Hệ thống kênh Bắc Hưng Hải được Bộ Nông nghiệp và Môi trường đề xuất đầu tư 38.500 tỷ đồng nhằm xử lý ô nhiễm, phục hồi nguồn nước và phát triển đô thị sinh thái. Dự án dự kiến triển khai tại Hà Nội, Bắc Ninh, Hưng Yên và Hải Phòng, với ba nhóm giải pháp trọng tâm về hạ tầng, kiểm soát nước thải và khai thác không gian.
- Thói quen lái xe của người Việt đang bị “soi” gắt: 4 lỗi tưởng nhẹ mà phạt không hề nhẹ
- Học phí Đại học Y khoa Phạm Ngọc Thạch tăng lên mức 81 triệu đồng
- Nguyệt thực trăng máu ngày 3/3 và cách quan sát tại Việt Nam
Ba nhóm giải pháp phục hồi hệ thống kênh Bắc Hưng Hải
Bộ Nông nghiệp và Môi trường cho biết sẽ báo cáo Chính phủ đưa dự án xử lý ô nhiễm hệ thống kênh Bắc Hưng Hải vào danh mục cấp bách. Tổng kinh phí dự kiến khoảng 38.500 tỷ đồng. Con số này chưa bao gồm chi phí giải phóng mặt bằng và chỉnh trang. Mục tiêu là khắc phục ô nhiễm kéo dài nhiều năm.
Nhóm giải pháp thứ nhất tập trung hoàn thiện hạ tầng và hiện đại hóa quản lý. Dự kiến cải tạo 13 công trình đầu mối lớn như Xuân Quan, Cầu Cát, An Thổ, Nam Kế Sặt. Hệ thống quan trắc tự động sẽ được lắp đặt đồng bộ. Các đoạn kênh xung yếu được gia cố nhằm đảm bảo an toàn vận hành.
Nhóm thứ hai hướng đến kiểm soát ô nhiễm và quản lý chất lượng nước. Trọng tâm là xây dựng hệ thống xử lý nước thải tại 18 điểm đầu kênh. Các nguồn thải phân tán sẽ được thu gom. Trách nhiệm quản lý được phân cấp rõ ràng để tránh chồng chéo.
Phân bổ nguồn vốn và yêu cầu đồng bộ giữa các địa phương
Với tổng mức đầu tư dự kiến 38.500 tỷ đồng, Bộ Nông nghiệp và Môi trường được phân trách nhiệm 6.000 tỷ đồng. Hà Nội dự kiến đảm nhận 2.185 tỷ đồng. Bắc Ninh khoảng 2.670 tỷ đồng. Hưng Yên và Hải Phòng lần lượt là 13.425 tỷ và 14.125 tỷ đồng.
Cơ quan quản lý cho biết sẽ yêu cầu các địa phương lập kế hoạch theo tiêu chuẩn chung. Mục tiêu là tránh tình trạng mỗi nơi thực hiện một cách khác nhau. Đặc biệt, hệ thống xả thải và quan trắc phải bảo đảm thống nhất. Việc phối hợp liên tỉnh được xác định là yếu tố then chốt.
Ngoài xử lý ô nhiễm, dự án còn tính đến khai thác đa tầng không gian. Hệ thống sẽ được chỉnh trang các công trình trọng điểm. Tuyến kênh được kết nối với hoạt động du lịch. Dự kiến tạo quỹ đất khoảng 2.150 ha để phát triển đô thị và dịch vụ.
Thách thức nguồn nước và nguy cơ mất an ninh nước
Những năm gần đây, hệ thống kênh Bắc Hưng Hải thường xuyên ô nhiễm. Có thời điểm chất lượng nước không đạt yêu cầu tối thiểu cho tưới nông nghiệp. Theo lãnh đạo Bộ, thách thức lớn là nguồn nước cấp suy giảm mạnh. Nguy cơ mất an ninh nguồn nước ngày càng rõ.
Nguồn nước chủ yếu lấy từ sông Hồng qua cống Xuân Quan. Tuy nhiên, lưu lượng gần đây chỉ đạt khoảng 20% thiết kế. Nguyên nhân là mực nước sông hạ thấp. Điều này ảnh hưởng trực tiếp đến khả năng cấp nước cho toàn hệ thống.
Bên cạnh đó, xâm nhập mặn có xu hướng gia tăng. Độ mặn trên 3‰ xuất hiện thường xuyên hơn. Trong khi đó, ngưỡng cho phép để lấy nước chỉ dưới 1‰. Áp lực từ đô thị hóa, công nghiệp hóa và biến đổi khí hậu khiến hệ thống đối mặt nhiều rủi ro.
Hệ thống kênh Bắc Hưng Hải được xây dựng từ năm 1958. Đây từng là công trình thủy lợi lớn nhất miền Bắc với hơn 200 km kênh, đập và trạm bơm. Công trình có nhiệm vụ tưới cho hơn 116.600 ha đất nông nghiệp. Ngoài ra còn phục vụ nuôi trồng thủy sản và dân sinh.
Theo: VnExpress
