Nhiều người lầm tưởng ngộ độc thực phẩm luôn đi kèm đau bụng dữ dội dẫn đến chủ quan trong điều trị và gây ra những biến chứng mất nước nguy hiểm cho sức khỏe.
- Thanh Hóa: Phát hiện 14 tấn bì heo không rõ nguồn gốc tại hai kho hàng
- Bắt giữ “siêu đạo chích” thực hiện 12 vụ trộm vàng tại Ninh Bình
- Truy tìm nghi phạm đã chém 4 người hàng xóm ở Hưng Yên
Nguy hiểm khi độc tố vi khuẩn gây nôn mửa nhưng bỏ qua tín hiệu đau bụng
ThS.BS Nguyễn Nghiêm Tuấn, Trưởng khoa Hồi sức tích cực – Cấp cứu (ICU) của Bệnh viện Đa khoa Quốc tế Nam Sài Gòn, nhấn mạnh rằng không phải lúc nào ngộ độc thực phẩm cũng bắt đầu bằng đau bụng dữ dội. Thực tế, nhiều bệnh nhân nhập viện trong tình trạng nôn mửa và tiêu chảy liên tục nhưng hoàn toàn không có cảm giác đau bụng co thắt,. Điều này thường xảy ra khi người bệnh ăn phải các loại thực phẩm đã bị nhiễm sẵn độc tố từ vi khuẩn trong quá trình chế biến hoặc bảo quản. Các triệu chứng này thường diễn tiến âm thầm nhưng lại tiềm ẩn nhiều nguy cơ gây hại cho hệ thần kinh và các cơ quan nội tạng.
Vi khuẩn tụ cầu vàng (Staphylococcus aureus) được xác định là “thủ phạm” hàng đầu gây ra tình trạng nôn ói dữ dội mà không kèm theo đau bụng. Loại vi khuẩn này thường lây nhiễm từ tay người chế biến hoặc các bề mặt dụng cụ không đảm bảo vệ sinh rồi phát triển mạnh trong điều kiện thời tiết nắng nóng. Chúng xuất hiện phổ biến trong các loại thực phẩm như thịt nguội, salad trộn mayonnaise, bánh kem hoặc các món ăn chín để ở nhiệt độ phòng quá lâu. Khi các thực phẩm này được tiêu thụ, độc tố của vi khuẩn sẽ tấn công trực tiếp vào cơ thể và gây ra các phản ứng cấp tính.
Về cơ chế sinh học, các độc tố này không cần vi khuẩn sống vẫn có khả năng tác động trực tiếp lên hệ thần kinh và niêm mạc dạ dày của con người. Chúng kích thích trung tâm nôn thông qua dây thần kinh phế vị khiến người bệnh xuất hiện các cơn nôn dữ dội và tiêu chảy cấp. Chính vì không xuất hiện triệu chứng đau bụng nên nhiều người thường lầm tưởng bản thân chỉ bị rối loạn tiêu hóa nhẹ và tự ý điều trị tại nhà. Sự chủ quan này vô cùng nguy hiểm vì tình trạng nôn và tiêu chảy liên tục có thể khiến cơ thể bị mất nước cực kỳ nhanh chóng.
Nếu không được xử trí y khoa kịp thời, người bệnh có thể rơi vào trạng thái mệt mỏi và lờ đờ hoặc bị tụt huyết áp và rối loạn điện giải. Những biến chứng nặng hơn có thể gây ảnh hưởng trực tiếp đến chức năng thận và hệ thống tuần hoàn của cơ thể. Một số loại độc tố nguy hiểm như botulinum có trong thực phẩm ủ chua không đúng cách còn tấn công trực tiếp vào hệ thần kinh. Người bệnh khi đó sẽ có các dấu hiệu như sụp mí hay khó nuốt và yếu liệt cơ, đây là tình trạng cấp cứu đặc biệt nghiêm trọng.
Sai lầm khi tự ý dùng thuốc và cách xử trí đúng để bảo vệ tính mạng
Một sai lầm rất phổ biến mà nhiều người mắc phải khi bị ngộ độc là tự ý sử dụng các loại thuốc cầm tiêu chảy ngay lập tức. Theo các chuyên gia y tế, hiện tượng tiêu chảy và nôn mửa thực chất là cơ chế tự bảo vệ của cơ thể nhằm đào thải độc tố ra ngoài. Việc dùng thuốc “cầm” triệu chứng quá sớm sẽ khiến độc tố lưu lại lâu hơn trong đường tiêu hóa và làm tình trạng nhiễm độc trở nên nghiêm trọng. Do đó, người bệnh tuyệt đối không nên tự mua thuốc điều trị khi chưa có chỉ định cụ thể từ bác sĩ chuyên khoa.
Khi có các dấu hiệu nghi ngờ bị ngộ độc, việc đầu tiên cần thực hiện là ngừng ngay các loại thực phẩm nghi ngờ và ưu tiên bù nước cho cơ thể. Người bệnh cần được đưa đến cơ sở y tế ngay lập tức nếu xuất hiện tình trạng nôn liên tục hoặc không thể uống được nước. Các biểu hiện mất nước nặng như môi khô hay mắt trũng và tiểu ít cũng là những tín hiệu cảnh báo cần phải can thiệp y tế khẩn cấp. Việc chậm trễ trong cấp cứu có thể dẫn đến những hậu quả đáng tiếc về sức khỏe và tính mạng của người bệnh.
Đặc biệt, nếu xuất hiện các triệu chứng thần kinh như nhìn đôi hay nói khó và tê yếu tay chân thì bệnh nhân cần được thăm khám tại các chuyên khoa hồi sức cấp cứu. Tại đây, các bác sĩ sẽ tiến hành đánh giá nhanh tình trạng mất nước và rối loạn điện giải cùng các tổn thương cơ quan khác. Quy trình điều trị chuyên sâu bao gồm truyền dịch và theo dõi sát sao sẽ giúp hạn chế tối đa các biến chứng như suy thận hay suy tuần hoàn,. Nhận diện đúng các dấu hiệu và xử trí sớm chính là yếu tố quyết định để người bệnh vượt qua cơn nguy kịch.
Để phòng ngừa ngộ độc, người dân cần chú trọng vào việc bảo quản thực phẩm đúng cách và đảm bảo vệ sinh trong quá trình nấu nướng. Các thực phẩm nhạy cảm cần được bảo quản trong tủ lạnh và tránh để ở nhiệt độ môi trường quá lâu, nhất là trong mùa hè. Việc duy trì thói quen ăn chín uống sôi và lựa chọn nguồn thực phẩm uy tín sẽ giúp giảm thiểu tối đa nguy cơ nhiễm độc tố vi khuẩn. Bảo vệ sức khỏe bắt đầu từ những hành động nhỏ nhất trong căn bếp hằng ngày của mỗi gia đình.
Theo: Báo Dân trí
