Tại Hà Nội, Bộ Giáo dục và Đào tạo đặt ra tiêu chí năng lực tiếng Anh đối với lãnh đạo trường phổ thông, trong khi luật sư Kim Thị Diễm Trinh khẳng định ngày 19/12 không phải hạn chót để hiệu trưởng, hiệu phó phải sử dụng được ngoại ngữ.
- Nghiệm thu, thanh toán thừa tại dự án ở Cần Thơ
- Vì sao ông Trump vẫn chưa quyết định tấn công Iran sau bầu cử?
- Phó chủ tịch UBND tỉnh Tuyên Quang Vương Ngọc Hà bị cảnh cáo
Thông tư 94 quy định trường phổ thông muốn đạt mức độ 1 triển khai Đề án đưa tiếng Anh thành ngôn ngữ thứ hai trong trường học phải có ít nhất một lãnh đạo đủ năng lực sử dụng tiếng Anh để làm việc trực tiếp với người nước ngoài; ở mức độ 3, con số này là ít nhất hai người. Quy định có hiệu lực từ ngày 19/12, nhưng việc đánh giá cần được đặt trong lộ trình thực hiện Đề án giai đoạn 2025-2035, tầm nhìn đến năm 2045.
Một trong những người đã bắt đầu thay đổi thói quen để đáp ứng yêu cầu mới là cô Đ.T.Th., Hiệu trưởng một trường tiểu học tại Hà Nội. Cô lựa chọn ứng dụng trên điện thoại để tự học tiếng Anh mỗi ngày và đến ngày 13/11 đã duy trì được 591 ngày học liên tục.
“Tôi nghĩ yêu cầu về ngoại ngữ là cần thiết. Mọi người đều phải tự học, đặc biệt là cán bộ quản lý, đó cũng là trách nhiệm nêu gương của người đứng đầu cơ quan, đơn vị”, cô Th. chia sẻ. Ứng dụng trên điện thoại thường gửi thông báo nhắc nhở khi cô chưa hoàn thành bài học trong ngày. Nhờ đó, việc học được duy trì đều đặn giữa những công việc thường nhật của người đứng đầu nhà trường.
Không dừng ở nỗ lực cá nhân, cô Th. còn tìm cách đưa hoạt động học tiếng Anh đến với giáo viên trong trường. Dịp hè, cô từng mời giáo viên từ một trung tâm ngoại ngữ đến giảng dạy, kết hợp với các buổi sinh hoạt chuyên môn; đồng thời tận dụng đội ngũ giáo viên tiếng Anh sẵn có để hỗ trợ đồng nghiệp ở những bộ môn khác.
Theo cô Th., việc học ngoại ngữ cần có sự chủ động của từng người và môi trường khuyến khích từ nhà trường. Khi ban giám hiệu quan tâm, làm gương và tạo điều kiện, giáo viên có thêm động lực để nâng cao năng lực của mình.
Dù vậy, không phải cán bộ quản lý nào cũng có nền tảng tiếng Anh thuận lợi. Cô Y., Hiệu trưởng một trường tiểu học tại Hà Nội, cho rằng những người đã công tác nhiều năm, ít có cơ hội sử dụng ngoại ngữ trong công việc có thể gặp khó khăn khi tiếp cận yêu cầu mới.
Theo cô Y., ngoài thời gian tự học, hiệu trưởng và hiệu phó cần được tạo điều kiện tham gia các chương trình bồi dưỡng phù hợp. Nội dung đào tạo nên gắn với tình huống thực tế trong trường học như giao tiếp với giáo viên, chuyên gia nước ngoài, trao đổi chuyên môn hoặc đón tiếp các đoàn khách quốc tế.
Những băn khoăn về thời gian chuẩn bị càng được chú ý khi Thông tư 94 có hiệu lực từ ngày 19/12. Tuy nhiên, theo luật sư Kim Thị Diễm Trinh, Công ty Luật TNHH Nguyễn Giang, Đoàn Luật sư TPHCM, cần phân biệt thời điểm văn bản bắt đầu có hiệu lực với thời hạn nhà trường phải hoàn thành các tiêu chí của Đề án.
Luật sư Trinh cho biết ngày 19/12 là thời điểm Thông tư 94 có hiệu lực, không phải ngày cuối cùng buộc hiệu trưởng, phó hiệu trưởng phải sử dụng được tiếng Anh. Văn bản đặt ra các tiêu chí để đánh giá mức độ triển khai Đề án; trong đó, trường muốn được công nhận đạt mức độ 1 phải có ít nhất một lãnh đạo sử dụng được tiếng Anh để làm việc trực tiếp với người nước ngoài, đồng thời đáp ứng những điều kiện khác.
“Nếu chưa đáp ứng tiêu chí này và những yêu cầu còn lại, nhà trường chưa được công nhận đạt mức độ 1. Điều đó không đồng nghĩa hiệu trưởng, phó hiệu trưởng vi phạm pháp luật hoặc phải thôi giữ chức vụ”, luật sư Trinh nêu rõ.
Đề án đưa tiếng Anh thành ngôn ngữ thứ hai trong trường học đã được Thủ tướng Chính phủ phê duyệt, với lộ trình thực hiện từ năm 2025 đến năm 2035 và tầm nhìn đến năm 2045. Vì vậy, không có yêu cầu tất cả trường học phải hoàn thành ngay các tiêu chí khi Thông tư 94 bắt đầu có hiệu lực.
Theo luật sư, quan niệm cho rằng hiệu trưởng, hiệu phó chỉ còn hơn một tháng để học và sử dụng được tiếng Anh là chưa chính xác, do đã đánh đồng thời điểm văn bản có hiệu lực với thời hạn đáp ứng các tiêu chí. Việc bồi dưỡng ngoại ngữ vẫn cần được thực hiện theo lộ trình, thay vì xem ngày 19/12 là mốc bắt buộc mọi cán bộ quản lý phải hoàn thành yêu cầu.
“Việc bồi dưỡng tiếng Anh vẫn cần được triển khai theo lộ trình, nhưng không nên hiểu ngày 19/12 là hạn chót bắt buộc hoàn thành”, nữ luật sư nhấn mạnh.
Nguyễn Liên (tổng hợp)
