Di sản phố nghề Hà Nội đang được hồi sinh khi nhiều đình, nhà cổ và trung tâm văn hóa chuyển mình thành không gian kể chuyện sống động, giàu trải nghiệm.
- Xưởng gỗ gần ga Lạc Đạo chìm trong biển lửa suốt nhiều giờ
- Dự báo thời tiết 10/1/2026: Rét lan rộng cả nước, Nam Bộ bước vào đợt lạnh bất thường
Đưa di sản phố nghề Hà Nội vào đời sống đương đại
Trong thời gian gần đây, khu phố cổ Hà Nội chứng kiến sự thay đổi đáng chú ý trong cách bảo tồn và phát huy giá trị di sản. Thay vì chỉ trưng bày tĩnh, nhiều di tích và không gian nghề truyền thống đã được tổ chức lại theo hướng “di sản sống”, nơi câu chuyện nghề, ký ức đô thị và tinh hoa thủ công được kể bằng trải nghiệm thực tế.
Tiêu biểu là dự án “Không gian kể chuyện đình Kim Ngân” tại số 42–44 Hàng Bạc, do Ban quản lý Hồ Hoàn Kiếm và Phố cổ Hà Nội phối hợp triển khai. Đình Kim Ngân vốn là di tích kiến trúc nghệ thuật cấp quốc gia, gắn bó mật thiết với lịch sử nghề kim hoàn Thăng Long.
Việc xây dựng hệ ngôn ngữ thị giác thống nhất, dựa trên hoa văn, linh thú và đường nét chạm bạc truyền thống, đã giúp không gian đình trở nên gần gũi hơn với công chúng hiện đại. Cách tổ chức trưng bày theo hành trình nghề nghiệp, từ học nghề đến “thành nghệ”, tạo nên mạch kể chuyện liền mạch, dễ tiếp cận và giàu cảm xúc.
Trải nghiệm sáng tạo mở lối tiếp cận di sản
Song song với đình Kim Ngân, Trung tâm Văn hóa Nghệ thuật 22 Hàng Buồm cũng đang định hình mô hình kể chuyện di sản theo hướng trải nghiệm đa giác quan. Tại đây, tranh thêu lá bồ đề, gốm Việt, trà Việt và thảo dược truyền thống được đặt trong không gian giao thoa giữa nghệ thuật, thủ công và đời sống.
Các workshop vẽ, in, thêu, pha trà hay làm thảo dược giúp người tham gia trực tiếp “chạm” vào di sản. Đáng chú ý, nhiều nghệ sĩ đương đại và nghệ nhân đã trực tiếp hiện diện trong không gian, trở thành những người kể chuyện.
Họ không chỉ trưng bày tác phẩm mà còn đối thoại với du khách, chia sẻ câu chuyện nghề và cảm xúc sáng tạo. Chính sự tương tác này tạo nên nhịp sống thật, giúp di sản phố nghề Hà Nội không bị tách rời khỏi đời sống hiện tại.
Nâng tầm kể chuyện để di sản có tương lai
Theo giới chuyên môn, thách thức lớn nhất của bảo tồn di sản không nằm ở hình thức, mà ở việc giữ được nhịp sống và tinh thần nguyên bản. Việc đưa nghệ sĩ, nghệ nhân và người làm nghề tham gia trực tiếp được xem là chìa khóa để di sản tiếp tục vận động.
Khi câu chuyện được kể bằng con người, trải nghiệm và sản phẩm cụ thể, di sản sẽ trở thành nguồn lực mềm cho phát triển đô thị bền vững. Các nhà nghiên cứu cũng cho rằng cần mở rộng kênh kể chuyện thông qua báo chí, triển lãm, tour trải nghiệm và mạng xã hội.
Quan trọng hơn, tiếng nói của cộng đồng cư dân phố cổ phải được đặt ở trung tâm. Khi di sản được kể bằng những gì đang diễn ra hôm nay, công chúng sẽ cảm nhận rõ hơn giá trị sống động và thôi thúc mong muốn gìn giữ lâu dài.
Theo: Dân trí
