Mỗi thửa đất có mã định danh, nhưng chưa chắc tra được ngay

Từ ngày 1/9, mỗi thửa đất, công trình xây dựng được gắn mã định danh 12 chữ số. Tuy nhiên, người dân chưa chắc đã thấy mã của mảnh đất nhà mình trên VNeID ngay lập tức.

Từ hôm nay (1/9), Nghị định 326/2026/NĐ-CP của Chính phủ về định danh địa điểm chính thức có hiệu lực trên toàn quốc. Theo đó, thửa đất, công trình xây dựng và nhiều loại địa điểm khác được cấp một mã số riêng, không trùng lặp trong hệ thống.

Nghị định được Chính phủ ban hành ngày 19/8, giao cơ quan trực thuộc Bộ Công an xây dựng và quản lý Cơ sở dữ liệu định danh địa điểm trên phạm vi cả nước.

Mã định danh gồm 12 chữ số, được thiết kế để kết nối và chia sẻ dữ liệu với các cơ sở dữ liệu quốc gia, cơ sở dữ liệu chuyên ngành.

Người dân, tổ chức có thể tra cứu những thông tin công khai về địa điểm trên VNeID mà không phải xin phép. Tuy nhiên, việc nghị định có hiệu lực không có nghĩa toàn bộ thửa đất trên cả nước đã lập tức có mã.

Dữ liệu sẽ được các bộ, ngành đồng bộ theo lộ trình phối hợp với Bộ Công an. Vì vậy, thời điểm người dân có thể tra cứu mã định danh của từng thửa đất sẽ phụ thuộc vào tiến độ hoàn thiện và đồng bộ dữ liệu.

Ý tưởng cấp mã riêng cho từng địa điểm đã được cơ quan chức năng công bố trước đó. Từ tháng 4, nguyên tắc mỗi thửa đất chỉ có một mã định danh duy nhất, được mã hóa theo tọa độ địa lý, đã được đưa ra.

Đến tháng 8, phạm vi định danh được mở rộng với nhiều địa danh nổi tiếng như Hồ Gươm, vịnh Hạ Long và chùa Bái Đính.

Nghị định 326 chính thức quy định cơ chế này, với danh mục 71 loại đối tượng được định danh. Trong đó, thửa đất là đối tượng thứ 71, mang mã ký hiệu LA01.

Ngoài thửa đất, danh mục còn bao gồm công trình kiến trúc, hạ tầng giao thông, công trình tôn giáo, nguồn nước cùng nhiều cấu trúc vật lý khác.

Về bản chất, mã định danh được gắn với một địa điểm cụ thể, tương tự một “số căn cước” của địa điểm. Cách làm này nhằm giúp các cơ sở dữ liệu quốc gia và chuyên ngành kết nối, chia sẻ thông tin, thay vì hoạt động rời rạc.

Có mã nhưng chưa chắc đã tra được ngay

Một trong những điểm đáng chú ý của quy định mới là cơ quan hành chính không được yêu cầu người dân nộp lại giấy tờ nếu thông tin cần thiết đã có trong Cơ sở dữ liệu định danh địa điểm.

Quy định này được kỳ vọng giảm đáng kể giấy tờ và thời gian khi người dân thực hiện các thủ tục liên quan đến nhà đất.

Tuy nhiên, nghịch lý là dù nghị định đã có hiệu lực, chưa có mốc cụ thể để toàn bộ thửa đất trên cả nước được phủ mã định danh.

Với những thửa đất đã có đủ dữ liệu tối thiểu, các bộ, cơ quan ngang bộ sẽ đồng bộ thông tin lên hệ thống trung ương. Ngược lại, tại những nơi dữ liệu đất đai còn thiếu hoặc chưa được chuẩn hóa, các cơ quan liên quan phải phối hợp với Bộ Công an xây dựng lộ trình thu thập và bổ sung.

Do đó, người dân ở những khu vực dữ liệu chưa hoàn thiện có thể phải chờ thêm trước khi mã định danh của thửa đất xuất hiện trên VNeID.

Bên cạnh đó, không phải mọi thông tin liên quan đến thửa đất đều được công khai. Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất, thông tin nhận dạng chủ sở hữu và dữ liệu không gian ba chiều thuộc nhóm thông tin hạn chế.

Những dữ liệu này chỉ được tiếp cận khi có sự đồng ý của chủ sở hữu hoặc đơn vị quản lý địa điểm.

Như vậy, từ ngày 1/9, mỗi thửa đất về nguyên tắc đã có cơ chế để được cấp một mã định danh riêng. Nhưng để người dân thực sự tra cứu được mã này trên VNeID, dữ liệu của từng địa điểm vẫn cần được hoàn thiện và đồng bộ theo lộ trình.

Vinh Vũ (tổng hợp)