Trong một cuộc khảo sát về mục tiêu học tập, một số sinh viên trả lời rằng chỉ cần qua môn là đủ, giữa lúc Bộ GD-ĐT yêu cầu các trường đại học đánh giá thực chất hơn kết quả học tập.
- Tai nạn liên hoàn khiến cao tốc về Hà Nội ùn tắc gần 10km
- Ô tô Giải Phóng kéo dài chuỗi thua lỗ 15 năm
- Những đôi tay gắn bó với món lươn đồng truyền thống
Tại một giảng đường ở Đồng Nai, không phải sinh viên nào có mặt cũng chú ý đến bài giảng. Có người lướt điện thoại, có người làm việc riêng, người khác ngủ gục trong lúc giảng viên vẫn đứng lớp.
Có mặt chưa có nghĩa là đang học
Buổi học chiều bắt đầu lúc 13 giờ, nhưng phòng học chỉ có vài sinh viên dù giảng viên đã đến từ 20 phút trước. Gần một giờ sau, lớp mới đông dần. Trong khoảng 40 người, sự tập trung chủ yếu nằm ở những dãy bàn đầu; phía sau, không khí học tập bị ngắt quãng bởi những việc riêng.
TS Hoàng Ngọc Vinh, nguyên Vụ trưởng Vụ Giáo dục chuyên nghiệp thuộc Bộ GD-ĐT, nhìn nhận đây là thực trạng đáng lo ngại ở một bộ phận sinh viên. Theo ông, có người đến lớp chủ yếu để được điểm danh chứ không thực sự quan tâm nội dung bài học.
PGS-TS Đỗ Văn Dũng, nguyên Hiệu trưởng Trường ĐH Sư phạm kỹ thuật TP.HCM, cũng đồng tình với nhận xét rằng một số sinh viên có mặt nhưng không tham gia vào giờ học. Giảng viên T. dạy ngành lịch sử tại TP.HCM cho rằng tình trạng này khiến chất lượng học tập không tương xứng với công sức sinh viên bỏ ra.
Không phải ai thiếu tập trung cũng xuất phát từ cùng một lý do. TS Cam Anh Tuấn, Trưởng khoa Lưu trữ học và quản trị văn phòng, Trường ĐH Khoa học xã hội và nhân văn, ĐH Quốc gia Hà Nội, cho rằng một số sinh viên chưa yêu thích ngành đã chọn, chưa tìm được động lực hoặc chưa thích nghi với cách tự học ở bậc đại học.
Khi được hỏi về mục tiêu học các môn, đặc biệt là môn đại cương, một số sinh viên đáp: “Chỉ cần qua môn là được!”. Với TS Hoàng Ngọc Vinh, điều đáng ngại là khi ấy người học không còn chú ý mình đã hiểu được gì và có thể làm được gì.
Ông nhấn mạnh: “ĐH là nơi người trẻ chuẩn bị năng lực để bước vào đời, chứ không phải nơi dành 4 năm để gom tín chỉ và nhận một tấm bằng”.
Điểm số cũng có thể chưa kể hết câu chuyện học tập. PGS-TS Đỗ Văn Dũng cho rằng cách đánh giá hiện nay có thể chú trọng ghi nhớ ngắn hạn và hoàn thành yêu cầu học phần, trong khi các năng lực như phân tích, thiết kế, biện luận và xử lý công việc thực tế chưa được kiểm tra đầy đủ.
Theo TS Cam Anh Tuấn, cách xây dựng chuẩn đầu ra có ảnh hưởng đến việc đánh giá: chuẩn thấp dễ thiên về ghi nhớ, còn chuẩn cao đòi hỏi sinh viên biết phân tích, sáng tạo và vận dụng kiến thức.
Bộ GD-ĐT yêu cầu các cơ sở giáo dục đại học kiểm soát tình trạng “lạm phát điểm số”, đồng thời xác minh đóng góp thực của sinh viên khi sử dụng AI. Yêu cầu ấy đặt ra một vấn đề thiết thực: sau mỗi học phần, điểm số có phản ánh những gì người học thực sự biết và làm được hay không?
Phạm Mai (tổng hơp)
