LÀO CAI – Cơ quan Cảnh sát điều tra Bộ Công an xác định một số cựu lãnh đạo và cá nhân liên quan đã tác động xin hạn ngạch xuất khẩu quặng, gây thiệt hại lớn cho tài sản nhà nước và bị đề nghị truy tố theo nhiều tội danh.
- Công an Hải Phòng triệt phá nhóm lừa bán vàng giả liên tỉnh
- Vụ điểm thi Tuyên Quang: Thủ tướng đánh giá đặc biệt nghiêm trọng
- Sâm Báo xã Biện Thượng Thanh Hóa hồi sinh sau nhiều năm bị lãng quên
Cục Cảnh sát điều tra tội phạm về tham nhũng, kinh tế, buôn lậu (C03, Bộ Công an) vừa ban hành kết luận điều tra vụ án xảy ra tại Công ty TNHH Khoáng sản và Luyện kim Việt Trung (VTM), Tổng công ty Thép Việt Nam (VNS) cùng các đơn vị liên quan. Kết quả điều tra xác định 31 bị can bị đề nghị truy tố với nhiều hành vi vi phạm khác nhau trong quá trình quản lý, khai thác và tiêu thụ quặng sắt.
Theo kết luận điều tra, VTM được thành lập để triển khai dự án mỏ sắt Quý Xa và Nhà máy Gang thép Lào Cai. Doanh nghiệp này được phép cung cấp quặng sắt và xuất khẩu quặng tinh theo cơ chế đối lưu để nhập than cốc phục vụ sản xuất.
Trong giai đoạn 2015-2020, sau khi mua quặng từ VTM, 11 doanh nghiệp đã được UBND tỉnh Lào Cai đề nghị Bộ Công Thương cho phép xuất khẩu với tổng hạn ngạch khoảng 3 triệu tấn trên tổng số 5,7 triệu tấn quặng đã mua. C03 xác định Nguyễn Ngọc Khiêm, cựu Phó giám đốc Công ty TNHH Dịch vụ du lịch Cáp treo Fansipan Sa Pa, đã ba lần nhận của giám đốc Công ty An Bình tổng cộng 4,25 tỷ đồng và 100.000 USD để hỗ trợ doanh nghiệp xin hạn ngạch xuất khẩu.
Cơ quan điều tra cho rằng sau khi nhận tiền, Khiêm sử dụng mối quan hệ với ông Nguyễn Văn Vịnh, khi đó là Bí thư Tỉnh ủy Lào Cai, nhằm tác động đến ông Lê Ngọc Hưng, cựu Phó chủ tịch UBND tỉnh Lào Cai, và ông Đỗ Trường Giang, cựu Giám đốc Sở Công Thương. Khiêm bị cáo buộc đã đưa ông Hưng 100 triệu đồng, đưa ông Giang 50 triệu đồng và hưởng lợi số tiền còn lại là 4,1 tỷ đồng cùng 100.000 USD.
Làm việc với cơ quan điều tra, Khiêm khai đã dùng ảnh hưởng từ mối quan hệ thân quen với Bí thư Tỉnh ủy để tác động lãnh đạo tỉnh. Khi nhận tiền, Khiêm chỉ trao đổi với doanh nghiệp rằng sẽ “tác động tới lãnh đạo tỉnh” để giúp Công ty An Bình được xuất khẩu quặng, không nói sẽ tác động đến ai hay đưa bao nhiêu tiền.
Kết luận điều tra nêu ông Nguyễn Văn Vịnh được Khiêm nhờ và đồng ý về chủ trương để Công ty An Bình được xuất khẩu như các doanh nghiệp khác, phù hợp với chủ trương chung của Chính phủ, Bộ Công Thương, Tỉnh ủy và UBND tỉnh Lào Cai. Tuy nhiên, C03 xác định ông Vịnh không thỏa thuận nhận tiền, không chỉ đạo cấp dưới thực hiện sai phạm và không biết việc cấp dưới làm trái nên không có căn cứ để truy cứu trách nhiệm hình sự.
Trong khi đó, ông Lê Ngọc Hưng và ông Đỗ Trường Giang bị cáo buộc đã làm theo đề nghị của doanh nghiệp, chỉ đạo cấp dưới tham mưu để UBND tỉnh có văn bản đề xuất Bộ Công Thương chấp thuận xuất khẩu quặng khi chưa kiểm tra thực tế nhu cầu và điều kiện của doanh nghiệp. Theo cơ quan điều tra, hành vi này ảnh hưởng nghiêm trọng đến công tác quản lý khoáng sản cũng như việc thực hiện chính sách của Chính phủ đối với khoáng sản thô.
Sau khi doanh nghiệp được tạo điều kiện xuất khẩu, ông Hưng bị cáo buộc nhận 355 triệu đồng còn ông Giang nhận 500 triệu đồng. Hai cựu lãnh đạo này bị đề nghị truy tố về tội Lợi dụng chức vụ quyền hạn trong khi thi hành công vụ.
Ở một diễn biến khác của vụ án, ông Bùi Thanh Bình, cựu Tổng giám đốc VTM, bị cáo buộc chỉ đạo cấp dưới xây dựng giá bán quặng thấp hơn giá thị trường để các doanh nghiệp phải chi tiền ngoài hợp đồng. Từ năm 2015 đến năm 2020, ông Bình đã ký 30 hợp đồng bán quặng cho 18 doanh nghiệp, trong đó thực hiện 25 hợp đồng với 16 doanh nghiệp, tiêu thụ gần 5,8 triệu tấn quặng với tổng giá trị gần 2.951 tỷ đồng.
C03 xác định giá bán thấp hơn thị trường từ 50.000 đến 70.000 đồng mỗi tấn đã gây thiệt hại cho Nhà nước hơn 434,7 tỷ đồng. Đổi lại, ông Bình bị cáo buộc nhận 53,3 tỷ đồng từ 8 doanh nghiệp, trong đó 43,8 tỷ đồng được xác định là tiền hối lộ.
Sau khi mua quặng với giá thấp, nhiều doanh nghiệp tiếp tục xin xuất khẩu do giá bán sang Trung Quốc cao hơn tiêu thụ trong nước từ 90.000 đến 150.000 đồng mỗi tấn. Trong số 18 doanh nghiệp mua quặng của VTM, có 11 doanh nghiệp sau đó được cấp phép xuất khẩu trong giai đoạn 2015-2020.
Cơ quan điều tra kết luận cùng với các sai phạm khác, ông Bùi Thanh Bình bị cáo buộc nhận hối lộ 62,2 tỷ đồng, gây thất thoát tài sản nhà nước 434,7 tỷ đồng và thiếu trách nhiệm gây thiệt hại 46,2 tỷ đồng. Đây cũng là bị can đối diện cùng lúc ba tội danh gồm Vi phạm quy định về quản lý, sử dụng tài sản nhà nước gây thất thoát, lãng phí; Nhận hối lộ; và Thiếu trách nhiệm gây thiệt hại đến tài sản của Nhà nước.
Thiên An (tổng hợp)
