Hà Nội – Cục Đường bộ Việt Nam ủng hộ nghiên cứu tổ chức làn bên trái trên cao tốc chỉ dành cho phương tiện thực hiện thao tác vượt nhằm nâng cao năng lực thông hành và khai thác hạ tầng hiệu quả hơn.
- Thái Nguyên tăng kết nối tạo đà phát triển logistics đa phương thức
- 65 người bị bắt trong đường dây pod chill chứa ma túy ở TP HCM
- Giá dầu thế giới lao dốc sau thông điệp tích cực từ Tổng thống Mỹ
Quan điểm này được ông Nguyễn Thanh Hoài, Phó Cục trưởng Cục Đường bộ Việt Nam, chia sẻ khi trao đổi về việc hoàn thiện tổ chức giao thông trên các tuyến cao tốc. Đề xuất được đưa ra trên cơ sở tham khảo kinh nghiệm của nhiều quốc gia và xuất phát từ thực tế còn tồn tại tình trạng phương tiện chiếm dụng làn bên trái tại Việt Nam.
Theo ông Nguyễn Thanh Hoài, nhiều nước như Nhật Bản và các quốc gia châu Âu đã áp dụng mô hình làn vượt riêng trên cao tốc để tăng năng lực thông hành. Tại các quốc gia này, làn bên trái chỉ phục vụ phương tiện thực hiện thao tác vượt và sau khi hoàn thành, tài xế phải quay trở lại làn lưu thông bình thường.
Ông Hoài cho biết tại nhiều nước châu Âu, hệ thống camera sẽ ghi nhận và xử phạt những trường hợp cố tình lưu thông kéo dài trên làn vượt. Riêng tại Nhật Bản, phương tiện cũng không được đi lâu ở làn vượt, kể cả khi đang chạy đúng tốc độ tối đa cho phép.
Theo lãnh đạo Cục Đường bộ Việt Nam, việc duy trì làn bên trái luôn thông thoáng giúp các phương tiện có nhu cầu vượt thực hiện thao tác ngay, thay vì phải nối đuôi phía sau xe khác. Trong khi đó, trên một số tuyến cao tốc trong nước vẫn xuất hiện tình trạng phương tiện chạy với tốc độ không cao nhưng bám làn bên trái trong thời gian dài, làm giảm hiệu quả khai thác tuyến.
Ông Nguyễn Thanh Hoài cho biết quy định hiện hành không thiếu cơ sở pháp lý khi khoản 1 Điều 13 Luật Trật tự, an toàn giao thông đường bộ đã quy định phương tiện có tốc độ thấp hơn phải đi về bên phải theo chiều lưu thông. Tuy nhiên, do chưa có chế tài đủ mạnh đối với hành vi chiếm dụng làn vượt nên việc thực thi chưa đạt hiệu quả như mong muốn và chưa hình thành ý thức, văn hóa chấp hành của một bộ phận người lái xe.
Dẫn thực tế trên đường, ông Hoài cho biết có những phương tiện chỉ di chuyển khoảng 70 km/h nhưng vẫn lưu thông ở làn bên trái. Điều này khiến các xe phía sau phải giảm tốc hoặc di chuyển nối đuôi, ảnh hưởng đến dòng phương tiện trên toàn tuyến.
Cục Đường bộ Việt Nam bày tỏ ủng hộ việc nghiên cứu áp dụng mô hình làn vượt riêng, song cho rằng hiệu quả chỉ đạt được khi có quy định rõ ràng và chế tài đủ sức răn đe. Theo đó, cần xác định cụ thể trường hợp được sử dụng làn vượt, thời điểm phải trở lại làn lưu thông bình thường và hành vi chiếm dụng làn vượt để làm căn cứ xử phạt.
Lãnh đạo Cục cũng đề xuất nghiên cứu ứng dụng hệ thống camera giám sát nhằm phát hiện và xử lý các trường hợp cố tình sử dụng làn vượt không đúng quy định. Đồng thời, Việt Nam có thể xem xét triển khai thí điểm trên một số tuyến cao tốc đáp ứng điều kiện trước khi đánh giá và nhân rộng mô hình.
Theo ông Nguyễn Thanh Hoài, việc tổ chức làn vượt cần căn cứ vào điều kiện hạ tầng của từng tuyến cao tốc. Các yếu tố như số làn xe, lưu lượng phương tiện, tốc độ thiết kế và đặc điểm địa hình đều cần được tính toán trước khi áp dụng.
Ông cũng dẫn kinh nghiệm của nhiều quốc gia khi trên các tuyến đường miền núi thường bố trí thêm làn leo dốc dành cho xe tải nặng hoặc phương tiện chạy chậm để tách khỏi dòng lưu thông chính. Cách tổ chức này góp phần duy trì khả năng lưu thông ổn định và hạn chế ảnh hưởng đến các phương tiện khác.
Đồng tình với quan điểm trên, một chuyên gia giao thông nhận định làn vượt bên trái là thông lệ phổ biến ở nhiều nước nhưng khi triển khai tại Việt Nam phải phù hợp với điều kiện hạ tầng và lưu lượng xe thực tế. Theo chuyên gia, nhiều tuyến cao tốc trong nước thường xuyên quá tải vào giờ cao điểm hoặc các dịp lễ, Tết nên việc dành riêng một làn chỉ để vượt sẽ khó khả thi nếu toàn bộ các làn đều kín phương tiện.
Chuyên gia cho rằng năng lực khai thác của mỗi tuyến đường đều có giới hạn và việc tổ chức giao thông cần tương thích với khả năng đáp ứng của hạ tầng. Vì vậy, để mô hình làn vượt phát huy hiệu quả, Việt Nam cần đồng thời hoàn thiện quy định pháp luật, tăng cường đầu tư hạ tầng và tổ chức giao thông phù hợp với đặc điểm của từng tuyến cao tốc.
Mộc Linh (tổng hợp)
