TP HCM, Hoài Thương, cô gái sinh ra không có tay chân, đã tự học cách viết, vẽ và sinh hoạt để trở thành tân sinh viên ngành Thiết kế đồ họa.
- Thi thể nữ sinh lớp 11 được tìm thấy dưới sông Cầu
- Nam sinh Ninh Bình lao xuống sông cứu hai em nhỏ
- Nghệ An khẩn trương mở đường, bắc cầu tạm giúp người dân và học sinh
Cuối tháng 9/2026, chị Trần Thị Cẩm Giang chạy gần 30km từ xã Tân An Hội đến Trường Cao đẳng Công thương Việt Nam ở phường Phú Thọ Hòa để đưa con gái nhập học. Hai tuần đầu đến trường, người mẹ tạm nghỉ bán cá để đưa đón con, còn Hoài Thương tự chống hai bắp tay vượt bậc thềm và di chuyển bằng chiếc ván trượt do cha chế tạo.
Hoài Thương là con út của chị Giang và anh Nguyễn Văn Lợi ở ấp Cây Sộp, xã Tân An Hội. Năm 2008, em chào đời với tứ chi khiếm khuyết dù các lần siêu âm trong thai kỳ đều bình thường.
Những ngày đầu, vợ chồng chị Giang đóng cửa vì ngại lời bàn tán của xóm giềng. Khi dần ổn định tâm lý, chị địu con đi bán vé số ở Củ Chi, còn Thương mỗi lần ngang trường đều đòi được vào lớp.
Khi ấy, huyện Củ Chi chưa có trường dành cho trẻ khuyết tật. Sau hai ngày học ở một trường mầm non tư thục, Thương phải chuyển trường vì một số phụ huynh phản ứng khi thấy em không có tay chân và di chuyển trên sàn.
Chị Giang sau đó đến Phòng Giáo dục huyện Củ Chi xin cho con học hòa nhập. “Con tôi chỉ khuyết tật tay chân, trí tuệ vẫn phát triển bình thường”, người mẹ trình bày và Thương được nhận vào một trường mẫu giáo công lập gần nhà.
Ngày con vào lớp 1, anh Lợi làm một tấm ván nhỏ gắn bốn bánh xe để Thương ngồi lên và dùng hai phần bắp tay đẩy đi. Ở lớp, em thường ngồi riêng một góc để tránh những lời trêu chọc.
Đến lúc tập viết, Thương thử ngậm bút bằng miệng nhưng không thành công. Sau khi được một hội từ thiện hỗ trợ lắp tay chân giả ở Hà Nội, em cũng không thể sử dụng vì lớp nhựa bó chặt, gây nóng và vướng víu.
Trở về nhà, Thương đặt bút giữa hai bắp tay rồi ép lại để giữ. Mỗi lần viết khoảng 5 phút, hai bắp tay mỏi nhừ và mẹ phải xoa bóp trước khi em tiếp tục tập.
Sau hơn 5 tuần, những nét chữ đầu tiên thành hình. Từ cách kẹp đồ vật giữa hai bắp tay, Thương tiếp tục tập cầm muỗng, tự tắm rửa và quét nhà. “Mẹ luôn dặn em phải tự lập vì bố mẹ không thể ở bên chăm sóc cả đời”, Thương kể.
Năm 2022, chị Giang gặp tai nạn giao thông, gãy xương sườn, gãy chân và chấn thương cột sống, phải trải qua sáu ca phẫu thuật. Gia đình bán toàn bộ đàn bò để lo viện phí, trong khi anh Lợi mất việc ở nhà máy và chuyển sang làm thợ hồ.
Ngày mẹ xuất viện, Thương tự vào bếp làm đậu que xào. Em đặt từng quả đậu lên thớt, dùng miệng giữ cán dao để cắt rồi kẹp muỗng giữa hai bắp tay để đảo thức ăn.
Trong sáu tháng mẹ phải nằm một chỗ, Thương nấu nướng, lấy thuốc và bưng nước. Khả năng tự lập khi ấy không chỉ giúp em duy trì sinh hoạt mà còn trở thành chỗ dựa cho gia đình.
Biến cố kinh tế cũng khiến việc học của Thương đứng trước nguy cơ gián đoạn. Một số hàng xóm khuyên chị Giang cho con nghỉ học để đi bán vé số vì cho rằng người không có tay chân sẽ khó tìm việc sau khi tốt nghiệp. “Người ta nói học xong chưa chắc ai thuê, nhưng nếu nghỉ học, tương lai của con còn tối tăm hơn”, chị Giang nói.
Thương vẫn duy trì học lực khá, giỏi trong những năm phổ thông và dần bộc lộ năng khiếu hội họa. Hè năm lớp 10, sau nhiều lần thuyết phục mẹ, em được đưa đến một lớp vẽ gần nhà và xin học thử trong một ngày.
Sau buổi học, giáo viên nhận thấy Thương có khả năng phối màu nên nhận dạy lâu dài. Một số tranh của em sau đó được chọn đưa ra Hà Nội triển lãm.
Năm 2026, Thương tốt nghiệp THPT và chọn ngành Thiết kế đồ họa. Em được Trường Cao đẳng Công thương Việt Nam tuyển thẳng, mở ra chặng đường mới sau nhiều năm học tập trong hoàn cảnh đặc biệt.
Cầm giấy báo nhập học của con, anh Lợi vừa mừng vừa lo vì học phí và quãng đường đến trường. “Vừa lo học phí, vừa lo đường sá xa xôi, nhưng vất vả mấy vợ chồng tôi cũng ráng để con có cái nghề”, ông bố nói.
Bà Phạm Thị Loan, người đồng hành và kết nối học bổng cho Thương thông qua Hội Nạn nhân chất độc da cam tại địa phương từ khi em 3 tuổi, cho biết gia đình chị Giang chưa từng nghĩ đến việc để con bỏ cuộc. “Dù những ngày đau ốm, Thương vẫn tự đẩy chiếc xe nhỏ đến lớp học vẽ”, bà Loan nói.
Giờ đây, mỗi ngày đến giảng đường vẫn bắt đầu bằng một quãng đường dài và sự hỗ trợ của người mẹ. Nhưng từ những nét chữ đầu tiên được giữ bằng hai bắp tay đến những bức tranh được đưa đi triển lãm, Hoài Thương đã từng bước tự tạo cho mình cách học và cách sống phù hợp với cơ thể.
Hoàng Lan (tổng hợp)
