WASHINGTON – Chính quyền Tổng thống Donald Trump tạm dừng chiến dịch không kích nhằm vào Iran trong khi vẫn duy trì phong tỏa trên biển, làm dấy lên nhiều nhận định về hướng đi tiếp theo của cuộc xung đột.
- Giếng RDM-1X xác định gần 243 BCF khí, PVEP hoàn thành 34% kế hoạch trữ lượng năm
- Nhà máy Đắk Nông cho ra thỏi nhôm điện phân đầu tiên của Việt Nam
- Chiếc ba lô theo nữ sinh Luật suốt bốn năm để lớn lên từng ngày
Cuộc không kích của Mỹ nhằm vào Iran đã dừng lại sau gần hai tuần liên tiếp, trong bối cảnh Nhà Trắng được cho là cân nhắc nguy cơ leo thang quân sự, sức ép với kho vũ khí và tác động đối với các đồng minh trong khu vực. Song song với đó, các nỗ lực ngoại giao cũng xuất hiện khi Iran và Oman tiến hành đàm phán về quản lý eo biển Hormuz.
Sau gần hai tuần oanh tạc liên tục, quân đội Mỹ bất ngờ ngừng các đợt không kích nhằm vào Iran, dù vẫn duy trì lệnh phong tỏa trên biển. Trong thời gian này, diễn biến căng thẳng tạm thời chuyển sang khu vực biển Đỏ, nơi Ả Rập Xê Út – đồng minh của Mỹ – và lực lượng Houthi tại Yemen – đồng minh của Iran – liên tiếp đáp trả lẫn nhau.
Lầu Năm Góc chưa đưa ra lý do chính thức về việc tạm dừng chiến dịch, nhưng theo truyền thông Mỹ, quyết định này xuất phát từ nhiều yếu tố quân sự và chiến lược. The New York Times dẫn các nguồn thạo tin cho biết Tổng thống Donald Trump đã quyết định tạm dừng kế hoạch tấn công sau khi tham khảo ý kiến các cố vấn do lo ngại xung đột có thể mở rộng và làm suy giảm thêm nguồn tên lửa phòng không dành cho các đồng minh vùng Vịnh.
CNN dẫn lời một quan chức Mỹ tiết lộ rằng trong cuộc họp tại Nhà Trắng ngày 24.7, Phó tổng thống J.D. Vance cùng Chủ tịch Hội đồng Tham mưu trưởng liên quân Dan Caine đã phân tích những hệ lụy nếu chiến sự tiếp tục leo thang. Báo cáo cũng đề cập nguy cơ kho dự trữ tên lửa đánh chặn của Mỹ bị suy giảm nghiêm trọng.
Theo một số ước tính, đến cuối tháng 4, quân đội Mỹ đã sử dụng hơn 1.200 tên lửa đánh chặn Patriot trong các cuộc giao tranh với Iran. Khi Tehran tăng cường các đợt phóng tên lửa đáp trả, áp lực đối với kho dự trữ của Washington tiếp tục gia tăng, trong khi nhiều đồng minh tại vùng Vịnh vẫn phụ thuộc vào nguồn cung vũ khí phòng không từ Mỹ.
Tướng Dan Caine được cho là đã đánh giá quân đội Mỹ vẫn đủ khả năng nối lại các chiến dịch quân sự với cường độ cao. Tuy nhiên, phương án này có thể khiến Iran đáp trả mạnh hơn, kéo theo nguy cơ làm cạn kiệt nguồn tên lửa đánh chặn đến mức đáng lo ngại, đồng thời tạo thêm sức ép về giá dầu, khủng hoảng tị nạn và quan hệ với các đồng minh trong khu vực.
Cuộc xung đột mà Tổng thống Donald Trump từng nhận định chỉ kéo dài khoảng bốn đến năm tuần hiện đã gần bước sang tháng thứ năm. Diễn biến này cũng được cho là tạo thêm áp lực đối với tỷ lệ ủng hộ đảng Cộng hòa trước cuộc bầu cử giữa nhiệm kỳ vào tháng 11.
Dù vậy, ông Trump khẳng định chưa vội đưa ra quyết định cuối cùng và cho biết Mỹ vẫn duy trì đồng thời hai lựa chọn là tăng sức ép quân sự hoặc mở cơ hội cho giải pháp ngoại giao. Một quan chức khu vực tham gia hòa giải nói với AP rằng việc hai bên tạm dừng các đòn đáp trả là tín hiệu tích cực, tạo điều kiện cho những nỗ lực giảm căng thẳng.
Ở góc độ phân tích, Giám đốc điều hành Michael Singh của Viện Washington về chính sách Cận Đông nhận định còn quá sớm để kết luận ý nghĩa của đợt tạm ngừng hiện nay. Ông nói: “Nếu nó kéo dài nhiều ngày, đó sẽ là điều đáng chú ý nhưng rất khó nói liệu đó có phải là sự tạm dừng mang tính quân sự hay là tạm dừng để cho phép một số hoạt động ngoại giao hậu trường”.
Một số ý kiến khác cho rằng quyết định của Tổng thống Trump vừa phản ánh mong muốn tạo thêm không gian cho ngoại giao, vừa cho thấy nhận thức rằng hiệu quả của các đợt không kích hiện tại đã tiến gần giới hạn nếu không mở rộng quy mô chiến dịch.
Trong khi đó, người phát ngôn Bộ Ngoại giao Iran Esmaeil Baqaei thông báo các cuộc đàm phán cấp thứ trưởng giữa Iran và Oman về quản lý eo biển Hormuz đã diễn ra tại Tehran trong hai ngày 24 và 25.7. Theo ông, hai bên tập trung trao đổi các nguyên tắc chung và cơ chế bảo đảm an toàn hàng hải, đồng thời tôn trọng chủ quyền của mỗi quốc gia ven biển và đã đạt được những tiến triển nhất định.
Mộc Lan (tổng hợp)
