Không chỉ là vùng đất giàu truyền thống cách mạng, Thái Nguyên mỗi độ Tết đến, Xuân về lại trở thành “bảo tàng sống” của văn hóa lễ hội. Mỗi nghi thức đều chứa đựng giá trị lịch sử, tín ngưỡng và bản sắc của cộng đồng các dân tộc địa phương.
- Ở rốn lũ Đông Hòa, hàng chục ngàn người dân vẫn chờ ứng cứu
- Trung Quốc phát hiện mỏ vàng lớn nhất trong hơn 70 năm
- Nghỉ hưu sớm 2026: 7 trường hợp không bị trừ 2% lương hưu
Nhộn nhịp lễ hội xuống đồng Phổ Yên
Từ mùng 3 Tết, người dân Phổ Yên lại nô nức trở về cánh đồng để dự lễ xuống đồng – nghi lễ mở đầu năm mới mang đậm dấu ấn nông nghiệp lâu đời. Trong tiếng trống hội vang lên rộn ràng, bà con gửi gắm vào từng nghi thức lời cầu mong mưa thuận gió hòa, vụ mùa tươi tốt và cuộc sống đủ đầy.
Trên cánh đồng rộng, lãnh đạo địa phương cùng nông dân thực hiện đường cày đầu năm, tạo nên khoảnh khắc giàu biểu tượng về sự đồng lòng và niềm hy vọng vào một năm lao động thuận lợi. Dù nông nghiệp hiện đại đã phát triển mạnh mẽ, các phần thi cấy và thi cày bằng trâu bò vẫn được gìn giữ, thu hút đông đảo người xem bởi nét đẹp mộc mạc và đậm chất truyền thống.
Bên cạnh đó, nhiều sản phẩm nông nghiệp sạch và đặc sản địa phương được trưng bày tại các gian hàng, góp phần quảng bá hình ảnh một nền nông nghiệp Thái Nguyên hiện đại nhưng vẫn gắn kết hài hòa với giá trị xưa.

Lễ hội đình – đền – chùa Cầu Muối
Cụm di tích Cầu Muối, hình thành từ năm 1719, là nơi thờ danh tướng người Tày Dương Tự Minh – vị anh hùng có công lớn trong việc chống giặc Tống và khai khẩn đất đai, mở mang vùng biên cương. Mỗi dịp mùng 4 Tết, dòng người từ khắp nơi lại đổ về đây dự lễ hội, tạo nên không khí đầu xuân trang nghiêm mà vẫn rộn ràng.
Lễ hội được tổ chức trong tinh thần văn minh, trật tự; những hình ảnh chen lấn hay rắc muối gạo hỗn tạp trước kia đã không còn xuất hiện. Sự phối hợp chặt chẽ giữa người dân và chính quyền địa phương giúp mọi hoạt động diễn ra bài bản, tôn nghiêm, giữ trọn giá trị văn hóa đặc biệt của di tích Cầu Muối.

Lễ hội Đền Đuổm
Mùng 6 Tết, không gian quanh Đền Đuổm trở nên linh thiêng và trang trọng khi lễ hội truyền thống được tổ chức để tưởng nhớ tướng Dương Tự Minh – vị anh hùng có công giữ gìn biên cương và dựng xây cuộc sống yên bình cho nhân dân. Phần lễ được phục dựng theo nghi thức cổ truyền, với lễ rước đất, rước nước và nghi thức dựng cây nêu, mang đậm bản sắc vùng Việt Bắc.

Sau phần lễ trang nghiêm là bầu không khí rộn ràng của phần hội, nơi những trò chơi dân gian được tái hiện sống động. Màn giã bánh dày và sao chè thu hút đông đảo người xem nhờ sự khéo léo và tinh tế của nghệ nhân địa phương. Những tiết mục trình diễn trang phục truyền thống tạo nên điểm nhấn văn hóa đặc sắc, giúp du khách cảm nhận rõ nét vẻ đẹp của đời sống sinh hoạt xưa.
Nhờ không gian văn hóa phong phú, lễ hội Đền Đuổm trở thành điểm dừng chân hấp dẫn của nhiều du khách trong dịp đầu xuân.
Lễ hội Lồng Tồng ATK Định Hóa
Diễn ra vào ngày 9 và 10 tháng Giêng, lễ hội trở thành sự kiện văn hóa quan trọng của đồng bào vùng Việt Bắc, nơi gìn giữ nhiều giá trị truyền thống lâu đời. Nghi lễ cầu mùa được tổ chức trang trọng, thể hiện ước vọng về một năm mưa thuận gió hòa, mùa màng bội thu; trong khi nghi lễ cầu phúc thu hút sự tham gia của đông đảo cộng đồng, tạo nên không khí thiêng liêng mà gắn kết.

Phần hội mang đến bầu không khí sôi nổi với các trò bắn nỏ, đẩy gậy, tung còn và kéo co – những hoạt động dân gian quen thuộc luôn nhận được sự hưởng ứng nhiệt tình của người xem. Trên sân khấu, các tiết mục dân ca được trình bày theo phong cách riêng của từng dân tộc, góp phần tôn vinh vẻ đẹp văn hóa đa sắc màu của vùng Việt Bắc.
Điểm đặc biệt của lễ hội là mọi hoạt động đều do chính cộng đồng địa phương đứng ra tổ chức, không sử dụng ngân sách nhà nước. Nhờ đó, lễ hội giữ được nét mộc mạc vốn có, hạn chế tối đa sự thương mại hóa và tránh xa những yếu tố mê tín, trở lại đúng với giá trị truyền thống ban đầu.
Theo: Đặng Huyền
