Hà Nội – Cơ quan Cảnh sát điều tra Công an thành phố Hà Nội khởi tố Nguyễn Thị Hương và Vũ Hải Long để điều tra vụ Loramen bị quảng bá sai công dụng, với doanh thu bán lẻ bước đầu hơn 11,6 tỷ đồng.
- Thái Nguyên xử lý vi phạm hành lang thoát lũ sông Cầu
- Cloudflare lên tiếng sau sự cố khiến Internet toàn cầu chao đảo
- Ngân hàng đua ngầm lãi suất tiết kiệm vượt 9%
Ngày 22/8, Nguyễn Thị Hương, người được biết đến trên mạng xã hội với tên gọi “cô giáo Hương”, cùng chồng là Vũ Hải Long bị khởi tố về tội Lừa dối khách hàng. Theo thông tin ban đầu từ Cơ quan điều tra, Loramen chỉ hỗ trợ khử mùi, ngăn ngừa nấm ngứa và vi khuẩn, không có tác dụng cải thiện sinh lý như nội dung quảng bá.
Doanh thu bán lẻ của sản phẩm bước đầu được xác định đạt hơn 11,6 tỷ đồng và vụ án đang tiếp tục được điều tra. Trách nhiệm của từng người liên quan sẽ phải được xác định dựa trên chứng cứ.
Trong trường hợp này, cái tên “cô giáo Hương” không phản ánh nghề nghiệp thực tế của người bán nhưng lại tạo ra một hình ảnh gần gũi trên mạng xã hội. Hình ảnh ấy xuất hiện qua hàng trăm video, được lặp lại cùng cách giới thiệu sản phẩm và dần tạo cảm giác quen thuộc với người xem.
Sản phẩm vốn ít được biết đến có thêm một lợi thế khác ngoài bao bì hay nội dung quảng cáo: đó là uy tín đã được tạo dựng từ trước. Người mua có thể quyết định xuống tiền không chỉ vì những gì được nói về món hàng, mà còn vì họ đã quen với người đang giới thiệu nó.
Loramen vì thế không phải trường hợp duy nhất được đặt trong câu chuyện về hàng hóa bán qua niềm tin. Trước đó, Võ Thị Ngọc Ngân, thường được biết đến với tên Ngân 98, bị khởi tố trong vụ án sản xuất, buôn bán hàng giả là thực phẩm.
Tại Thanh Hóa, cơ quan công an cũng khởi tố các vụ bán hàng qua mạng xã hội với hàng nghìn sản phẩm giả mạo nhãn hiệu nổi tiếng, tổng giá trị hàng đã bán trên 30 tỷ đồng. Tội danh và chứng cứ của từng vụ không giống nhau, nhưng những sản phẩm này đều có thể xuất hiện trong những khung hình sáng, được giới thiệu bằng lời hấp dẫn và tiếp cận khách hàng qua những bình luận quen thuộc.
Vụ kẹo rau củ Kera cho thấy rõ hơn cách uy tín của người bán có thể trở thành một phần của quá trình tiêu thụ sản phẩm. Tháng 11/2025, Tòa án tuyên Thùy Tiên, Quang Linh và Hằng Du Mục mỗi người hai năm tù về tội Lừa dối khách hàng.
Theo cáo trạng, ba người tham gia xây dựng kịch bản, đăng video và phát trực tiếp với những thông tin không đúng về vùng nguyên liệu, hàm lượng chất xơ và công dụng của sản phẩm. Gần 130.000 hộp được bán cho hơn 56.000 khách hàng, mang về hơn 17,5 tỷ đồng.
(Ảnh minh họa: TNM)
Người mua không trực tiếp nhìn thấy dây chuyền sản xuất những hộp kẹo đó, nhưng họ nhìn thấy những nhân vật đã xuất hiện trước camera. Đó là vương miện của Thùy Tiên, hoạt động thiện nguyện của Quang Linh và khả năng bán hàng của Hằng Du Mục.
Những giá trị được tích lũy từ các lĩnh vực khác có thể được chuyển sang một sản phẩm mới như một dạng bảo chứng. Khi danh tiếng xuất hiện trước việc kiểm chứng chất lượng, niềm tin của người mua có thể trở thành lực đẩy cho những thông tin không chính xác.
Phía sau một đơn hàng trên mạng còn có nhiều mắt xích khác. Hàng hóa có thể được thuê gia công, bao bì được thiết kế bắt mắt, người có ảnh hưởng đứng trước máy quay, nền tảng phân phối video đến đúng nhóm khách hàng và những lượt thích khiến sản phẩm có vẻ như đã được nhiều người kiểm chứng.
Vì thế, không thể chỉ nhìn vào việc người mua đã tin ai đó rồi cho rằng họ nhẹ dạ. Niềm tin là một điều kiện để thị trường vận hành, còn pháp luật bảo vệ người tiêu dùng tồn tại một phần vì bên mua luôn ở vị trí yếu hơn về thông tin.
Luật Thương mại điện tử năm 2025 và Nghị định 248/2026/NĐ-CP đã đặt ra trách nhiệm đối với người bán, người livestream và chủ quản nền tảng. Việc bảo vệ người tiêu dùng sẽ khó đạt mục tiêu nếu các biện pháp chỉ được thực hiện sau khi hàng nghìn đơn hàng đã hoàn tất.
Năm 2025, lực lượng Quản lý thị trường Hà Nội xử lý hơn 363 vụ việc liên quan đến thương mại điện tử, với tổng số tiền phạt trên 6,4 tỷ đồng. Những con số này cho thấy nguy cơ từ hoạt động bán hàng trên môi trường số không chỉ xuất hiện trong một vụ việc riêng lẻ.
Với thực phẩm, mỹ phẩm và các sản phẩm tác động đến sức khỏe, nền tảng thương mại điện tử cần kiểm tra hồ sơ trước khi gắn chức năng mua hàng với những tuyên bố như chữa bệnh, giảm cân nhanh, tăng cường sinh lý hoặc bảo đảm hiệu quả. Khi xuất hiện phản ánh đáng tin cậy về nguy cơ đối với sức khỏe hoặc dấu hiệu gian dối nghiêm trọng, chức năng đặt hàng có thể được tạm dừng theo một quy trình rõ ràng, có thời hạn và bảo đảm quyền giải trình.
Cơ quan quản lý cũng cần có khả năng tiếp cận những dữ liệu cần thiết từ nền tảng bán hàng, đơn vị thanh toán và đơn vị vận chuyển khi xuất hiện dấu hiệu bất thường. Một sản phẩm đột ngột phát sinh hàng nghìn đơn hàng trong lúc nhiều khách phản ánh về công dụng có thể là dấu hiệu cần được kiểm tra sớm.
Ở phía người bán, những giấy tờ liên quan cũng giữ vai trò quan trọng trong việc xác định trách nhiệm. Hợp đồng gia công, hóa đơn, chứng từ về nguồn nguyên liệu, hồ sơ công bố sản phẩm và kết quả kiểm nghiệm cần được lưu giữ để có thể đối chiếu khi phát sinh dấu hiệu vi phạm.
Hàng giả có thể bắt đầu từ nguyên liệu rẻ hoặc một sản phẩm không đúng như lời quảng bá, nhưng thứ giúp nó đi xa hơn lại có thể là niềm tin mà người mua dành cho một con người, một danh xưng hoặc một hình ảnh quen thuộc.
Muốn ngăn hàng giả và hành vi gian dối trên mạng, việc xử lý không thể chỉ bắt đầu sau khi hàng nghìn đơn đã được giao. Cần nhìn vào thời điểm sản phẩm bắt đầu mượn danh tiếng thật để bước vào thị trường, cùng trách nhiệm của từng mắt xích trước khi niềm tin của người mua được chuyển thành tiền.
Nguyên Hương (tổng hợp)
