Trong bối cảnh Ấn Độ ghi nhận các ca mắc virus Nipah, trong đó có nhân viên y tế, chuyên gia Bệnh viện Chợ Rẫy cung cấp thông tin khoa học giúp người dân hiểu đúng, phòng ngừa hiệu quả và tránh hoang mang.
- Chi hơn 6 tỷ đồng làm đường hoa Nguyễn Văn Trị dọc sông Đồng Nai đón Tết Bính Ngọ rực rỡ
- Ảnh Trump – Putin xuất hiện trang trọng tại Nhà Trắng
- Mua bán người dưới 16 tuổi: Đôi nam nữ bị bắt
Virus Nipah nguy hiểm như thế nào?
Virus Nipah là tác nhân gây bệnh truyền nhiễm cấp tính, lây từ động vật sang người, có khả năng diễn tiến nhanh và gây biến chứng nặng. Người mắc có thể bị viêm não, viêm phổi hoặc suy hô hấp cấp.
Theo Tổ chức Y tế Thế giới, tỷ lệ tử vong do virus Nipah dao động từ 40% đến 75%, tùy từng đợt bùng phát và khả năng đáp ứng điều trị. Vì mức độ nguy hiểm cao, bệnh được xếp vào nhóm bệnh truyền nhiễm cần giám sát chặt và kiểm soát lây nhiễm nghiêm ngặt trong cơ sở y tế.
Virus Nipah không phân bố rộng khắp mà chủ yếu ghi nhận tại Nam Á và một số khu vực châu Á. Vật chủ tự nhiên của virus là dơi ăn quả. Virus tồn tại trong nước bọt, nước tiểu và phân dơi, có thể lây sang người khi có điều kiện tiếp xúc phù hợp.
Ba con đường lây truyền virus Nipah
Theo PGS.TS.BS Lê Quốc Hùng, Trưởng khoa Bệnh Nhiệt đới Bệnh viện Chợ Rẫy, virus Nipah có thể lây sang người qua ba con đường chính.
Thứ nhất là lây từ dơi sang người. Việc ăn trái cây bị dơi cắn dở hoặc sử dụng thực phẩm, đồ uống bị nhiễm nước bọt hay nước tiểu dơi được xem là nguyên nhân khởi phát nhiều ổ dịch.
Thứ hai là lây qua động vật trung gian, đặc biệt là heo. Người chăn nuôi, giết mổ hoặc tiếp xúc với heo bệnh, mô và dịch tiết của heo có nguy cơ cao nhiễm virus.
Thứ ba là lây từ người sang người khi tiếp xúc gần với dịch tiết như nước bọt, đờm, dịch mũi họng của người bệnh. Virus không lây lan xa trong không khí, nhưng có thể gây lây nhiễm thành cụm ca trong gia đình hoặc cơ sở y tế nếu không có biện pháp phòng hộ.
Triệu chứng và cách điều trị nhiễm virus Nipah
Triệu chứng ban đầu của bệnh thường giống cảm cúm hoặc nhiễm trùng hô hấp thông thường. Người bệnh có thể sốt, đau đầu, mệt mỏi, đau mỏi cơ, buồn nôn, nôn ói hoặc ho, khó thở.
Sau đó, bệnh có thể chuyển nhanh sang giai đoạn nặng với biến chứng viêm não. Các dấu hiệu cảnh báo gồm lơ mơ, lú lẫn, nói không rõ, co giật hoặc rối loạn ý thức. Nếu không được điều trị kịp thời, nguy cơ tử vong hoặc để lại di chứng thần kinh rất cao.
Hiện nay, thế giới chưa có thuốc điều trị đặc hiệu và chưa có vắc xin phòng virus Nipah được sử dụng rộng rãi. Điều trị chủ yếu là điều trị hỗ trợ, hồi sức tích cực và kiểm soát biến chứng. Phát hiện sớm và kiểm soát nhiễm khuẩn trong bệnh viện đóng vai trò then chốt để giảm tỷ lệ tử vong.
Việt Nam chủ động phòng ngừa ra sao?
Việt Nam hiện chưa ghi nhận ca mắc virus Nipah. Tuy nhiên, nguy cơ có thể đến từ các ca nhập cảnh từ vùng đang có dịch.
Người dân không cần hoang mang nhưng cần cảnh giác đúng cách. Biện pháp phòng bệnh hiệu quả nhất là cắt đứt đường lây truyền.
Cần rửa sạch và gọt vỏ trái cây trước khi ăn, không sử dụng trái cây có dấu hiệu bị động vật cắn. Tránh tiếp xúc gần với dơi hoặc động vật ốm, chết bất thường.
Trong gia đình, nếu có người sốt kèm ho hoặc rối loạn ý thức, người chăm sóc nên đeo khẩu trang, rửa tay thường xuyên và không dùng chung vật dụng cá nhân. Khi đến cơ sở y tế, người dân cần khai báo trung thực lịch sử đi lại và tiếp xúc để được hướng dẫn phù hợp.
Việc hiểu đúng về virus Nipah và chủ động phòng ngừa là cách tốt nhất để bảo vệ sức khỏe cộng đồng, đồng thời tránh tâm lý hoang mang không cần thiết.
Theo: Báo Tạp Chí Tri Thức
