HÀ NỘI – Nhà thờ họ Nghiêm Xuân tại phường Tây Mỗ được 17 đời con cháu gìn giữ suốt hơn 200 năm, đồng thời trở thành bối cảnh quen thuộc của nhiều bộ phim nổi tiếng.
- Lãnh đạo Thái Nguyên hỗ trợ gia đình nạn nhân vụ xe lật
- Ô tô khách rơi khỏi cao tốc Pháp Vân – Cầu Giẽ, 4 người thiệt mạng
- Chủ tiệm photocopy Nghệ An bị khởi tố vì làm giả hơn 1.000 giấy tờ
Chỉ cách trung tâm Hà Nội khoảng 15km, ngôi nhà cổ của dòng họ Nghiêm Xuân vẫn hiện diện giữa quá trình đô thị hóa mạnh mẽ của khu vực Tây Mỗ. Công trình không chỉ lưu giữ những giá trị kiến trúc truyền thống mà còn là nơi kết nối các thế hệ con cháu và bảo tồn truyền thống hiếu học của dòng họ.
Gần 80 tuổi, bà Hoàng Thị Yên vẫn đều đặn chăm sóc nhà thờ họ Nghiêm Xuân, nơi bà đã gắn bó hơn nửa thế kỷ kể từ khi về làm dâu năm 1975. Là cháu dâu đời thứ 15 của dòng họ, bà tiếp nối việc hương khói, gìn giữ công trình mà đến nay các cháu nội của bà thuộc đời thứ 17 vẫn đang sinh sống.
Bước qua những chiếc cổng cổ với mái vòm cong và hoa văn chạm khắc tinh xảo, không gian bên trong mở ra với sân gạch cũ, vườn cây xanh mát và hương hoa ngâu thoang thoảng. Giữa nhịp sống hiện đại, ngôi nhà vẫn giữ được vẻ yên bình đặc trưng của làng quê Bắc Bộ.
Điểm nhấn nổi bật của khuôn viên là hai cột trụ lớn trước từ đường, được chạm khắc công phu và gắn bó với dòng họ suốt hơn hai thế kỷ. Khu từ đường được xây dựng theo kiến trúc truyền thống với kết cấu tám mái, gồm không gian thờ thần linh ở gian ngoài và nơi thờ gia tiên trang nghiêm ở gian trong.
Trải qua nhiều biến động lịch sử, phần lớn kết cấu nguyên gốc của công trình vẫn được bảo tồn. Hệ thống cột, kèo, khung gỗ, mái ngói cùng các họa tiết rồng phượng trên cấu kiện gỗ vẫn giữ được sự sắc nét, phản ánh kỹ thuật điêu khắc tinh xảo của người xưa.
Bên trong từ đường hiện còn lưu giữ nhiều hiện vật có giá trị như hoành phi mạ vàng, câu đối khảm trai, các bức thiều châu dát vàng và bia đá khắc chữ Nho ghi danh những người đỗ đạt trong dòng họ. Đây cũng là nơi lưu truyền những lời răn dạy về đạo lý, tích đức và truyền thống học hành của các thế hệ đi trước.
Chia sẻ về quá trình gìn giữ ngôi nhà, bà Hoàng Thị Yên cho biết: “Dòng họ nhà tôi khi xưa có rất nhiều cụ làm quan nên các cụ xây dựng nhà rất tỉ mỉ. Từng mái ngói, viên gạch, vật dụng trong nhà đều được giữ vẹn nguyên như thuở ban đầu. Mỗi đợt tu sửa, trùng tu, gia đình tôi đều làm rất cẩn thận”.
Mỗi dịp lễ, Tết và ngày giỗ tổ, con cháu trong dòng họ lại trở về đông đủ. Theo bà Yên, riêng chi của gia đình bà mỗi lần giỗ chạp phải chuẩn bị tới 35 mâm cỗ, thể hiện sự gắn kết và tinh thần hướng về cội nguồn của các thế hệ trong họ Nghiêm Xuân.
Không chỉ mang giá trị lịch sử và văn hóa, ngôi nhà còn được nhiều đoàn làm phim lựa chọn làm bối cảnh nhờ vẻ đẹp cổ kính hiếm có. Từ đầu những năm 2000, nơi đây đã xuất hiện trong nhiều tác phẩm như “Bác Cả – người sung sướng”, “Ma làng”, “Đất và người”, “Khi đàn chim trở về”, “Gió làng Kình”, “13 nữ tù”, “Đám cưới giả to nhất làng”, phim điện ảnh “Lời nguyền huyết ngải” và gần đây là “Đồng hồ đếm ngược”.
Sự hiện diện của các đoàn phim không chỉ giúp hình ảnh ngôi nhà được nhiều người biết đến mà còn mang lại nguồn thu nhập cho gia đình. Bà Yên từng tham gia nấu ăn phục vụ các đoàn làm phim và cho biết nguồn thu từ việc cho thuê bối cảnh cùng công việc này đã góp phần giúp bà nuôi ba người con ăn học trưởng thành.
Nhìn lại chặng đường hơn 200 năm tồn tại, ngôi nhà cổ của dòng họ Nghiêm Xuân vẫn là minh chứng cho sức sống bền bỉ của các giá trị truyền thống giữa lòng đô thị. Công trình không chỉ lưu giữ ký ức của nhiều thế hệ mà còn góp phần gìn giữ bản sắc văn hóa của vùng đất Tây Mỗ hôm nay.
Thiên An (tổng hợp)
