Cây sanh di sản nghìn năm giữ thế đá độc đáo ở Nghệ An

Cây sanh hơn một nghìn năm tuổi tại xóm Kẻ Mui, xã Giai Xuân nổi bật với bộ rễ ôm đá tạo thế “mâm xôi con gà”, được người dân gìn giữ qua nhiều thế hệ và trở thành điểm sinh thái, tâm linh của địa phương.

Cây sanh nằm giữa vùng đồi núi miền Tây xứ Nghệ, được công nhận là Cây di sản Việt Nam từ năm 2015. Nét đặc sắc của cây không chỉ nằm ở tuổi đời mà còn ở cấu trúc rễ và đá hòa quyện thành một hình thái tự nhiên hiếm gặp, tạo nên dấu ấn riêng của vùng đất Giai Xuân.

Điểm dễ nhận thấy nhất là hệ thống rễ khí sinh dày đặc buông từ thân và các cành lớn xuống ôm lấy những khối đá dưới gốc. Qua thời gian dài phát triển, rễ cây và đá gắn kết thành một thể thống nhất, tạo nên thế “mâm xôi con gà” được xem là độc nhất vô nhị.

Phía dưới gốc có hai khối đá nằm song song, cách nhau khoảng 30cm, nâng đỡ khối đá phía trên và tạo nên thế cân bằng tự nhiên. Chung quanh, những rễ cây cắm sâu xuống đất như các điểm tựa vững chắc, giúp cây đứng vững trước mưa bão, lốc xoáy và sự khắc nghiệt của thời gian.

Dưới tán cây là khoảng không gian mát rượi với các cành đan xen, uốn lượn tạo nên cảnh quan nổi bật. Dù mọc trên vị trí cao hơn khoảng 6m so với mặt đất, cây vẫn duy trì sức sống bền bỉ nhờ hệ thống rễ bám sâu và phát triển rộng.

Giá trị của cây không chỉ nằm ở hình thái tự nhiên mà còn ở ý nghĩa gắn bó với cộng đồng địa phương. Nhiều thế hệ người dân xóm Kẻ Mui xem đây là báu vật cần được gìn giữ và truyền lại cho con cháu.

Ông Nguyễn Văn Tấn, 67 tuổi, trú tại xã Giai Xuân cho biết: “Từ lúc tôi sinh ra và lớn lên, rồi đến đời con, đời cháu tôi bây giờ, cây sanh đã sừng sững ở đó rồi. Người già trong làng kể lại cây đã sống cả nghìn năm. Đối với dân làng Kẻ Mui, cây không chỉ là một cái cây che bóng mát, mà là báu vật tâm linh, là nhân chứng lịch sử chứng kiến bao thăng trầm của vùng đất này. Từ xưa đến nay, hương ước của làng đã quy định rõ: không ai được tự ý chặt một chiếc lá, bẻ một cành nhánh. Ai ai cũng có ý thức chung tay gìn giữ cho thế hệ mai sau”.

Theo ông Đào Quang Thịnh, Trưởng phòng Văn hóa xã hội xã Giai Xuân, sau khi cây được công nhận là Cây di sản Việt Nam, địa phương đã tôn tạo khu vực này thành điểm tham quan của người dân trong vùng. Bờ rào và miếu thờ đã được xây dựng, đồng thời trong đợt trồng cây dịp Tết năm nay, địa phương làm đường dẫn vào khu vực cây sanh và trồng thêm hai hàng cây giáng hương dọc lối đi.

Từ một cây cổ thụ gắn bó với đời sống người dân, nơi đây đang dần hình thành một điểm du lịch sinh thái, tâm linh của địa phương. Theo quy hoạch chuẩn bị trình phê duyệt, hơn 100ha quanh khu vực cây di sản sẽ được quy hoạch thành vùng du lịch tâm linh, mở thêm hướng phát huy giá trị của di sản gắn với bảo tồn lâu dài.

Hoàng Lan (Tổng hợp)