TP.HCM – Khi AI có thể tạo bài văn, giải toán và làm nhiều sản phẩm học tập trong thời gian ngắn, cha mẹ cần chuyển trọng tâm từ việc kiểm soát kết quả sang giúp con hiểu và làm chủ quá trình học.
- Công an Hà Tĩnh triệu tập nhóm thanh niên sau vụ xô xát
- Mỹ bắt nghi phạm bị cáo buộc tuồn 300 triệu USD máy chủ sang Trung Quốc
- Hai người mất tích sau khi thuyền gặp sự cố trên sông Lam
Một phụ huynh ở TP.HCM từng ngỡ ngàng khi thấy con trai học lớp 11 hoàn thành bài văn 4 trang chỉ trong 15 phút nhờ ChatGPT. Tình huống này cho thấy một bài làm hoàn chỉnh không còn đủ để khẳng định học sinh đã thực sự nắm được kiến thức.
AI hiện có thể viết văn, giải toán, tạo bài trình chiếu hoặc mã lập trình rất nhanh, khiến những dấu hiệu quen thuộc như làm đủ bài, nộp đúng hạn hay đạt điểm cao không còn phản ánh đầy đủ quá trình học tập. Nếu chỉ nhìn vào sản phẩm cuối cùng, cha mẹ có thể khó nhận ra phần suy nghĩ, kiểm chứng và tự giải quyết vấn đề của con.
Thay vì chỉ hỏi bài được bao nhiêu điểm, cha mẹ có thể hỏi con đã tự làm đến đâu, AI hỗ trợ ở phần nào, câu trả lời đã được kiểm chứng chưa và nếu không có AI thì con có thể tự giải thích vấn đề hay không. Những câu hỏi này giúp trẻ nhận ra rằng công cụ có thể hỗ trợ việc học nhưng không thể thay mình thực hiện phần học tập cần có.
Một phụ huynh có con học lớp 8 ở TP.HCM cho biết gia đình hiện không còn dành quá nhiều thời gian buổi tối để học và làm bài tập. Sau 2 buổi học ở trường, con được nghỉ ngơi, học đàn, học nhảy và kỹ năng sống; theo chị, khi AI đã hỗ trợ nhiều công việc, học sinh không nhất thiết phải ghi nhớ quá nhiều kiến thức.
Kinh nghiệm công việc của phụ huynh này cũng cho thấy khả năng thích ứng có vai trò ngày càng lớn khi công nghệ thay đổi nhanh. Dù trước đây chưa từng học về AI, chị vẫn có thể tiếp cận công cụ, sử dụng và dần khai thác hiệu quả hơn.
Tuy nhiên, không cần ghi nhớ quá nhiều không đồng nghĩa với không cần học nhiều. AI có thể tìm kiếm, giải thích, tính toán và tạo sản phẩm, nhưng nền tảng tri thức, khả năng suy luận và năng lực phán đoán vẫn là những phần người học phải tự xây dựng.
Từ đó, vai trò của cha mẹ cũng cần thay đổi từ người giám sát bài vở sang người hướng dẫn cách học. Với một bài toán khó, cha mẹ có thể để con tự đọc, suy nghĩ và thử giải trước khi tìm đến AI; khi sử dụng công cụ, thay vì yêu cầu AI giải toàn bộ, có thể yêu cầu chỉ ra chỗ sai hoặc gợi ý hướng tiếp theo.
Cách tiếp cận này không làm cho việc học trở nên không cần thiết mà đặt ra yêu cầu học theo một cách khác. Cha mẹ cũng không nhất thiết phải trở thành chuyên gia công nghệ để đồng hành cùng con, mà cần giữ được hướng đi của việc học: để AI hỗ trợ, còn quá trình hiểu, suy luận và hình thành năng lực vẫn thuộc về người học.
Mộc Linh (tổng hợp)
