Hà Nội đang đối diện nhiều điểm nghẽn kéo dài về hạ tầng, môi trường và quản lý đô thị. Nhiều đại biểu cho rằng muốn tháo gỡ triệt để, thủ đô cần một khung cơ chế thật sự đột phá, đủ mạnh để xử lý các vấn đề đã tồn tại nhiều năm.
- Dạy thêm trong nhà trường được nới linh hoạt theo dự thảo sửa đổi Thông tư 29
- Tranh luận về ngưỡng miễn thuế hộ kinh doanh 500 triệu đồng
Hà Nội đối mặt 5 thách thức lớn, cần cơ chế đủ mạnh để tạo đột phá
Tại phiên thảo luận về các cơ chế đặc thù cho thủ đô, nhiều đại biểu nhấn mạnh Hà Nội đang gồng mình trước những vấn đề kéo dài, từ ùn tắc giao thông, ô nhiễm môi trường đến hạ tầng quá tải. Đây là những “nút thắt” tác động trực tiếp đến đời sống người dân và sức cạnh tranh của đô thị.
Hòa thượng Thích Thanh Quyết nhận định Hà Nội hiện phải giải quyết đồng thời năm nhóm thách thức lớn: tắc đường kéo dài, trật tự đô thị thiếu đồng bộ, ô nhiễm không khí – nước – chất thải, mật độ dân cư vượt khả năng hạ tầng và tình trạng úng ngập sau các trận mưa lớn. Ông cho rằng để xử lý hiệu quả, Hà Nội cần “cơ chế của cơ chế”, tức một khung chính sách đặc biệt, vượt trội hơn cả các cơ chế đặc thù thông thường.
Theo các đại biểu, nếu không có công cụ pháp lý đủ mạnh để rút ngắn thủ tục và mở rộng khả năng huy động nguồn lực, đặc biệt là từ khu vực tư nhân, các vấn đề này sẽ tiếp tục kéo dài. Khi đó, chi phí xã hội sẽ tăng, đời sống người dân bị ảnh hưởng và năng lực cạnh tranh đô thị suy giảm theo thời gian.
Mở rộng huy động tư nhân và ưu tiên các dự án trọng điểm
Đại biểu Nguyễn Hữu Thông cho rằng nhiều vấn đề của Hà Nội mang tính “trầm kha”, thậm chí trở thành “đặc sản” của đô thị nhiều năm nay. Vì vậy, muốn xử lý nhanh, cần cho phép áp dụng các mô hình hợp tác công – tư linh hoạt, rút gọn thủ tục với những dự án bức thiết nhằm giải quyết ùn tắc, úng ngập và ô nhiễm.
Ông đánh giá Hà Nội có tiềm năng xã hội hóa rất lớn, nếu khai thác tốt sẽ giảm gánh nặng ngân sách và tạo điều kiện triển khai các dự án cấp bách nhanh hơn. Cơ chế đặc thù cần được thiết kế để khuyến khích khu vực tư nhân tham gia mạnh hơn vào các lĩnh vực hạ tầng đô thị.
Đại biểu Hoàng Văn Cường cũng nhấn mạnh thủ đô cần ưu tiên nguồn lực cho các dự án lớn như đường sắt đô thị, chỉnh trang đô thị, cải tạo hai bờ sông Hồng thành trục không gian cảnh quan – văn hóa và các công trình xử lý ô nhiễm, chống ngập. Ông cho rằng đây là những dự án nền tảng giúp hình thành diện mạo đô thị hiện đại, văn minh trong dài hạn.
Rút gọn quy trình nhưng phải tránh hình thức hóa
Về quy trình đầu tư, ông Hoàng Văn Cường đồng tình áp dụng lựa chọn nhà thầu trong trường hợp đặc biệt theo luật hiện hành, nhưng không tán thành chủ trương khởi công ngay khi vừa chấp thuận chủ trương đầu tư. Theo ông, nếu làm như vậy sẽ khiến hai bước quan trọng trở nên hình thức và tiềm ẩn rủi ro hợp thức hóa thủ tục.
Ông đề xuất rút gọn quy trình nhưng vẫn phải đảm bảo thực chất, trong đó việc chấp thuận chủ trương và phê duyệt dự án cần được thực hiện nhanh nhưng đầy đủ, tránh làm chậm tiến độ và giảm hiệu quả của cơ chế đặc thù. Với các dự án cấp bách chưa có trong quy hoạch, thành phố cần điều chỉnh quy hoạch theo trình tự rút gọn, hoàn thành trong 1-2 tháng để vừa linh hoạt vừa đúng luật.
Đại biểu Hà Sỹ Đồng cảnh báo việc cho phép lựa chọn nhà thầu trong “trường hợp đặc biệt”, thậm chí triển khai trước khi có quyết định chủ trương đầu tư, là mở rộng thẩm quyền rất lớn và có thể gây thất thoát tài sản công nếu không kiểm soát chặt. Ông đề nghị phải có điều kiện ràng buộc như thẩm định độc lập, đánh giá năng lực nhà thầu và công khai toàn bộ quy trình lựa chọn.
Theo: Dân trí
