PHAN RANG – Vườn chà là hơn 2.000m2 của ông Nguyễn Tùng Minh Tân tại phường Phan Rang cho những buồng quả chín vàng, đỏ với giá bán từ 500.000 đồng đến hơn một triệu đồng mỗi ki-lô-gam và lượng khách đặt mua thường vượt khả năng cung ứng.
- Vợ chồng nhận tiền mua đất rồi chuyển tài sản cho con gái
- Công an Nghệ An bắt giữ đối tượng đưa người sang châu Âu lao động chui
- Tân Lãnh tụ tối cao Iran vắng mặt, câu hỏi về sức khỏe ngày càng lớn
Những ngày tháng 7, dưới nắng gắt của Phan Rang, ông Nguyễn Tùng Minh Tân, 53 tuổi, đi dọc các hàng chà là để kiểm tra độ chín, tình trạng sâu bệnh và từng buồng quả được bọc cẩn thận trước khi thu hoạch. Khu vườn có 85 cây thuộc nhiều giống chà là nhập từ Thái Lan như Red Barhee, Yellow Barhee, Khenizi, Dahan và Red Joly, mỗi giống mang màu sắc cùng hương vị riêng.
Những buồng quả chen kín trên thân cây tạo nên nhiều mảng màu từ vàng óng đến đỏ sẫm, có cành phải dùng dây đỡ vì sức nặng của trái. “Trái này phải chăm kỹ từng chút. Từ lúc ra hoa đến thu hoạch là cả quá trình theo dõi, thụ phấn, tỉa quả, bao trái”, ông Tân nói.
Ông Tân sinh ra tại tỉnh Ninh Thuận, nay thuộc tỉnh Khánh Hòa, từng học ngành kiến trúc tại Đại học Kiến trúc TPHCM và có nhiều năm làm trong lĩnh vực xây dựng trước khi trở về quê công tác tại Sở Xây dựng Ninh Thuận cũ rồi mở doanh nghiệp thiết kế, xây dựng. Cơ duyên với cây chà là đến từ hơn chục năm trước, khi ông thường mua chà là tươi nhập khẩu từ Dubai cho mẹ sử dụng và ấn tượng với vị giòn, ngọt của loại quả này.
Đến thời điểm dịch Covid-19 bùng phát, ông dành thời gian tìm hiểu giống cây trên mạng và năm 2021 đặt mua 10 cây chà là cấy mô đầu tiên với giá từ 4,5 triệu đồng đến 5 triệu đồng mỗi cây. Khi nhận thấy cây thích nghi với điều kiện đất đai Phan Rang, ông tiếp tục mở rộng quy mô trồng.
(Ảnh minh họa: TNM)
Không có nền tảng về nông nghiệp, ông từng gặp khó khăn vì chưa nắm đúng kỹ thuật nên cây phát triển chậm. Qua quá trình tự nghiên cứu tài liệu, học hỏi kinh nghiệm và theo dõi từng giai đoạn sinh trưởng, khu vườn dần ổn định, cây bén rễ tốt và cho trái sai trên vùng đất khô nóng.
Theo ông Tân, chà là là loài cây ưa nắng và không thích mưa nhiều nên điều kiện khí hậu Phan Rang có nhiều điểm tương đồng với một số vùng trồng chà là trên thế giới. Muốn đạt chất lượng quả cao, người trồng phải chú trọng khâu thụ phấn đúng thời điểm và bảo vệ trái trong suốt quá trình phát triển.
Vườn chà là được chăm sóc theo hướng hữu cơ với phân chuồng và chế phẩm vi sinh nhằm cải tạo đất, đồng thời hạn chế can thiệp hóa học. Từ khi ra hoa đến lúc thu hoạch kéo dài khoảng 6 tháng, trong đó từng buồng quả đều được bao hai lớp để giảm tác động của côn trùng và thời tiết.
Sau gần 5 năm thuần hóa và chăm sóc, khu vườn bước vào vụ thu hoạch thứ hai với năng suất tăng đáng kể. Có cây Red Barhee cho khoảng 10 buồng, mỗi buồng nặng khoảng 10kg, trong khi một số cây Yellow Barhee đạt khoảng 30 buồng với sản lượng gần 300kg mỗi cây.
(Ảnh minh họa: TNM)
Hiện chà là tươi bán tại vườn có giá từ khoảng 500.000 đồng đến hơn một triệu đồng mỗi ki-lô-gam tùy giống, trong đó các giống hiếm và sản lượng ít có giá cao hơn. “Khách vào vườn, thấy trái tận mắt là thích. Người mua ăn, người làm quà biếu hay để thờ cúng. Hái bao nhiêu bán bấy nhiêu, nhiều lúc không đủ trái”, ông Tân chia sẻ.
Theo ông Tân, giá trị kinh tế của chà là không đồng nghĩa với việc có thể mở rộng diện tích theo phong trào. Người trồng cần lựa chọn giống đạt chất lượng, nắm vững kỹ thuật chăm sóc, thụ phấn và bao trái, đồng thời chuẩn bị nguồn lực vì cây cần nhiều năm mới cho thu hoạch ổn định và chi phí đầu tư ban đầu khá lớn.
“Đây có thể là hướng đi tốt cho vùng đất khô hạn, nhưng phải làm đúng. Đừng thấy giá cao rồi trồng ồ ạt”, ông lưu ý. Cùng với mùa thu hoạch, khu vườn cũng trở thành điểm đến thu hút nhiều người đến tham quan và trải nghiệm, đồng thời chủ vườn dự kiến mở cửa đón người dân và du khách trong thời gian tới.
Nguyên Hương (Tổng hợp)
