên duy trì thói quen bổ sung nước đều đặn, có thể bắt đầu bằng một ly nước trong mỗi bữa.

Nước tham gia vào nhiều hoạt động của hệ tiêu hóa. Cơ thể cần nước để sản xuất nước bọt, làm ẩm thức ăn, hỗ trợ việc nhai và nuốt, đồng thời duy trì độ mềm của phân để chất thải di chuyển thuận lợi hơn trong đường ruột, góp phần hạn chế táo bón.

Tuy nhiên, không phải ai cũng có thể áp dụng một cách uống nước giống nhau. Chuyên gia dinh dưỡng Kristine Dilley, thuộc Trung tâm Y tế Wexner, Đại học Bang Ohio (Mỹ), lưu ý một số người mắc bệnh lý tiêu hóa cần điều chỉnh lượng nước uống trong và quanh bữa ăn.

Người bị liệt dạ dày là một trường hợp cần chú ý, bởi thức ăn có thể lưu lại trong dạ dày lâu hơn bình thường. Nếu uống một lượng lớn chất lỏng cùng lúc, một số người có thể cảm thấy đầy bụng, khó chịu hoặc buồn nôn.

Với người mắc bệnh trào ngược dạ dày thực quản, việc uống nhiều nước trong bữa ăn cũng có thể khiến triệu chứng nặng hơn. Những người nhanh no, khó ăn hoặc mệt khi ăn do vấn đề sức khỏe nên quan sát phản ứng của cơ thể và phân bổ lượng nước hợp lý, thay vì uống quá nhiều ngay trước bữa.

Trong những trường hợp có bệnh lý nền, tự ý hạn chế nước không phải là giải pháp phù hợp. Người bệnh nên trao đổi với bác sĩ hoặc chuyên gia dinh dưỡng để xác định lượng nước cần thiết và cách bổ sung phù hợp với tình trạng sức khỏe.

Với người khỏe mạnh, uống nước ở cả ba thời điểm trước, trong và sau bữa ăn đều có thể mang lại lợi ích. Trước bữa ăn, nước giúp bổ sung chất lỏng và có thể làm tăng cảm giác no tạm thời, từ đó ảnh hưởng đến lượng thức ăn được tiêu thụ.

Trong bữa ăn, nước làm ẩm thức ăn, giúp việc nhai và nuốt dễ dàng hơn. Sau bữa ăn, nước tiếp tục bổ sung chất lỏng cho cơ thể, tham gia vào các quá trình tiêu hóa và hấp thu dưỡng chất.

Một quan niệm thường gặp là uống nước ngay sau khi ăn có thể làm loãng dịch tiêu hóa, từ đó cản trở quá trình xử lý thức ăn. Tuy nhiên, theo chuyên gia McGuane, chưa có bằng chứng khoa học đáng tin cậy cho thấy điều này xảy ra ở người khỏe mạnh.

Vì vậy, không cần quá khắt khe với thời điểm uống nước. Điều đáng quan tâm hơn là duy trì lượng nước phù hợp, phân bổ đều trong ngày và chú ý đến những thay đổi của cơ thể.

Nhu cầu nước không giống nhau ở tất cả mọi người mà phụ thuộc vào tuổi tác, cân nặng, mức độ vận động, thời tiết và tình trạng sức khỏe. Riêng người mắc bệnh tim, bệnh thận hoặc được bác sĩ chỉ định hạn chế dịch cần tuân thủ hướng dẫn điều trị, thay vì tự áp dụng thói quen uống nước chung.

Một ly nước đúng lúc có thể giúp bữa ăn dễ chịu hơn, nhưng thói quen bổ sung nước đều đặn mới là điều cần duy trì lâu dài. Khi hiểu rõ nhu cầu của cơ thể và những giới hạn do bệnh lý, mỗi người có thể lựa chọn cách uống nước phù hợp mà không phải lo lắng quá mức về việc uống trước, trong hay sau bữa ăn.

Nguyễn Liên (tổng hợp)