Ông Hùng Cao trước chặng đường phê chuẩn chức Bộ trưởng Hải quân

WASHINGTON – Ông Hùng Cao được Tổng thống Donald Trump đề cử làm Bộ trưởng Hải quân, song để chính thức đảm nhiệm vị trí này, ông còn phải vượt qua quy trình miễn trừ và phê chuẩn tại quốc hội Mỹ.

Ngày 1/9, Tổng thống Trump công bố đề cử ông Hùng Cao, người đang giữ cương vị quyền Bộ trưởng Hải quân, vào vị trí chính thức sau khi ông được chỉ định điều hành lực lượng này từ tháng 4. Trở ngại đáng kể trước mắt là quy định liên bang về thời gian chờ đối với cựu sĩ quan quân đội trước khi đảm nhiệm một số chức vụ dân sự cấp cao tại Lầu Năm Góc.

Ông Hùng Cao từng mang quân hàm đại tá Hải quân Mỹ và giải ngũ năm 2021, chưa đủ 7 năm theo quy định hiện hành. Muốn được miễn yêu cầu này, ông cần có sự chấp thuận của cả Thượng viện và Hạ viện trước khi bước vào cuộc bỏ phiếu phê chuẩn tại Thượng viện.

Quy định về thời gian chờ được đặt ra nhằm duy trì sự kiểm soát của chính quyền dân sự đối với quân đội, đồng thời giữ khoảng cách giữa hệ thống lãnh đạo quân sự và bộ máy dân sự. Trường hợp của ông Hùng Cao vì thế không chỉ là một thủ tục riêng lẻ, mà còn liên quan đến nguyên tắc tổ chức quyền lực tại Lầu Năm Góc.

Tại Thượng viện, phe Dân chủ có thể sử dụng filibuster, cơ chế cho phép nghị sĩ kéo dài tranh luận và qua đó trì hoãn việc thông qua dự luật. Dự luật miễn trừ cho ông Hùng Cao cần tối thiểu 60 phiếu để vượt qua rào cản này, trong khi đảng Cộng hòa hiện nắm 53 trong tổng số 100 ghế tại Thượng viện.

Trước đây, quốc hội Mỹ từng phê chuẩn miễn trừ tương tự cho ông Jim Mattis và ông Lloyd Austin để họ có thể trở thành Bộ trưởng Quốc phòng. Tuy nhiên, hai trường hợp đó diễn ra ở giai đoạn đầu nhiệm kỳ tổng thống, trong khi ông Hùng Cao được đề cử không lâu trước cuộc bầu cử giữa kỳ vào tháng 11.

Đảng Cộng hòa hiện chiếm đa số tại cả Thượng viện và Hạ viện, nhưng cục diện này có thể thay đổi sau bầu cử giữa kỳ. Điều đó khiến chính quyền ông Trump có ít thời gian hơn để thúc đẩy các bước cần thiết trước khi thành phần quốc hội có thể biến động.

Thượng viện dự kiến còn ba tuần nhóm họp trước bầu cử giữa kỳ, trong khi Hạ viện chỉ còn một tuần làm việc. Với trường hợp ông Mattis và ông Austin, quá trình đàm phán để hoàn thiện dự luật rồi tổ chức các cuộc bỏ phiếu riêng tại hai viện đã kéo dài vài tuần.

“Vấn đề lớn hơn ở đây là thời gian”, ông Mike Rogers, thành viên đảng Cộng hòa và là chủ tịch Ủy ban Quân vụ Hạ viện, cho hay.

Đáng chú ý, các thành viên cấp cao của đảng Cộng hòa tại Hạ viện cho biết Lầu Năm Góc vẫn chưa bắt đầu những bước sơ bộ để xin miễn trừ cho ông Hùng Cao. Theo ông Rogers và nghị sĩ Cộng hòa Rob Wittman, phó chủ tịch Ủy ban Quân vụ Hạ viện, Bộ Quốc phòng chưa trao đổi vấn đề này với những nghị sĩ chủ chốt tại quốc hội.

Điều này diễn ra trong khi Tổng thống Trump đã kêu gọi Thượng viện xác nhận đề cử ông Hùng Cao “càng sớm càng tốt”. Ông Wittman nhận định: “Việc này có thể thực hiện được”, đồng thời nói thêm: “Song chúng tôi cần phải bắt tay vào làm ngay bây giờ”.

Ở chiều ngược lại, một số thành viên đảng Dân chủ cho rằng quy trình không nên được thúc đẩy quá nhanh. Ông Joe Courtney, thành viên cấp cao của phe Dân chủ tại Ủy ban Quân vụ Hạ viện, nói: “Việc đó không nên được đẩy nhanh”, đồng thời cho rằng “Có rất nhiều vấn đề còn giải quyết tại Bộ Quốc phòng. Chúng ta hãy xem ông ấy thể hiện thế nào”.

Theo Politico, lãnh đạo quốc hội Mỹ có thể để một số quyết định quan trọng, gồm phê chuẩn các ứng viên gây tranh cãi, ngân sách cho chiến tranh và những dự luật lớn, sang sau bầu cử giữa kỳ. Nếu tiến trình bị kéo dài, việc hoàn tất thủ tục đối với ông Hùng Cao có khả năng phải chờ đến cuối mùa thu.

Thời gian xử lý cũng có thể khiến ứng viên đối mặt với sự xem xét kỹ lưỡng hơn trong lúc cả hai đảng đều có những quan ngại về Hải quân Mỹ. Những vấn đề được đề cập gồm sức ép mà hạm đội Mỹ đang chịu do xung đột với Iran, kế hoạch tốn kém để đóng chiến hạm lớp Trump và nỗ lực của Tổng thống Trump nhằm đưa máy phóng hơi nước trở lại trên tàu sân bay.

An Nhiên (tổng hợp)