Hộ kinh doanh lo khó theo kịp chính sách thuế thay đổi

Nhiều hộ kinh doanh cho rằng chính sách thuế cần ổn định, dễ hiểu và thuận lợi khi thực hiện để người nộp thuế có thể yên tâm hoạt động, phát triển.

Sau bài viết “Một ngày 4 nghị định, 5 thông tư liên quan thuế: Hộ kinh doanh ‘mở mắt ra thấy thay đổi’”, Tuổi Trẻ tiếp tục nhận được nhiều ý kiến bạn đọc về những khó khăn khi tiếp cận và thực hiện các quy định mới.

Các ý kiến tập trung vào việc văn bản thuế được ban hành liên tục, nội dung phức tạp, trong khi người kinh doanh phải dành nhiều thời gian để cập nhật, tìm hiểu và thực hiện đúng quy định.

Bạn đọc Khai Phong cho rằng chính sách có thể khơi nguồn phát triển nhưng cũng có thể trở thành rào cản nếu không khả thi hoặc quá khó, phức tạp khi thực thi. Theo bạn đọc này, thuế là vấn đề nhạy cảm bởi tác động trực tiếp đến hoạt động của doanh nghiệp và hộ kinh doanh.

Bạn đọc Tâm An đặt vấn đề về thời điểm có hiệu lực của các văn bản quy phạm pháp luật. Theo đó, Luật Ban hành văn bản quy phạm pháp luật 2025 quy định các văn bản quy phạm pháp luật cấp trung ương có hiệu lực không sớm hơn 45 ngày, trong khi một số nghị định và thông tư được ký ban hành ngày 30-6 nhưng có hiệu lực từ ngày hôm sau.

Bạn đọc VH đặt câu hỏi: “Nghị định và thông tư ban hành liên tục như thế này thì thời gian đâu để người kinh doanh nắm bắt? Trong khi câu chữ trong văn bản pháp quy khó hiểu, đọc đi đọc lại còn chưa hiểu”.

Tương tự, bạn đọc Mo Mo cho rằng một ngày ban hành 4 nghị định, 5 thông tư khiến ngay cả cán bộ nhân viên ngành thuế cũng khó có thể nắm bắt hết, trong khi hộ kinh doanh càng gặp nhiều khó khăn hơn.

Nhiều bạn đọc nhận xét hàng loạt nghị định, thông tư khiến ngay cả những người làm kế toán chuyên nghiệp cũng khó đọc và hiểu đầy đủ, trong khi không ít người đang có ý định kinh doanh lại e ngại trước sự thay đổi của quy định thuế.

Theo các ý kiến được phản ánh, việc mở doanh nghiệp hoặc đăng ký kinh doanh có thể phải thuê tư vấn, nhưng người kinh doanh vẫn đối mặt nguy cơ vi phạm khi quy định thay đổi. Bạn đọc Peter Phan cho rằng: “Tình trạng ra luật, nghị định, thông tư chồng chéo liên tục, làm khổ cả cán bộ thuế, khổ cả người dân”.

Người kinh doanh gặp khó khăn khi cập nhật các quy định thuế thay đổi liên tục. (Ảnh minh họa: TNM)

Chi phí tăng, người kinh doanh thêm áp lực

Bạn đọc Trần Tiến cho biết trước đây từng mở công ty và phải thuê dịch vụ làm báo cáo thuế, nhưng sau một thời gian ngắn lại nhận thông báo từ bên tư vấn về những thay đổi, kéo theo chi phí thay đổi, nên đã tạm ngừng công ty.

Bạn đọc Nguyễn Minh Sơn cũng nêu những khó khăn của doanh nghiệp khi áp dụng các văn bản quy phạm pháp luật về thuế, qua thực tế giải quyết các vụ án hành chính trong lĩnh vực này.

Bạn đọc Nguyễn Liên chia sẻ: “Mình cũng muốn thôi không kinh doanh nữa để đi làm công nhân ngủ cho yên giấc, cứ chính sách như thế này mình thấy sợ vì chữ “phạt”. Muốn làm đúng cũng khó vô cùng”.

Bên cạnh chính sách thuế, bạn đọc Chân Thiện Mỹ đề cập những thay đổi liên quan đến bảo hiểm xã hội đối với chủ hộ kinh doanh. Theo bạn đọc này, ban đầu có yêu cầu chủ hộ kinh doanh đóng BHXH bắt buộc, sau đó lại yêu cầu chứng minh doanh thu 1 tỉ đồng trở lên mới được đóng BHXH bắt buộc; nếu không chứng minh được thì không thuộc diện bắt buộc hoặc chuyển sang tự nguyện.

“Tôi thấy đóng BHXH thì liên quan gì đến doanh thu, chủ hộ kinh doanh bản chất cũng là một người lao động, chẳng lẽ người lao động làm thuê cho chủ hộ thì được đóng bắt buộc còn chủ hộ kinh doanh lại không được đóng bắt buộc”, bạn đọc Chân Thiện Mỹ nêu ý kiến.

Bạn đọc Tùng cho biết việc đọc và đối chiếu nghị định, thông tư cũng tạo áp lực lớn cho người kinh doanh. “Sợ nhất là khi đọc nghị định, thông tư vì phải in hết toàn bộ ra, rồi đọc, gạch chân, ghi chú vào đó cái này viện dẫn ở thông tư nào, điều nào… Quá nhiều nên không thể nhớ được, buộc phải in để mang theo khi làm việc. Chỉ đọc xem điều này viện dẫn từ đâu, chiếu vào điều nào, ở đâu đã đủ hết hơi rồi nói chi việc hiểu được”.

Các bạn đọc cũng phản ánh những vướng mắc liên quan đến ngưỡng doanh thu, cách thức khai báo và tình trạng của từng nhóm hộ kinh doanh. Những câu hỏi được đặt ra xoay quanh việc doanh thu trên hay dưới 1 tỉ đồng, khai theo quý hay thông báo doanh thu 6 tháng, một năm, cũng như quy định đối với hộ kinh doanh cũ và hộ kinh doanh mới.

Một số trường hợp còn gặp khó khi khai thuế do có nhiều mã số thuế, nhiều địa điểm kinh doanh hoặc địa điểm trước đây chưa khóa 01 nên không thể nộp tờ khai. Những vướng mắc này khiến cả hộ kinh doanh và cán bộ thuế gặp khó khăn trong quá trình thực hiện.

Đề xuất đơn giản hóa, tăng tính ổn định

Từ những khó khăn trên, bạn đọc Bùi Đức Thắng quan tâm đến cách thức ban hành và triển khai quy định sao cho đạt hiệu quả trong thực tế.

Bạn đọc HB kiến nghị: “Cần nghiên cứu kỹ mọi quyết định, quy định, có phản biện của các nhà kinh tế học, xã hội học, các doanh nghiệp siêu nhỏ, nhỏ và vừa, hộ kinh doanh. Từ đó có cái nhìn tổng quát và rõ hơn, để đưa ra các quyết sách tối ưu, tạo thuận lợi và thông thoáng cho phát triển kinh tế tư nhân”.

Bạn đọc Cao Nguyên đề xuất cơ quan ban hành văn bản thực hiện các video hướng dẫn để người kinh doanh và cán bộ thuế có thể hiểu thống nhất về quy định. Trong khi đó, bạn đọc Tấn Trần cho rằng nếu người kinh doanh phải dành phần lớn thời gian để đọc quy định, văn bản hướng dẫn thì sẽ không còn nhiều thời gian tập trung cho hoạt động kinh doanh.

Một giải pháp khác được bạn đọc tên Phụng đề xuất là xây dựng một ứng dụng để người dân nhập thông tin, số liệu và nhận kết quả mức thuế nhằm tham khảo. Theo đề xuất này, các mục cần kê khai cũng nên được thiết kế đơn giản, với giao diện dễ hiểu để người dân thuận tiện sử dụng.

Thiên An (tổng hợp)