Tăng huyết áp đang âm thầm trở thành mối đe dọa lớn với sức khỏe cộng đồng tại Việt Nam. Dù dễ phát hiện bằng những thiết bị đơn giản, hàng triệu người vẫn không biết mình mắc bệnh cho đến khi xảy ra biến chứng nguy hiểm như đột quỵ hay suy tim.
- VKSND Tối cao truy tố vợ chồng doanh nhân bán 13 triệu sản phẩm giả và rửa tiền
- Dùng mạng xã hội: Cấm trẻ liệu có hiệu quả?
- Tổng thống Donald Trump cảnh báo duy trì kế hoạch quân sự tại Iran
Tăng huyết áp trẻ hóa vì lối sống hiện đại
Nhân Ngày Tăng huyết áp thế giới 17/5, các chuyên gia tim mạch tiếp tục cảnh báo về thực trạng đáng lo ngại tại Việt Nam. Tăng huyết áp là bệnh rất dễ phát hiện, nhưng tỷ lệ người được chẩn đoán và kiểm soát huyết áp vẫn còn thấp. Đây hiện là nguyên nhân hàng đầu gây đột quỵ, suy tim và nhồi máu cơ tim.
Theo Tổ chức Y tế thế giới (WHO), tăng huyết áp được gọi là “kẻ giết người thầm lặng”. Phần lớn người bệnh không có triệu chứng rõ ràng trong nhiều năm. Trên toàn cầu có khoảng 1,3 tỷ người trưởng thành mắc bệnh, nhưng gần một nửa không biết mình bị tăng huyết áp.
Tại Việt Nam, tỷ lệ tăng huyết áp ở người trưởng thành dao động khoảng 25-30%. Điều đáng lo là bệnh không còn chỉ xuất hiện ở người lớn tuổi. Áp lực công việc, stress kéo dài, ăn nhiều muối, béo phì, ít vận động và lạm dụng rượu bia khiến bệnh ngày càng trẻ hóa.
Các chuyên gia cho biết đây là bệnh lý rất dễ phát hiện. Chỉ cần một máy đo huyết áp đạt chuẩn và vài phút thực hiện đúng kỹ thuật, người dân đã có thể phát hiện sớm nguy cơ ngay tại nhà hoặc cơ sở y tế ban đầu. Tuy nhiên, nhiều người vẫn chưa có thói quen kiểm tra huyết áp định kỳ.
Không ít trường hợp chỉ phát hiện bệnh khi đã xuất hiện biến chứng nặng. Nhiều bệnh nhân nhập viện vì tai biến mạch máu não mới lần đầu biết mình bị tăng huyết áp. Theo các bác sĩ, đây là điều rất đáng tiếc vì phần lớn biến chứng hoàn toàn có thể phòng tránh nếu phát hiện sớm.
Sai lầm phổ biến khiến huyết áp khó kiểm soát
Hội Tim mạch học Việt Nam cho biết phần lớn bệnh nhân có thể kiểm soát huyết áp hiệu quả nếu điều trị đúng và tuân thủ đầy đủ. Những năm gần đây, việc điều trị tăng huyết áp đã có nhiều tiến bộ với thuốc phối hợp liều cố định và các thiết bị đo huyết áp điện tử ngày càng chính xác.
Tuy nhiên, tỷ lệ người đạt mục tiêu huyết áp an toàn vẫn còn thấp hơn kỳ vọng. Theo các chuyên gia, nguyên nhân lớn nhất nằm ở nhận thức cộng đồng và sự tuân thủ điều trị chưa tốt. Nhiều người chỉ đo huyết áp khi thấy mệt hoặc khó chịu trong người.
Một số bệnh nhân tự ý đổi thuốc hoặc bỏ tái khám định kỳ. Không ít người cho rằng khi huyết áp trở lại bình thường thì có thể ngưng thuốc. Trong khi đó, việc uống thuốc thất thường khiến huyết áp dao động liên tục và làm tăng nguy cơ biến cố tim mạch nguy hiểm.
Các bác sĩ cũng bác bỏ quan niệm dùng thuốc huyết áp lâu dài sẽ “hại gan, hại thận”. Thực tế, chính tình trạng tăng huyết áp không kiểm soát mới là nguyên nhân gây tổn thương nghiêm trọng cho tim, não và thận. Điều trị tăng huyết áp là quá trình lâu dài, đòi hỏi người bệnh duy trì thuốc đều đặn kết hợp thay đổi lối sống.
Ngoài việc dùng thuốc, các biện pháp giảm muối, bỏ thuốc lá, hạn chế rượu bia, tăng vận động và kiểm soát cân nặng đóng vai trò rất quan trọng. Theo các chuyên gia tim mạch, thay đổi lối sống đúng cách có thể giúp cải thiện hiệu quả điều trị và giảm nguy cơ biến chứng lâu dài.
Chuyên gia cảnh báo nguyên nhân khiến uống nhiều thuốc vẫn không hạ huyết áp
Tại chương trình hưởng ứng Ngày Tăng huyết áp thế giới 2026 ở Hà Nội, các bác sĩ đã khám và tư vấn tim mạch miễn phí cho khoảng 400 người dân cao tuổi cùng gia đình chính sách. GS.TS Phạm Mạnh Hùng, Viện trưởng Viện Tim mạch Bệnh viện 19-8, cho biết nhiều bệnh nhân uống 3-4 loại thuốc nhưng huyết áp vẫn không giảm.
Theo GS Hùng, không phải cứ tăng liều thuốc là huyết áp sẽ hạ. Có những trường hợp huyết áp cao kéo dài do tồn tại bệnh lý tiềm ẩn chưa được phát hiện. Trước tiên, bác sĩ cần kiểm tra lại cách đo huyết áp và mức độ tuân thủ điều trị của người bệnh.
Ông cho biết nhiều bệnh nhân đo sai cách, uống thuốc không đều hoặc ăn quá mặn khiến huyết áp luôn dao động ở mức cao. Đây là nguyên nhân rất phổ biến nhưng thường bị bỏ qua. Nếu người bệnh đã tuân thủ điều trị đầy đủ mà huyết áp vẫn cao, bác sĩ sẽ nghĩ đến tăng huyết áp thứ phát hoặc tăng huyết áp kháng trị.
Các chuyên gia khuyến cáo người dân nên hình thành thói quen đo huyết áp định kỳ, đặc biệt sau tuổi 30 hoặc ở người có yếu tố nguy cơ như béo phì, đái tháo đường, hút thuốc lá, stress kéo dài và có tiền sử gia đình mắc bệnh tim mạch.
GS.TS Phạm Mạnh Hùng nhấn mạnh việc ghi nhớ chỉ số huyết áp quan trọng không kém việc nhớ số tuổi của bản thân. Theo ông, chỉ khi biết huyết áp của mình đang ở mức nào, mỗi người mới có thể phát hiện sớm nguy cơ và điều trị kịp thời trước khi xảy ra biến chứng nguy hiểm.
Theo: Báo Dân trí
