Hàng trăm người tiêm phòng dại do chuột cắn tại TPHCM và lời cảnh báo từ ca tử vong

Bệnh viện Bệnh Nhiệt đới TPHCM ghi nhận số ca tiêm phòng dại do chuột cắn tăng mạnh trong quý 1 năm 2026 kèm theo lời cảnh báo sau một trường hợp tử vong.

Số ca bị chuột cắn tăng mạnh và gánh nặng tiêm chủng tại bệnh viện tuyến cuối

Trong ba tháng đầu năm 2026 thì Bệnh viện Bệnh Nhiệt đới TPHCM đã thực hiện gần 9.000 lượt tiêm phòng dại cho người dân. Đây là số lượng thống kê rất lớn phản ánh thực trạng nguy hiểm từ việc bị động vật tấn công hằng ngày. Đa số các trường hợp tiêm chủng là do bị chó cắn với hơn 5.800 lượt đăng ký tiêm chủng. Ngoài ra bệnh viện còn ghi nhận các trường hợp bị bò sát kẹp hoặc bị người khác tấn công dẫn đến thương tích.

Đáng chú ý là số lượt tiêm phòng do bị chuột cắn đang có xu hướng gia tăng đáng kể qua từng tháng hiện nay. Cụ thể trong tháng 1 thì bệnh viện tiếp nhận 59 lượt và con số này tăng lên 73 lượt vào tháng 2. Đến tháng 3 thì số lượng bệnh nhân bị chuột cắn phải đi tiêm phòng dại đã lên tới 82 lượt. Sự gia tăng này là hồi chuông cảnh báo cho người dân về việc đảm bảo an toàn vệ sinh môi trường sống. Chuột là loài vật gần gũi và dễ gây thương tích cho con người ở mọi lứa tuổi khác nhau.

Bên cạnh chuột thì các loài động vật khác cũng gây ra gần 3.000 lượt tiêm chủng trong thời gian vừa qua. Những con số này cho thấy sự đa dạng của các nguồn lây nhiễm tiềm tàng bệnh dại trong đời sống. Bệnh viện tuyến cuối tại thành phố luôn trong trạng thái sẵn sàng để đáp ứng nhu cầu tiêm chủng của người dân. Các y bác sĩ nhấn mạnh rằng không nên chủ quan với bất kỳ vết thương nào do động vật gây ra. Việc tiêm phòng kịp thời là cách duy nhất để ngăn chặn sự phát triển của virus dại.

Huyết thanh kháng dại đóng vai trò then chốt trong việc bảo vệ tính mạng cho những người bị động vật tấn công. Loại huyết thanh này thường được chỉ định cho các trường hợp bị chó mèo hoặc động vật hoang dã cắn gây chảy máu. Quy trình tiêm chủng cần được thực hiện nghiêm ngặt theo đúng phác đồ của Bộ Y tế hiện hành. Sự hiểu biết của người dân về tầm quan trọng của vắc xin là yếu tố quyết định hiệu quả phòng bệnh. Ngành y tế thành phố đang nỗ lực tuyên truyền để cộng đồng nâng cao ý thức bảo vệ sức khỏe.

Người dân khi bị chó mèo tấn công cần đến bệnh viện sớm để được kiểm tra và can thiệp phù hợp. (Ảnh: Chụp màn hình báo Dân trí).

Bài học đắt giá từ ca tử vong do tự ý đắp đất và ớt vào vết thương chó cắn

Mới đây thì Bệnh viện Bệnh Nhiệt đới TPHCM đã tiếp nhận một trường hợp phát bệnh dại vô cùng đau xót. Bệnh nhân là một người đàn ông 55 tuổi ngụ tại tỉnh Tây Ninh và nhập viện trong tình trạng quá nặng. Do không còn khả năng cứu chữa nên gia đình đã xin đưa bệnh nhân về nhà vào tối ngày 2/4. Đây là minh chứng cho sự nguy hiểm của bệnh dại khi không được xử lý vết thương đúng cách ngay từ đầu. Vụ việc này đã để lại sự tiếc nuối lớn cho đội ngũ y bác sĩ đang điều trị.

Nguyên nhân dẫn đến cái chết thương tâm này bắt nguồn từ một sự cố xảy ra vào tháng 6/2025. Khi đó người đàn ông này bị con chó của anh trai mình cắn vào ngón tay trái gây chảy máu. Tuy nhiên thay vì đến bệnh viện thì bệnh nhân lại tự ý dùng ớt và đất để đắp vào vết thương. Con chó sau khi cắn người cũng đã chết chỉ sau 6 ngày nhưng bệnh nhân vẫn không nhận ra nguy hiểm. Việc tin tưởng vào các phương pháp dân gian lạc hậu đã khiến cơ hội sống của người này bị đánh mất.

Hơn nữa bệnh nhân chỉ thực hiện tiêm duy nhất một mũi vắc xin phòng dại và không tuân thủ đủ phác đồ. Đến ngày 30/3 thì các triệu chứng của bệnh dại bắt đầu xuất hiện như mệt mỏi và sốt kèm sợ gió. Khi người nhà đưa ông đến bệnh viện tuyến cuối tại thành phố thì virus đã tấn công sâu vào hệ thần kinh. Các bác sĩ nhấn mạnh rằng bệnh dại khi đã phát bệnh thì tỷ lệ tử vong là gần như tuyệt đối. Sự chủ quan và thiếu kiến thức y khoa cơ bản là rào cản lớn nhất trong phòng chống bệnh.

Bác sĩ Phan Vĩnh Thọ bày tỏ sự lo ngại khi nhiều bệnh nhân từ vùng nông thôn vẫn thiếu kỹ năng sơ cứu. Ông cho biết chó ở vùng quê thường được thả rông và không được tiêm phòng định kỳ hằng năm. Thậm chí y văn thế giới đã ghi nhận những trường hợp ủ bệnh dại kéo dài đến tận 19 năm mới phát bệnh. Điều này cho thấy virus dại có thể tồn tại âm thầm trong cơ thể người một thời gian rất dài. Việc tầm soát và can thiệp sớm ngay sau khi bị cắn là điều kiện tiên quyết để giữ lại mạng sống.

Khuyến cáo y tế về quy trình xử trí vết thương đúng cách để phòng bệnh dại

Thời tiết nắng nóng của mùa hè chính là điều kiện thuận lợi để virus dại bùng phát mạnh mẽ trong cộng đồng. Ngoài việc bị cắn trực tiếp thì hành động liếm hoặc cào cấu của động vật cũng có thể lây truyền virus. Người dân cần đặc biệt chú ý nếu vết thương nằm ở các vùng như đầu và mặt hoặc cổ và các đầu chi. Đây là những vị trí nhạy cảm giúp virus di chuyển rất nhanh về phía não bộ của người bệnh. Việc sơ cứu tại chỗ đúng quy trình sẽ giúp giảm thiểu đáng kể lượng virus tại vết thương.

Ngay sau khi bị tấn công thì việc đầu tiên cần làm là rửa sạch vết thương dưới vòi nước chảy. Người dân nên dùng xà phòng để rửa liên tục trong khoảng thời gian từ 10 đến 15 phút. Đây được coi là phương pháp sơ cứu đơn giản nhưng hiệu quả nhất để chống lại sự xâm nhập của virus dại. Nếu không có xà phòng thì có thể dùng nước sạch chảy liên tục để loại bỏ mầm bệnh một cách cơ học. Sau đó cần rửa kỹ lại vết thương bằng cồn 70 độ hoặc cồn i-ốt nếu có sẵn tại nhà.

Bác sĩ khuyến cáo tuyệt đối không nên thực hiện các hành vi gây hại như rạch hoặc làm dập nát vết thương. Việc khâu kín vết thương ngay lập tức cũng không được khuyến khích vì có thể tạo môi trường kỵ khí cho virus. Đặc biệt là không được đi lấy nọc hoặc đắp các loại lá cây và bã cà phê lên vùng da bị tổn thương. Những hành động này không những không có tác dụng chữa bệnh mà còn làm tăng nguy cơ nhiễm trùng nặng. Hãy đưa bệnh nhân đến cơ sở y tế gần nhất để được tư vấn và điều trị chuyên sâu.

Người dân cũng cần nâng cao trách nhiệm trong việc tiêm phòng đầy đủ cho các loại vật nuôi trong gia đình. Việc quản lý chó mèo không để thả rông là cách bảo vệ an toàn cho chính người thân và hàng xóm. Khi phát hiện động vật có biểu hiện hung hăng bất thường thì cần báo ngay cho cơ quan thú y địa phương. Bệnh dại có diễn biến rất nhanh và có thể gây ngưng tim ngưng thở đột ngột sau cơn hoảng loạn. Chỉ có sự tỉnh táo và tuân thủ các hướng dẫn y khoa mới giúp chúng ta đẩy lùi được căn bệnh này.

Theo: Báo Dân trí