Sau 2 ngày ngập lũ, vườn cây tiền tỷ ở Bắc Ninh xơ xác

Mưa lũ do bão số 4 khiến hàng trăm hecta cây ăn quả tại nhiều địa phương bị ngập sâu, người dân khẩn trương khôi phục sản xuất nhưng lo bộ rễ tổn thương, ảnh hưởng vụ sau.

Đợt mưa lũ vừa qua khiến nhiều vùng trồng cây ăn quả trọng điểm tại Bắc Ninh chìm trong nước, trong đó có những diện tích vải thiều, cam, bưởi, táo và ổi đang trong giai đoạn nuôi quả. Khi nước rút, người dân lập tức trở lại vườn tiêu nước, vệ sinh cây nhưng nguy cơ thiệt hại cho vụ sau vẫn khiến nhiều hộ lo lắng.

Tại khu vực Cầu Đất, phường Phượng Sơn, hơn 300 gốc vải Thanh Hà của bà Phạm Thị Hà vừa trải qua 2 ngày bị nước sông Kim dâng cao bao vây. Sau khi nước rút, cây chưa chết nhưng lượng phân bón lót vừa rải đã bị nước cuốn gần hết, trong khi bộ rễ ít nhiều bị ảnh hưởng.

“Cây vải thiều chịu nước khá tốt nên sau khi nước rút, cây chưa bị chết. Tuy nhiên, phân bón lót vừa rải bị lũ cuốn gần hết. Cây bị ngâm nước cũng ảnh hưởng đến bộ rễ, giờ phải chăm sóc để phục hồi”, bà Hà nói.

Vườn vải thiều tại phường Chũ xơ xác sau khi chịu ảnh hưởng của mưa lũ do bão số 4. (Ảnh minh họa: TNM)

Theo bà Hà, điều khiến người trồng vải lo lắng là diễn biến thời tiết trong những tháng cuối năm, thời điểm cây tích lũy dinh dưỡng và phân hóa mầm hoa, quyết định trực tiếp đến năng suất vụ tiếp theo. Nếu sau ngập, thời tiết tiếp tục ấm và ẩm kéo dài, cây có thể bật lộc thay vì phân hóa mầm hoa, từ đó ảnh hưởng đến năng suất vụ sau.

Tại xã Trù Hựu cũ, nay là phường Chũ, gia đình anh Lý Văn Hưng có khoảng 30 gốc vải bị nước tràn vào. Theo anh Hưng, với thời gian ngập khoảng 2-3 ngày và nước rút kịp thời, cây vải vẫn có khả năng chống chịu.

Trong khi đó, hơn 100 gốc cam của gia đình anh chịu ảnh hưởng nặng hơn do đang mang quả. Tình trạng ngập khiến quả rụng nhiều, thiệt hại được gia đình ước tính khoảng 70-80%.

“Cây vải còn có thể chịu được ngập nước khoảng 2-3 ngày, nhưng cây cam đang mang quả thì bị ảnh hưởng nặng hơn nhiều”, anh Hưng cho biết.

Tại thôn Muối, xã Lục Ngạn, ông Trần Mạnh Hùng, trưởng thôn, cho biết mưa lũ khiến khoảng 10ha vải thiều và 10ha táo bị ngập trong 2 ngày. Đến nay, chưa ghi nhận tình trạng cây chết hàng loạt, phần lớn diện tích vải và táo chỉ xuất hiện hiện tượng vàng lá, trong khi khoảng 2ha cam, bưởi bị thiệt hại.

Theo ông Hùng, nước lũ rút khá nhanh và không để lại nhiều bùn đất, rác thải trong vườn nên người dân thuận lợi hơn trong việc vệ sinh, chăm sóc cây sau ngập. Tuy nhiên, những diện tích cây đang mang quả vẫn chịu tác động rõ rệt từ đợt lũ.

Ông Vi Văn Tư, Chủ tịch UBND xã Lục Ngạn, cho biết khoảng 407ha cây trồng trên địa bàn bị ngập úng, trong đó vải thiều khoảng 183ha, chiếm gần 45% tổng diện tích cây trồng bị ảnh hưởng. Ngoài ra, khoảng 223ha cây ăn quả khác như cam, bưởi, táo, ổi, chuối cũng bị ngập.

Vườn cam của gia đình chị Lâm Thị Bình tại phường Phượng Sơn bị thiệt hại nặng sau mưa lũ. (Ảnh minh họa: TNM)

Đáng chú ý, nhiều diện tích cây đang trong giai đoạn nuôi quả hoặc cận thời điểm thu hoạch, khiến tình trạng quả thối, rụng xuất hiện tại nhiều khu vực, ảnh hưởng trực tiếp đến năng suất và thu nhập của người dân.

“Đợt lũ này gây ngập trên diện rộng, nhưng nước rút tương đối nhanh nên phần lớn diện tích vải thiều chưa xảy ra tình trạng chết cây. Tuy nhiên, những diện tích cây ăn quả đang mang quả, nhất là cam, bưởi, táo… bị ảnh hưởng nặng hơn”, ông Tư cho biết.

Tại phường Chũ, mưa lớn và nước lũ dâng cao khiến khoảng 620ha cây ăn quả và hoa màu bị ngập, cùng với khoảng 78.000m² ao, hồ bị ảnh hưởng và khoảng 19,3 tấn cá bị cuốn trôi. Đến ngày 25/8, mưa tạnh, nước lũ rút, giao thông cơ bản trở lại bình thường, UBND phường Chũ chỉ đạo các bộ phận chuyên môn hướng dẫn người dân khẩn trương khôi phục sản xuất.

Ngay sau khi nước rút, ông Lương Văn Tâm, tổ dân phố Hồ Đức Tân, phường Chũ, dùng máy bơm tăng áp rửa bùn đất bám trên lá, thân cây và vệ sinh khu vực trồng cam đang thời kỳ cho quả. Dù nỗ lực cứu vườn, ông Tâm vẫn lo ngại khả năng phục hồi do cây cam có bộ rễ nhạy cảm, dễ bị tổn thương và thối rễ nếu ngâm nước nhiều ngày.

Thiệt hại nặng hơn xảy ra tại vườn cam của gia đình chị Lâm Thị Bình ở tổ dân phố Tư Một, phường Phượng Sơn. Sau 2 ngày đêm chìm trong nước, cả khu vườn xơ xác, thân, lá và quả phủ đầy bùn đất, hơn 1.000 cây cam được xác định khó có khả năng phục hồi.

Trong số này có nhiều cây hơn 20 năm tuổi, đang ở thời kỳ cho năng suất cao, có cây đạt 3,5-4 tạ quả/vụ. Gia đình chị Bình ước tính thiệt hại về cây và quả hơn 1 tỷ đồng, chưa kể chi phí đầu tư và công sức chăm sóc trong nhiều năm.

Đây cũng là năm thứ ba liên tiếp vườn cam của gia đình chị Bình chịu ảnh hưởng của mưa lũ. Trước thiệt hại lớn, gia đình mong muốn được tiếp cận các chính sách hỗ trợ, nhất là nguồn vốn vay để có điều kiện gây dựng lại vườn cây và tiếp tục sản xuất.

“Để có điều kiện gây dựng lại vườn cây, tiếp tục sản xuất, gia đình rất mong được tiếp cận các chính sách hỗ trợ, nhất là nguồn vốn vay để tái đầu tư”, chị Bình chia sẻ.

Thiên An (tổng hợp)