Năm 2026, Tòa án nhân dân hai cấp tỉnh Thái Nguyên đã xét xử sơ thẩm 634 vụ án ma túy với 935 bị cáo, cho thấy yêu cầu cấp thiết về xử lý nghiêm minh và tăng cường phòng ngừa loại tội phạm này.
- Diễn biến mới trong vụ nước sông đổi màu bất thường
- Vụ án mạng khiến một căn nhà bị phong tỏa
- Miền Bắc bước vào đợt mưa lớn, có nơi trên 500mm
Theo báo cáo của Tòa án nhân dân hai cấp tỉnh Thái Nguyên, trong năm 2026, hệ thống tòa án đã giải quyết, xét xử sơ thẩm 1.695 vụ án hình sự với 2.392 bị cáo; xét xử phúc thẩm 214 vụ với 310 bị cáo. Trong đó, các vụ án liên quan đến ma túy chiếm số lượng đáng kể, với 634 vụ và 935 bị cáo.
Những số liệu này phản ánh áp lực đối với công tác xét xử, đồng thời đặt ra yêu cầu tăng cường phối hợp giữa các cơ quan chức năng, chủ động nhận diện diễn biến của tội phạm và triển khai các biện pháp phòng ngừa phù hợp.
Đối với tội phạm ma túy, sự nghiêm minh của pháp luật không đơn thuần nằm ở mức hình phạt nặng, mà trước hết phải bảo đảm việc xét xử đúng người, đúng tội, đúng quy định. Bản án cần được xây dựng trên cơ sở chứng cứ hợp pháp, xác định rõ hành vi, vai trò và trách nhiệm hình sự của từng bị cáo, qua đó bảo đảm tính công bằng, đồng thời phát huy tác dụng răn đe, giáo dục.
Một hoạt động tuyên truyền pháp luật đáng chú ý được tổ chức tại Trường Đại học Khoa học (Đại học Thái Nguyên), khi Tòa án nhân dân khu vực 1 đưa 3 vụ án hình sự ra xét xử lưu động, trong đó có 2 vụ liên quan đến ma túy. Phiên tòa có sự tham dự của hơn 600 cán bộ, giảng viên và sinh viên.
Kết thúc phiên xét xử, một bị cáo phạm tội mua bán trái phép chất ma túy bị tuyên phạt 8 năm tù; một bị cáo khác liên quan đến hành vi mua bán trái phép chất ma túy bị tuyên phạt 24 tháng tù.
Việc tổ chức xét xử tại môi trường học đường giúp sinh viên trực tiếp theo dõi quá trình giải quyết vụ án, hiểu rõ hậu quả pháp lý của hành vi phạm tội và nâng cao ý thức tự bảo vệ trước những cám dỗ liên quan đến ma túy. Qua việc phân tích chứng cứ, làm rõ hành vi và xác định trách nhiệm của từng bị cáo, nội dung tuyên truyền pháp luật trở nên cụ thể, gần gũi hơn với người trẻ.
Sinh viên Vũ Quốc Trung, Trường Đại học Khoa học (Đại học Thái Nguyên), chia sẻ rằng hiệu quả của một phiên tòa không chỉ thể hiện ở bản án được tuyên mà còn ở những chuyển biến trong nhận thức của sinh viên sau khi theo dõi quá trình xét xử.
Ông Vương Hồng Giang, Chánh án Tòa án nhân dân khu vực 1 tỉnh Thái Nguyên, cho biết việc xét xử án ma túy cần phân biệt rõ vai trò của người tổ chức, cầm đầu với người giúp sức; đồng thời xác định chính xác hành vi mua bán, sản xuất, vận chuyển, tàng trữ hoặc tổ chức sử dụng trái phép chất ma túy theo quy định pháp luật.
Theo ông Giang, xử lý nghiêm những đối tượng chủ mưu, cầm đầu, hoạt động có tổ chức và thu lợi bất chính lớn là một trong những biện pháp góp phần ngăn chặn các đường dây ma túy tiếp tục hoạt động.
Từ những vụ mua bán nhỏ lẻ đến các đường dây vận chuyển có tổ chức, hành vi phạm tội về ma túy đều tiềm ẩn nguy cơ ảnh hưởng đến an ninh, trật tự và đời sống xã hội. Vì vậy, bên cạnh việc phát hiện, điều tra và xử lý vi phạm, các cơ quan chức năng cần lựa chọn những vụ án điển hình để xét xử kịp thời, kết hợp tuyên truyền nhằm nâng cao nhận thức, ý thức chấp hành pháp luật trong cộng đồng.
Đấu tranh với tội phạm ma túy là nhiệm vụ lâu dài, đòi hỏi sự phối hợp chặt chẽ giữa các cơ quan chức năng và sự đồng thuận của nhân dân. Những bản án được tuyên đúng pháp luật không chỉ khẳng định tính nghiêm minh của công lý mà còn góp phần cảnh tỉnh người có ý định phạm tội, nâng cao ý thức phòng ngừa và củng cố niềm tin của nhân dân vào pháp luật.
Thiên An (tổng hợp)
